Кіріспе
Жаңа Зеландиядағы Спита Kaitorete Спита - Жаңа Зеландияның Оңтүстік аралында Кантербери жағалауында орналасқан ұзын жер. Ол Банкс түбегінен батысқа қарай 25 шақырымға созылып, Тынық мұхитынан Ельсмир / Те Вайхора көлдерін бөліп алады. Бұл техникалық тұрғыдан үздіксіз кедергілі жағажай, бірақ оның батыс шетінде ені 100 метрден аз нүктеге дейін созылады, ол кез-келген уақытта жоғары тұман кезінде бұзылады. Бұл арал оқшау әрі жартасты жағалауларымен танымал. Оның шығыс шетінде Бёрдлингс Флэт деген шағын елді мекен, ал ең тар нүктесінің батысында Таумуту елді мекені орналасқан.
Kaitorete Spit is a long finger of land which extends along the coast of Canterbury in the South Island of New Zealand. It runs west from Banks Peninsula for 25 kilometres, and separates the shallow Lake Ellesmere / Te Waihora from the Pacific Ocean. It is technically a continuous barrier beach, though at its western end it tapers to a point less than 100 metres in width which is occasionally breached at high tide. The spit is noted for its isolation and for its pebbly beaches. At its eastern end is the small settlement of Birdlings Flat, and west of its narrowest point is the settlement of Taumutu.
География
Кейторете - төмен орналасқан, бірақ су басу қаупі жоқ. Оның жартысын шығыс бөлігіндегі Бёрдлингс Флэт деген шағын елді мекеннен бастап шагыл жол алып жатыр. Бұл жерде, түкірдің солтүстік жағалауын Каитуна лагунасы, яғни Эльсмир көлінің қысқа кең саласы, жуйды. Сонымен қатар, оның ең кең жері - 3,5 шақырым. SH 75 Банкс түбегінің төбелерін түкірдің шығыс шетіне жақын алып жатыр. Кейбір жерлерде бұл жағажайды "слюда" деп атаса да, ол - теңіз жағажайлары бар жээк. Спью-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а-а- Спьюттен айырмашылығы, ол екі ұшында да жерге бекітіледі (бірақ батыс шетінде біршама әлсіз).
Шығу тегі
20,000 жыл бұрын соңғы мұздық максимумның соңында Кентербериде аңғар мұздықтары өсіп, мұздықтардың ағып кетуі өзендер жағалауға үлкен мөлшерде құм, қиыршық тас және балшық әкелді. Сол кездегі теңіз деңгейі бүгінгіден 130 метр төмен болды, ал жағалау қазіргіден 50 км шығысқа қарай болды; Кентербери жазығы қазіргі енінен екі есе үлкен болды. Мұздықтардың еруі теңіз деңгейінің тез көтерілуіне әкеліп соқты, бұл қазіргі континенттік шельфті батырып, жағалау сызығын батысқа қарай тез жылжытып, жазықтардың теңізге қарай жатқан шеттерін жұтты. Он мың жыл бұрын Кентербери жағалауы қазіргі уақытта Эльсмир / Те Вайхора көлінің аумағына жақындады. Сол кезде, қазіргідей, жағалау Ракая және Ваймакарири сияқты ірі өзендердің ауыздарынан жиналған құм мен қиыршық тастан жасалған. Кентербери шығанағындағы оңтүстікке қарай құйылған күшті толқындар бұл әлсіз төзімді құм мен қиыршық тастарды тез езіп, оларды солтүстікке қарай ұзақ жағалауға әкетті. Банкс түбегіне қарай жылжыған теңізде тараған шөгінділердің бұл үлкен қоры тікелей өзенде тараған шөгінділермен бірігіп, Каиторете бөгетін құрып, Ельсмир / Те Вайхора көліне айналды.
Экология
Қоршау айтарлықтай экологиялық маңызы бар және онда құрғақ торорроның (Muehlenbeckia astonii) басым көпшілігі тірі қалған. Каиторете шұңқырлы тау топырағында табиғи түрде сирек кездесетін жануарлар дүниесі бар.
Ракеталық техника
2015 жылдың шілдесінде Rocket Lab аэроғарыш компаниясы Каиторете Спит жерін Жаңа Зеландияның спутниктерін ұшыру орны ретінде пайдаланатынын мәлімдеді. Ресурс келісімдері жылына он екі ракета ұшыруға мүмкіндік бергенде, компания солтүстіктегі Махиа түбегіне барды. Кейторете түкірігін 1960 жылдары NASA ракета ұшыру үшін қолданған.