Кіріспе
Оңтүстік Вьетнамның Вьетнам соғысы кезінде Сайгондағы әуе базасы; қазіргі уақытта халықаралық әуежай. Бұл нысанның азаматтық пайдалануы Тан Сон Нхут әуе базасы (1955-1975) Вьетнам Республикасы Әуе күштері (РВНАФ) нысаны болды. Бұл қала Вьетнамның оңтүстігіндегі Сайгон қаласының маңында орналасқан. АҚШ оны Вьетнам соғысы кезінде (1959-1975), армия, әуе күштері, әскери-теңіз флоты және теңіз жаяу әскерлері бөлімдерін орналастырған негізгі база ретінде қолданды. Сайгонның құлдырауынан кейін ол Вьетнамның Халықтық Әуе күштері (VPAF) нысаны ретінде алынды және бүгінге дейін қолданылуда. Тан Сон Нхат халықаралық әуежайы (IATA: SGN, ICAO: VVTS) 1920 жылдан бері Вьетнамның ірі азаматтық әуежайы болып табылады.
the civil use of this facility
Tan Son Nhut Air Base (1955–1975) was a Republic of Vietnam Air Force (RVNAF) facility. It was located near the city of Saigon in southern Vietnam. The United States used it as a major base during the Vietnam War (1959–1975), stationing Army, Air Force, Navy, and Marine units there. Following the Fall of Saigon, it was taken over as a Vietnam People's Air Force (VPAF) facility and remains in use today. Tan Son Nhat International Airport, (IATA: SGN, ICAO: VVTS) has been a major Vietnamese civil airport since the 1920s.
Ерте тарих
Тан Сон Нхат әуежайын француздар 1930-шы жылдары Саигонның коммерциялық әуежайы ретінде қызмет ету үшін Тан Сон Нхат ауылында Индокитайдың француз отаршылдық үкіметі шағын асфальтталмаған әуежай салғанда салдырған. Екінші дүниежүзілік соғыстан бұрын Францияға және одан, сондай-ақ Оңтүстік-Шығыс Азияға ұшулар болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Жапон императорлық әскері Тан Сон Нхатты көлік базасы ретінде қолданды. 1945 жылы тамызда Жапонияның бағынғаннан кейін француз әуе күштері Тан Сон Нхатқа 150 әскери бөлімді жіберді. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін, Тан Сон Ньет Сайгоннан ішкі және халықаралық рейстерді орындады. 1956 жылдың ортасында ұшақ ұшып-қону жолағының құрылысы аяқталды және Халықаралық ынтымақтастық басқармасы көп ұзамай 10 000 фут (3048 м) бетонды ұшып-қону жолағын салу жұмыстарын бастады. Әуеайлақты Оңтүстік Вьетнамның Азаматтық авиация департаменті басқаратын. Әуеайлақтың оңтүстік-батысында RVNAF жалға алушы ретінде орналасқан. RMK BRJ сонымен қатар 1962 жылы әуе бақылау радиолокациялық стансасын, ал 1963 жылы жолаушылар мен жүк терминалдарын салдырды. 1953 жылы Тан Сон Нхут жаңадан пайда болған РВНАФ үшін әскери әуе базасы ретінде пайдаланыла бастады, ал 1956 жылы штаб-пәтер Сайгонның орталығынан Тан Сон Нхутқа көшірілді. Бірақ тіпті осы уақытқа дейін француз және вьетнамдық әскери ұшақтар Тан Сон Нхут қаласында болған. 1955 жылдың 1 шілдесінде базада C 47 Skytrains-пен жабдықталған RVNAF 1-ші көлік эскадрильясы құрылды. Сонымен қатар, РВНАФ-тың базасында арнайы миссиялар эскадрильясы болды.
