Кіріспе

Бүйрек жүйесінде перитубулярлық капиллярлар - бұл нефронмен бірге жүретін, қан мен нефронның ішкі люменінің арасында реабсорбция мен секрецияны қамтамасыз ететін, эфферентті артериоламен қамтамасыз етілетін ұсақ қан тамырлары. Перитублярлық капиллярлар проксималды және дисталды түтікшелердің қабықтық бөліктерін қоршап тұрады, ал vasa recta Хенльдің циклына жақындау үшін медуллаға кіреді. Қанның бестен бір бөлігі гломерулярлық капиллярлар арқылы өтіп бара жатқанда, қанының плазмасының бестен бір бөлігі Боуман капсуласына сүзгіленеді; төрт бестен бір бөлігі перитубулярлық капиллярларға жалғасады. Организмде сақталуы қажет иондар мен минералдар белсенді тасымалдау, екінші белсенді тасымалдау немесе транситоз арқылы перитубулярлық капиллярға сіңіп кетеді. Қалдық ретінде шығарылуы қажет иондар капиллярлардан нефронға бөлінеді, содан кейін олар көк безге қарай және денеден шығарылады. Негізінде, перитубулярлық капиллярлар глюкоза және амин қышқылдары сияқты пайдалы заттарды қайта сіңіреді және кейбір минералды иондарды және артық суды түтікшеге бөліп шығарады. Перитубулярлық капиллярлар арқылы алмасудың басым бөлігі химиялық градиент осмосы мен гидростатикалық қысымның әсерінен жүреді. Судың перитубулярлық капиллярға өтуі сүзгілеу кезінде гломерулостан судың жоғалуынан болады, бұл қанның коллоидты осмостық қысымын арттырады. Бұл қан гломерульді перитублярлық капиллярларды қамтамасыз ететін эфферентті артериола арқылы шығады. Перитубулярлық капиллярларда қанның жоғары осмолярлығы осмостық қысымды тудырады, бұл суды сіңіруге себеп болады. Басқа иондарды еріткіштің соғу күші арқылы перитубулярлық капиллярлар қабылдай алады. Су сонымен қатар перитубулярлық капиллярға сұйықтық пен электролиттердің белсенді тасымалдау арқылы қайта сіңірілуімен қозғалатын интерстициумның жоғары сұйықтық қысымы және эфференттік артериоланың тарлығынан перитубулярлық капиллярға кіретін қанның төмен сұйықтық қысымы салдарынан жіберіледі.