Кіріспе

Римдегі католиктік университет Римдік шығыс институты, сондай-ақ Ориенталь деп аталады, Римде орналасқан және Шығыс христиандығына бағытталған католиктік жоғары оқу орны. Шығыс христиан дінінің жоғары білім беретін мектебін құру жоспары католик шіркеуінің күн тәртібінде болды, бірақ ол тек 1917 жылы Папа Бенедикт XV жүзеге асырды. Ориенталь Римдегі Рим папасы Григориан университеті (1551 жылы құрылған) мен Рим папасы Киелі кітап институтының (1909 жылы құрылған) консорциумының құрамына кіреді. Үш институттың барлығын да Иса қоғамы (иезуиттер) басқарады. Ориенталь Киелі орынға тәуелді болса, оның басқаруы Иса қоғамына тапсырылған. Оның канцлері Шығыс шіркеулері қауымының префекті, ал оның вице-канцлері Иса қоғамының бас жетекшісі, ал Католиктік білім беру қауымы - Ориентальдің академиялық бағдарламаларын бекітуге құзыретті дикастерия. Жыл сайын тағы 400-ге жуық ғалым зерттеу мақсатында кітапханаға келеді. Институт Рим папасының Киелі кітап институтымен бірге Рим папасының Григориан университетіне біріктірілді.

Миссия

Рим папасының шығыс институты - бұл шығыс шіркеулеріне қызмет етуді ерекше міндет етіп отырған жоғары оқу орны. Бұл Шығыс шіркеулеріне "олардың дәстүрлерінің қазына қораларында сақталған орасан зор байлықты" (GP II, Orientale Lumen 4) таныстыру және сонымен қатар Латын Батысқа аз зерттелген осы байлықты таныстыру. Оның миссиясы - Шығыс шіркеулерінің дәстүрлеріне байланысты зерттеу, оқыту және жариялау жұмыстарын жүргізу. Ориентальдің мақсаты - бірінші академиялық дәрежеге ие болған студенттерді, олардың діни көзқарасына қарамастан, латын немесе шығыс католик, православие немесе басқа да, христиандық Шығыс туралы білімдерін тереңдету үшін, оның шіркеулері, теологиясы, руханилығы, литургиясы, тәртіп, тарихы және мәдениеті. Студенттік халық негізінен Шығыс шіркеулерінің елдерінен келеді: Таяу Шығыс, Шығыс Еуропа, Африка (Мысыр, Эфиопия және Эритрея) және Азия (Мезопотамия; Керала, Үндістан), Еуропа мен Америкадан келген студенттердің едәуір саны христиандық Шығыс туралы білім алуға қызығушылық танытады. Бүгінгі таңда жоғарыда аталған елдердің кейбірінен келген мигранттар мен босқындардың ағынынан студенттер диаспора қауымдастықтарынан да келеді.

