Кіріспе

Шри-Ланканың сингал халқының кастасы Роди немесе Родия (сөзбе-сөз, лас) - Шри-Ланканың сингал халқының арасында буддалық әлеуметтік топ немесе каста. Олардың мәртебесі Үндістанның қол сұғылмайтын барлық таптарына ұқсас болды, олар бөлек қауымдар, дәстүрлі қайыршылық, қоғамның экономикалық жағынан әлсіз бөлігі болды.

Мәртебе

Колониялық кезеңдегі жазбалар Родиялардың әлеуметтік жағдайы мен өмірлік тәжірибесін көрсетеді.

Тарих

Роди кастасының шығу тегі туралы түрлі әңгімелер қарама-қайшы, сондықтан да олар нақты емес. Махавамс хроникасына сәйкес, родиялар - бұл 24000 Оңтүстік Үндістанның далиттері, оларды Цейлонның патшасы Гаджабаху (114 - 136 жж.) Оңтүстік Үндістаннан соғыс тұтқыны ретінде әкелді. Олар Силонның орталық таулы жеріндегі Котмале ауылдық төбелі аймағына қоныс аударды. Бұл Родия (түпнұсқасы: Үнді сөзінің мағынасы - тәртіпсіз және бүлдіруші мінез-құлық) қауымы олардың Оңтүстік Үндістанның тайпалық діни сенімдерінен туындайтын, адамгершілікке жат, таза емес, еретикалық (иудаизм) тәжірибелерді қамтитын, Сейлонның жергілікті сингал буддистері жек көретін, қара магиялық тәжірибелерді қамтитын, олардың әдепсіз діни үрдістеріне байланысты қол сұғылмайтын деп саналды. Родилердің өздерінің шығу тегі туралы мифтік әңгімелері бар (Ратнавалли ханшайымы туралы әңгіме) ұрпақтары ауызша беріліп келеді. Олар қол сұғылмайтын адамдар деп саналғандықтан, сингал патша заңы ең ауыр қылмыскерлер мен сотталғандарды Родия қауымына қуу жазасын тағайындады, бұл өлім жазасынан да ауыр жаза деп саналды, яғни, патша Паракрамбахудың қызы Ратнавалли (Наваратна Валли деп те белгілі) Родия кастасының касабымен (патшалық сотты бұзаумен қамтамасыз еткен) жасырын түрде араласты. Бұл туралы патша білген соң, қыздың ауыр қылмысына ашуланып, оны Родияға жерледі. Кейбір оқиғалар жарияланған құжаттарда да кездеседі. Родилер тек қана төменгі тап тобы деп саналды. Кандия заңына сәйкес, жоғары таптық ақсүйектерге ең ауыр жаза - оларды Роди кастасына жер аудару болды. Роберт Нокс (теңізші) және Хью Невилл - Роди кастасын өз жазбаларында атаған екі танымал жазушы. Бұл халық аңыздары родилердің шығу тегі туралы көп мәлімет бермегенмен, олар патша Паракрамабахудың қызы мен ет сатушының арасындағы байланысты көрсетеді. Олар тіпті бүгінде де арамзалық, сиқыршылық, вуду, блэк-магия, адам құрбандығы және адам жегіштікпен айналысады. Алайда бұл - 16 ғасырдағы британдық жұмысшыларға айтылған фольклорлық әңгімелер. Адамды жейтіндер туралы мәлімдемелер дәлелсіз болған кезде де азшылықтарға шабуыл жасау үшін жиі қолданылады. Ал индустар мен буддистерге жатпайтын діни үрдістерді мойынсұнатын индустар мен буддистер қабылдамайды, олар өтірік сиқыршы болу керек.

Қазіргі заман

Лондондағы британ үкіметі британдық отаршылдық губернатор сэр Томас Мейтлендті (британдық армия офицері) қызметтен шақырды, мүмкін, Сейлондық қол сұғылмас Родия кастасының (әдетте сингальдық деп айтылса да) Ловина Альфонсо есімді биші қызмен болған қарым-қатынасы туралы хабарлар бар. Родия халқы Шри-Ланканың ағылшын отарлауынан тәуелсіздігіне қатты қатысқан.