Командалық-бақылау орталығы
РВНАФ штабы ретінде Тан Сон Нхут негізінен командалық база болды, көптеген операциялық бөлімшелер жақын маңдағы Биен Хоа әуе базасын пайдаланды. Тан Сон Нхут қаласында РВНАФ-тың командалық-бақылау жүйесі жылдар бойы АҚШ Әуе күштері көмегімен жасақталды. Жүйе ұшақтардың ұшудан бастап нысанаға дейін және ұшырылған базаға дейін ағынын қадағалайтын. Бұл тактикалық әуе бақылау жүйесі (TACS) деп аталды және маңызды ұрыс операциялары жүргізілген барлық аймақтарды оң бақылауға алды. Бұл жүйе болмаса, RVNAF өз күшін қажетті жерде тиімді түрде орналастыруға мүмкіндік бермейтін. TACS Оңтүстік Вьетнамдағы RVNAF және USAF күштерінің штаб-пәтерлеріне жақын орналасқан және екі Әуе күштерінің қолбасшылары оның мүмкіндіктерін пайдаланған. TACS-ке тікелей әуелік қолдау орталықтары (DASC) бағынысты болды. Олар корпус аймақтарына (I DASC Da Nang AB, DASC Alpha Nha Trang Air Base, II DASC Pleiku AB, III DASC Bien Hoa AB және IV DASC Cần Thơ AB) тағайындалды. DASC өз секторында орналасқан әуе кемелерін жер операцияларын қолдауға орналастыруға жауапты болды. Әр DASC-де көптеген тактикалық әуе бақылау тобы (TACP) жұмыс істеді, оларды бір немесе бірнеше RVNAF / USAF қызметкерлері Оңтүстік Вьетнам армиясының (ARVN) құрлық әскерлерімен орналастырды. Байланыс желісі бұл үш басқару және бақылау деңгейін қамтамасыз етті, бұл TACS-ке Оңтүстік Вьетнамның әуе жағдайын үнемі бақылауға берді. Қосымша ақпаратты барлық соққылаушы ұшақтарды бақылайтын, бүкіл Оңтүстік Вьетнамды және одан да алыс жерлерді қамтитын радар желісі ұсынды. Тан Сон Нхут әуе базасының тағы бір қызметі - РВНАФ-тың рекрутинг орталығы болды.
Төңкерістерде қолдану
База Оңтүстік Вьетнамның бірлескен бас штабының штаб-пәтеріне іргелес орналасқан және әртүрлі әскери төңкерістердің, әсіресе 1963 жылы елдің бірінші президенті Нго Джин Димды құлатудың басты орны болды. Жоспаршылар лоялист офицерлерді JGS-де түскі асқа шақырды және оларды 1963 жылы 1 қарашаның түстен кейін тұтқындады. Ең танымалдары - полковник Ле Куан Тунг, Арменияның Арнайы күштері, оның ағасы және орынбасары Ле Куан Трю. Кейін түңкеріс жасайтын генерал Дьюнг Ван Миннің жансакшысы капитан Нгуен Ван Нхунг бауырластарды базаның шетінде атып өлтірді. 1966 жылы 14 сәуірде Вьетконгтың (ВК) базаға миномет шабуылдары екі RVNAF ұшағын жойып, жеті USAF және екі RVNAF қызметкерін өлтірді. Базаға ВК 4 желтоқсан 1966 жылы таңертең саперлер мен миномет шабуылдарымен шабуыл жасады. Шабуылдан үш америкалық және үш армян әскерилері қаза тауып, 28 викториналық қаза тауып, төрт адам тұтқынға алынды. Келесі үш аптада RVNAF 1300-ден астам шабуыл жасады, бүкіл Оңтүстік Вьетнамдағы PAVN / VC позицияларын бомбалады және атып тастады. Тан Сон Нхуттың 33-шы қанатының көлік ұшақтары 12 түн ішінде 15000-ға жуық жалынды жарылқады, бұл ай сайынғы орташа көрсеткішпен салыстырғанда 10 000-ға жуық. Сондай-ақ, Тан Сон Нхуттан ұшқан бақылау ұшағы 700-ге жуық барлау рейстерін аяқтады, RVNAF ұшқыштары O 1 Bird Dogs және U 17 Skywagons ұшақтарын ұшырды. 