Алғашқы жылдары

Ориентальдің алғашқы уақытша ордасы Ватиканның жақын маңына, Палаццо деи Конвертенди, Пьяцца Скотскавалиге орналасқан, кейіннен ол Виа делла Консилиацияге жол берді. Институт 1926 жылға дейін Римдегі Via della Pilotta, 25 -дегі Рим Папасының Киелі кітап институтының қазіргі үй-жайларына қысқа уақытқа ауыстырылды, содан кейін ол Piazza di Santa Maria Maggiore, 7-ге тұрақты орын алды. Римдегі барлық шіркеулердің ішінде дәл сол алаңда орналасқан Киелі Мария Мажори базиликасы Шығыс әлемін ең жақын еске түсіреді. Оның атақты мозаикалары Папа Сикст III (432-440) тұсында Ефестегі үшінші экуменикалық соборды (431) атап өту үшін жасалды, ол Иса Мәсіхтің бір тұлға екенін атап, оның анасы Мәриямның Құдай анасы немесе гректер оны Теотокос деп атайды. Базилика бешек монументтерін ұстап отырғанымен мақтанады, сондықтан ол литургиялық түрде ad Praesepe, бешек шіркеуі деп аталады. Сонымен қатар, 860-шы жылдардың соңында славяндардың елшілері Кирилл мен Мефодий өздерінің литургиялық кітаптарын мұнда қалдырды, бұл паптың мақұлдауынан кейін литургияны шіркеу славян тілінде өткізуге болатынын көрсетеді. Ориентальға қарама-қарсы жақтағы көшеде Санта-Праседе базиликасы орналасқан, оның каролингтік мозаикалары Папа Святого Паскаля І-нің иконоборствоға қарсы жеккөрінісін растайды, ол базиликаны салу кезінде (817) шығыста қайтадан басталды. Жақын жерде Мармор тақташасы бар, ол 869 жылы Кириллдің, яғни Мефодийдің бауырының, қайтыс болғанын еске салады. Ориенталь орналасқан блоктың кешенінің бір бөлігі ретінде барлық шығыс тұрғындары ерекше ұнаған Ұлы Сент-Антонио (С. Антонио Абате) шіркеуі бар. Ол Римде де танымал, өйткені адамдар әлі күнге дейін осы шіркеуде жануарларды баталаған кездерді еске алады. 1929 жылы Пьос XI (1921-1939) Руссикум деп аталатын Римдік Рус колледжі құрылғаннан бері шіркеуді колледжде тұратын иезуиттер басқарады. Сондықтан да Ориенталдың орналасуы көптеген жағынан өте қолайлы.

Алғашқы 100 жыл

Ориенталь Шығыс шіркеулері қауымының есімі 1967 жылы Шығыс шіркеулері қауымы болып өзгерген Шығыс шіркеулері қауымының егіз мекемесі ретінде құрылды. Киелі орынның осы маңызды органымен байланыссыз Ориентальдің мақсаты мен миссиясын, сондай-ақ Ориентальдің 1917 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыстың "пайдасыз қырғын" кезінде қалай құрылғандығын түсіну мүмкін емес. "Ориенталь" жобасының құрылуымен шешілетін мәселе ұзақ уақыттан бері көкейінде тұрды. Бұл мәселе алғаш рет 1774 жылы Осман империясының орыстардан жеңілгенінен кейін туындаған. 1798 жылы Наполеон Мысырға аяқ басқаннан бері одан сайын өзекті болып отырған: Осман империясы жойылғаннан кейін Осман империясы астындағы миллиондаған христиандармен не істеу керек еді? Бұл мәселе 1893 жылы Иерусалимдегі Евхаристиялық конгресс кезінде ең биік шегіне жетті, сол кезде Шығыс католик патриархтары өз қауымдарының наразылықтарын папаның легаты кардинал Бенуа Лангеньеге жеткізді, ол оларды папаға жіберді. Лео XIII бірден келесі жылға (1894) Шығыс католик патриархтарының жиналысын шақырды, одан Шығыс католиктерінің құқықтары туралы Магна-Харта ретінде белгілі "Orientalium dignitas' '" апостолдық хаты шықты. 1917 жылғы ақпан революциясынан кейін Ресей империясының құлдырауы және Осман империясының жойылуы көз алдымызда болғандықтан, папа әрекет етуге шешім қабылдады. Шығыс қауымына қатысты motu proprio, Providentis Dei (1.05.1917), папа Шығыстық қауымды құрды; басқа motu proprio Orientis catholici ((15.10.1917), ол Orientale құрды. Папа жаңа қауымның префектурасын өзіне қалдырды, сондықтан оның басшысы тек хатшы болды, бірақ кардинал (бағ. Pio Benedictine Codex Iuris canonici 1917 жылғы 257 каноны дәл осыны нақтылады). Ориентальді құрғаннан кейін үш жыл өткен соң, Бенедикт XV оған Quod nobis in condendo атты апостолдық конституция арқылы дәреже беру құқығын берді. Бастапқыда папа шығыс кітапханасының қажеттілігін айтып, шығыс халқының зерттеуін және зерттеуін қолдайды. Бастапқыда профессорлар әртүрлі ордендерден, тіпті діндар еместерден таңдалды. Бұл ақ ата Антуан Дельпух (1868-1936), Ориентальдің алғашқы жылында (1918-1919) президент болып қызмет етті; екі бенедиктин, оның ішінде Ильдефонсо Шустер; үш Ассимпционист, оның ішінде Мартин Джуги (1878-1954), Ориентальде алғашқы бірнеше жыл ғана профессор болған, бірақ Шығыс теологиясының тарихын монументалды синтездеуді жазған; Доминикан; Мехитарист; төрт иезуит, оның ішінде Гийом де Джерафнион (1877-1948), әйгілі археолог; екі орыс, грек және эфиопиялық; және үш адам, оның ішінде Микеланджело Гиди, көрнекті филолог және тарихшы. Пьос XI папа болғаннан кейін көп ұзамай ол бір орденнің бұл жерді басқаруға ғана емес, сонымен қатар ақырында оны басқаратын адамдарды да дайындағаны жақсы деп ойлады. Оның таңдауы иезуиттерге тиді, ал қажыға қысқаша баяндама жасады. Генерал Владимир Ледоховский (14.09.1922) Орденге "Ориентал" орденін тапсырды. Бұл ұсынысты сол кезде бірінші толық президенті болған, OSB-нің иесі Альфредо Ильдефонсо Шустер ұсынған болатын. Енді бірінші иезуит президенті (1922 - 1931 жж.) кезегі келді, ол Мишель д'Эрбиньи (1880 - 1957) болды. Өте талантты адам, ол жаңадан пайда болған институтқа жаңа серпін беруге қол жеткізді, оның өз басылымдары және тіпті Санта-Мария-Маджоре алаңында жаңа орындық. Ресейге аттанған кезінде қиындықтар туындап, ол ерте зейнетке шықты. DHerbigny президенті ретінде Емил Херман (1932-1951), Германияның канондық заңгері, оның сақтықпен соғыстың кезінде Институтты басқаруға көмектесті; Игнасио Ортис де Урбина (1951-1957), баск және атақты патристикалық ғалым; Альфонс Раес (1957-1962), Ватикан кітапханасының префекті болған сириялық ғалым; Джозеф Гилл (1962-1963), Флоренция кеңесі бойынша үлкен сарапшы (1438-1445) және осы кеңестің актілерінің бас редакторы; және тағы Джозеф Гилл (1964-1967), 1965 жылы иезуит ректоры атағын ала бастаған; Иван Жюжек (1967-1972), кейіннен Шығыс канондық заңын қайта қарау жөніндегі понтификалды комиссияның хатшысы; Жорж Дежавеф (1972-1976), экумен; Эдуард Хьюбер (1976-1981), Ресейдің мерейлі Назари мектебінің ректоры; Ханс Петер Коллаван (1951-1981), 1983-1981), ол Ватикан кітапханасының префекті болды; Джозеф Гилл (1986-1963), Флоренция кеңесі кеңесінің үлкен сарапшысы (1438-1445) және осы кеңестің актілерінің бас редакторы; Джозеф Гил Гил Гилл (1986-1963), оның тәжіриб (1985), ол екі жыл бойына кейін ғана Ресейдің жоғары оқу ордасының префекторы болды, бірақ екі жыл бойына қызметтен кейін оны қайта тағайындады; Институттың жүз жылдық тарихы (1917 - 2017) алдымен, он бір жылдық кезеңге бөлінуі мүмкін, ол кезде Ориентал өзін-өзі нығайтуға және таны�...