18 ақпанда сағат 01:15-де ВК-ның зымыран және миномет шабуылдары базаға 6 ұшақты жойып, 33 ұшаққа зақым келтіріп, бір адамды өлтірді. Келесі күні азаматтық әуежайға зымыран соғылып, бір адам қаза тапты. Осы уақыт аралығында тағы алты зымыран / миномет шабуылдары тағы алты адамды өлтіріп, 151 адамды жарақаттады. 24 ақпанда тағы бір ракеталық және минометтық шабуыл базаның ғимараттарына зақым келтіріп, 4 американдық қызметкерді өлтірді және 21-ін жарақаттады. 1968 жылы 12 маусымда базаға жасалған миномет шабуылда екі АҚШ Әскери-әуе күштері ұшағы жойылып, бір ұшқыш қаза тапты. Сонымен қатар, Саигон Биен Хоа ауданында әуедегі "ракеталық қарауыл" патрульдері құрылды. Солтүстік вьетнамдықтар Париж бейбіт келісімін көптеген бұзушылықтар жасады, бұл 1973 жылдың наурыз айының соңында АҚШ Оңтүстік Вьетнамнан соңғы адамдарын алып тастағаннан кейін болды. Солтүстік Вьетнам және Оңтүстік Вьетнамның Уақытша революциялық үкіметі президент Нгуен Ван Тхюді құлату және АҚШ қолдаған үкіметті жоюға тырысуын жалғастырды. АҚШ Тиуға әуе күшін оның үкіметін қолдауға қолданатынын уәде етті. 1975 жылы 14 қаңтарда Қорғаныс министрі Джеймс Шлезингер АҚШ-тың Солтүстік Вьетнам Оңтүстік Вьетнамды басып алуға тырысқан жағдайда жауап қайтарамыз деген уәдесін орындамағанын мәлімдеді. 1975 жылы наурыз айында Солтүстік Вьетнамға шабуыл жасағанда, Американың уәде етілген араласуы жүзеге аспады. Конгресс халықтың көңіл-күйін көрсетіп, Камбоджадағы бомбалауды тоқтатты, ол 15 шілдеде 1973 жылы күшіне енді және Оңтүстік Вьетнамға көмек көрсетуді қысқартты. Тхю әрқашан соғыс жүргізетін, атыс күшін кеңінен қолданатын болғандықтан, көмекке кететін қаражат айрықша зиянды болды.
Ұстау
1975 жылдың басында Солтүстік Вьетнам коммунистік режимде Вьетнамның қайта бірігуін жүзеге асыру үшін уақыт дұрыс екенін түсінді, АҚШ-тың реакциясын тексеру үшін бірқатар шағын жердегі шабуылдарды жасады. 8 қаңтарда Солтүстік Вьетнамның саяси бюросы ПАВН-ге қарсы шабуыл жасап, шекарадан тыс шабуыл арқылы Оңтүстік Вьетнамды "азаттыққа" шақырды. Оңтүстік Вьетнамға шабуыл жасаудың бас штаб жоспары 20 дивизияны шақырды, ол жеңіске жету үшін екі жылдық күресті күтті. 14 наурызға дейін Оңтүстік Вьетнам президенті Тхю Орталық биік жерлер аймағынан және Оңтүстік Вьетнамның екі солтүстік провинциясынан бас тартуға шешім қабылдады және сол аймақтардан ARVN күштерін жалпы шығаруды бұйырды. Әскерилер мен азаматтардың қашуы, жолдарды бұғаулап, хаос туғызуы, әскердің тәртіпті түрде қашуы, жалпы қашуға айналды. 30 наурызда 100 000 Оңтүстік Вьетнамдық сарбаз өздерінің командирлері тастап кеткеннен кейін берілді. Оңтүстік Вьетнамдықтар Дананг, Ки Нхон, Туй Хоа және Нха Трангтың үлкен жағалау қалаларын тастап, Оңтүстік Вьетнамның солтүстік жартысын Солтүстік Вьетнамға берді. Наурыз айының соңында АҚШ елшілігі Вьетнамдағы АҚШ азаматтарының санын азайта бастады. Ол олардың асыраушыларына және қажетті емес қызметкерлеріне коммерциялық рейстермен және әскери әуе көлігі командалығының (MAC) C 141 және C 5 ұшақтарымен елден кетуді ұсынды. Наурыз айының соңында осы MAC ұшақтарының екі-үшуі күн сайын келіп, азаматтық тұрғындар мен вьетнамдық жетімдерді эвакуациялау үшін пайдаланылды. Бұл Тан Сон Нхуттан ұшып шыққан соңғы ұшақ болды. Сағат 10:30 шамасында майор Фам президент Дьюнь Ван Миннің берілу туралы хабарды естіді және нұсқаулар алу үшін ARVN бірлескен бас штабының кешеніне барды, ол генерал Минге тапсыруға дайын болуды айтты, Фам Минге "Егер Вьетконг танктері Тәуелсіздік сарайына кірсе, біз сізді құтқару үшін сол жерге түсеміз" деді. Мин Фамның ұсынысынан бас тартты, ал Фам өз адамдарына база қақпасынан кетуге бұйырды және 11:30-да ПАВН базаға кірді. 1966 жылдан кейін, 7-ші Әуе күштері Оңтүстік Вьетнамдағы негізгі АҚШ Әуе күштері командалық және бақылау штабы ретінде құрылғаннан кейін, Тан Сон Нхут штаб, тактикалық барлау базасы және арнайы операциялар базасы ретінде қызмет етті. 1971 жылдан кейін Оңтүстік Вьетнамдағы АҚШ күштері қысқарған кезде, база Оңтүстік Вьетнамдағы белсенділігі жойылған базалардан көшірілген көптеген ұйымдарды қабылдады. 1968 және 1974 жылдар аралығында Тан Сон Нхут әуежайы әлемдегі ең көп жұмыс істейтін әскери әуе базаларының бірі болды. Pan Am-дің 1973 жылғы кестелері Боинг 747 рейсі аптасына төрт рет Гуам және Манила арқылы Сан-Францискоға ұшатынын көрсетті. Continental Airlines компаниясы 1968-1974 жылдар аралығында аптасына 30 Боинг 707 әскери чартерлік рейстерін жүзеге асырды. Бұл Тан Сон Нхут әуе базасынан 1973 жылы наурыз айында соңғы АҚШ ұшқышы Оңтүстік Вьетнамнан кетті. Тан Сон Нхут әуе базасының Әскери-әуе күштерінің пошта кеңсесі (APO) APO Сан-Франциско, 96307 болды.
Дэвис станциясы
1961 жылы 13 мамырда Армияның қауіпсіздік агенттігінің 92 адамнан тұратын бөлімшесі 3-ші радио зерттеу бөлімшесінің (3-ші РРУ) қорғауында жұмыс істеп, Тан Сон Нхут АБ-ға келді және базадағы RVNAF қоймаларында пайдаланылмайтын байланыс барлау қондырғысын құрды. Бұл АҚШ армиясының Оңтүстік Вьетнамға толық орналасуының алғашқысы болды. 1961 жылы 21 желтоқсанда 3-ші РРУ-дың 4-ші офицері Джеймс Т. Дэвис Кầu Xáng маңында ARVN бірлігімен PRD 1 ұтқыр қабылдағышын жұмыс істеп тұрған кезде, оларды ВК қоршап алды және Дэвис қаза тапты, ол Вьетнам соғысында қаза тапқан алғашқы американдықтардың бірі болды. 1966 жылдың 1 маусымында 3-ші радиотехникалық зерттеу тобы 509-шы радиологиялық зерттеу тобы болып қайта аталды. 509-RR тобы 1973 жылдың 7 наурызына дейін жұмысын жалғастырды, ол кезде олар Оңтүстік Вьетнамнан шыққан соңғы АҚШ бөлімшелерінің қатарында болды.
Авариялар мен оқиғалар
1967 жылы 25 қазанда F 105D Thunderchief #59 1737 әуе кемесі C 123K #54 0667 ұшағына ауа райының нашар кезінде ұшып түскен. F-105 ұшқышы қаза тауып, екі ұшақ та қираған. 1968 жылы 19 маусымда сағат 14:15 -де базаның солтүстігіндегі оқ-дәрілер аймағында жүк көлігінде оқ-дәрілер жарылып, бір американдық сарбаз қаза тапты. Жарылыс болған жерге жету үшін ұшу жолын кесіп бара жатқан жедел жәрдем машинасын ұшып көтерілгенде АҚШ армиясының U 21 ұшағы соққыға ұшырап, жедел жәрдем машинасындағы екі әскери дәрігер қаза тапты. 1969 жылдың 11 қазанында 17-ші арнайы операциялар эскадрильясының AC 119G ұшағы ұшып шыққаннан кейін көп ұзамай апатқа ұшырады. Ұшақ ұшақпен ұшып бара жатқанда, ұшақтың алты мүшесі қаза тауып, ұшақ қираған. 1970 жылдың 28 сәуірінде 17-ші арнайы операциялар эскадрильясының AC 119G ұшағы ұшып шыққаннан кейін көп ұзамай апатқа ұшырады. Ұшақ ұшақпен ұшып бара жатқанда, ұшақтың алты мүшесі қаза тауып, ұшақ қираған.