Кітапхана

Институттың Паптық кітапханасы, сөзсіз, Ориенталдың ең үлкен асыл тасы. Бұл кітапхана христиандық Шығыс туралы дүние жүзіндегі ең жақсы жабдықталған кітапханалардың бірі. Совет Одағының алғашқы жылдарында тасталған кейбір кітаптар Ориентал кітапханасына сатып алынды, мысалы, оның жалғыз Pravda жинағы бар. Кітапхана кеңістігін Иоанн Павел II 1987 жылы Ориентальға келгеннен кейін едәуір ұлғайтты. "Aula magna" - кітапхананың бір бөлігін қамтитын және 2017 жылы 100 жылдығын атап өту үшін қайта жаңартылған конференц-зал - проблемалық, бірақ нәзік тақырыптар бойынша халықаралық талқылаулар үшін "қауіпсіз кеңістік" ұсынады. Сирия, автокефалия, геноцид, зорлық-зомбылықсыздық - имамдар, дипломаттар, патриархтар, кардиналдар және "жердегі адамдар" қатысқан тақырыптардың кейбіреулері.

Факультеттер мен тілдер

Институт ретінде Ориенталдың екі факультеті бар, біреуі шіркеулік ғылымдар, екіншісі Шығыс канондық құқығы. Бастапқыда тек бір факультет болды, ол Бенедикт XV-тің құрылтай жарғысында (1917) көрсетілген бағдарламаны қамтыды, яғни теология, руханилық, литургия және канондық құқық, сонымен қатар археология және әлеуметтік құрылымдардың, өнердің, мәдениеттің, тарихтың теңгерімді бағдарламасын қамтамасыз ету үшін қажетті қосалқы ғылымдар. Бұл оқу бағдарламасында тілдер негізгі рөл атқарады, және негізгі оқыту тілі болып табылатын итальян тілінен басқа, ежелгі грек, сирия, орыс және шіркеу славян тілдері әрқашан үлкен болды. Армения, копт, эфиоп және грузин тілдері оқу бағдарламасының ажырамас бөлігіне айналған, ал соңғы жылдары оларға қазіргі грек және румын тілдері қосылды. Қазіргі грек тілі төрт деңгейге бөлінеді, ол бойынша грек үкіметінен диплом алуға болады. Канондық құқық студенттері үшін латын тілі талап етіледі және оқытылады. Итальян тілінің жақсы дамыған бағдарламасы оқу-әдістемелік жылдың негізгі бөлігіне айналды. Шығыс шіркеулік ғылымдар факультетінен бөлініп шыққан канондық құқық факультеті 1971 жылы құрылды, ішінара Шығыс канондық құқықтың қайта қаралуы мен тиісті кодекске байланысты. Бұл комиссияның хатшысы - Фр. Иван Жужек (1924-2004) - қазақтың қазақ тілінде жазушысы. Ориентал, өзінің канондық құқық профессорларымен бірге, бүкіл әлемде Шығыс католик және православие шіркеулері қолданатын Кодексті әзірлеудің негізгі орталығы ретінде қызмет етуді жалғастыруда.

Жарияланымдар

Лиценциаттық және докторлық дәрежелерге дейінгі оқытудан басқа, Orientale өзінің басылымдары үшін атақ алды. 1923 жылы "Orientalia christiana" журналының бірінші саны жарық көрді. Мұндай сандар жүздеген басылып шыққаннан кейін, 1934 жылы сериялар бөлінді. Ориенталия Кристиана Аналекта, тек монографиялар үшін және Ориенталия Кристиана Периодика, мақалалар мен кітап шолулары үшін. Бұл басылымдарды осы саланың мамандары жазды және кітапханалар сатып алды. 1990 жылы Шығыс шіркеулерінің канондық кодексі (CCEO) жарияланғаннан кейін канондық құқық бойынша монографиялардың жаңа сериясын бастау туралы шешім қабылданды. 1992 жылы "Каноника" атты жаңа басылым жарық көрді, оның алғашқы саны 1992 жылы жарық көрді. 1939 жылы Альфонс Рейс бастаған "Анафора Ориентель" кітабының сын басылымы христиандық Шығысының ұмытылған қазыналарының біріне назар аударды және оны Ориентельдің әйгілі литургигі, профессор Роберт Тафт жалғастырды. Уильям Маккомбер Адай мен Мари анафорасының ең көне мәтінін жариялағанда, 2001 жылы анархаттың дұрыстығы мен жарамдылығын, киелі сөздері жоқ деп шешкен кезде, ол сенім қауымы үшін қаншалықты пайдалы екенін елестете алмады.

Ерекше жетістіктер

CCEO негізінен Ориентальде дайындалды. Бұл шығыс халқы үшін үлкен қадам, өйткені олар алғаш рет өздерінің заңдарына ие болды, бұл шығыстағы әрбір sui juris шіркеуіне өзінің жеке заңдарын одан әрі дамытуға мүмкіндік берді. (b) Тағы бір елеулі үлес Шығыс шіркеу ғылымдары факультетінің профессорлары жасаған Флоренция Кеңесінің (1438-1445) құжаттарын сын басылымы болды. Бұл 1947 жылы Пьос XII-нің әрмен католик дәстүрін латыншалауды тазарту туралы шешіміне әкелді. Басқа да маңызды ғылыми еңбектер арасында - осы уақытқа дейін 6 томдық ең жақсы зерттеулер: "Жохан Златоуст литургиясы"; "Христиандық шығыстың энциклопедиялық сөздігі"; 9-шы - 13-ші ғасырдағы сириялық қолжазбалардың түсіндірме аудармалары; әрмен мәселесі туралы Ватикан мұрағат құжаттарының жеті томдық басылымы (1894-1925), халдейлік ассириялық мәселесі туралы ұқсас басылым (1908-1938); 150 эфиопиялық қолжазбалардың түсіндірме каталогы; Мозаикалар, фрескалар және Кіші Азиядағы ерте шіркеудің архитектурасы туралы егжей-тегжейлі археологиялық зерттеулер және т.б.

Белгілі профессорлар

Гийом Ерфанион Каппадокияның археологиясы мен жартастан жасалған шіркеулерін зерттеу арқылы өз атын шығарды. Марсель Виллер, SJ, Ориентальде патристикалық сабақ бергеннен кейін, монументалды Дикциянер де Спиритуалитеттің негізін қалаушылардың бірі болды. Оның мұрагері кардинал Томаш Шпидликтің айтуынша, Иренье Хушер Шығыс руханилығының негізін қалады, оның кітаптары кеше жазылғандай сатылады. Бұл туралы Антон Баумстарктың (1872-1948) салдарынан Р. Ф. Тафт, С. Ж. және Г. Винклер Ориенталде "Тео Матеос салыстырмалы литургиология мектебін" құрған деп санайды. Георг Хофманн - неміс шіркеу тарихшысы, Флоренция актілерін құрастыруда үлкен рөл атқарған. "Ориенталь" журналы Мигель Арранц, СЖ сияқты керемет литургистердің ұрпағымен жарылқады. Самир Халил Самир, SJ араб христиан әдебиетін әлем картасына шығарды. Густав Веттер марксизм бойынша әлемдік авторитеті болды. Пласид Дж. Подипара, К.М.И. Сент-Томас христиандары туралы әлемдегі сарапшы болды.

Жарияланымдар

Orientalia Christiana Analecta Шығыс христиандығы бойынша сарапшылардың кітап көлеміндегі еңбектерін жариялайды. Orientalia Christiana Periodica журналында мақалалар мен кітаптарға шолулар жазылған. Каноника - Канондық құқық тақырыбы. Anaphorae Orientales христиандық Шығыстың Евхаристиялық дұғаларын басып шығарады. Edizioni Orientalia Christiana жеке шығармалар да шығарады.