Кіріспе
Құс түрлері <noinclude> Сары бас Амазонка (Amazona oratrix), сары бас попугай және қос сары бас Амазонка деп те аталады, Мексика мен Орталық Американың солтүстігінде жойылып бара жатқан Амазонка попугайы. Ұзындығы бойынша ол - сарғыш, қысқа құйрықты, сары баслы жасыл попугай. Ол мангроу орманды жерлерде, өзендер мен басқа да су айдындарына жақын ормандарда өмір сүруге ұнайды. Кейде сары тәжді амазонның (Amazona ochrocephala) бір түрін деп саналады. Ол өте танымал үй жануарлары және өте жақсы сөйлеуші. Халықаралық үй жануарлары саудасы үшін браконьерлік аулау бұл түрді жабайы табиғатта құрып кетуіне әкелді; барлық жабайы ауланған құстардың жартысы осы процесте өледі деп есептеледі.
<noinclude>
The yellow headed amazon (Amazona oratrix), also known as the yellow headed parrot and double yellow headed amazon, is an endangered amazon parrot of Mexico and northern Central America. Measuring in length, it is a stocky short tailed green parrot with a yellow head. It prefers to live in mangrove forests or forests near rivers or other bodies of water. It is sometimes considered a subspecies of the yellow crowned amazon (Amazona ochrocephala). It is a popular pet and an excellent talker. Poaching for the international pet trade has driven the species to near extinction in the wild; around half of all wild caught birds are thought to die in the process.
Таксономия
Бұл түр Амазонка окроцефала кешенінің бір бөлігі, оған сары түстес амазонка (A. auropalliata) кіреді. "Таксономиялық бас ауруы" деп аталатын бұл кешенді кейбір органдар бір түр деп санайды, ал басқалары үш түрге бөледі. Бөлу негізінен қанаттағы сары түстің мөлшері, аяқ пен құйрықтың түсі, Мексиканың Оахака қаласында A. oratrix және A. auropalliata араласқан жоқ, және Гондурастың солтүстігінде A. ochrocephala және A. auropalliata бар. Алайда бұл бағалау Гондурастың солтүстігіндегі популяцияларда қауырсынның өзгеруіне қатысты түсініспеушіліктермен шатастырды, мұнда құстардың басы, тәжі мен мойындағы сары мөлшері өте әртүрлі, бірақ олар ақшыл құсқарлары мен жасөспірімдер қауырсындары бар А. oratrix, бірақ А. ochrocephala немесе А. auropalliata. 1997 жылы Гондурастың солтүстігіндегі Сула аңғарындағы популяция А. oratrix-тің hondurensis жаңа түршігі ретінде сипатталды. А. auropalliata caribaea Islas de la Bahía аралдарында, ол салыстырмалы түрде жақын, жақында сипатталған A. oratrix hondurensis, салыстырмалы түрде ашық төменгі жамбасты болуы мүмкін, бұл екеуінің арасында ген ағыны болуы мүмкін екенін көрсетеді. Егер бұл расталса, екеуін бір түрге жатқызу дұрыс деп санауға болады. Сонымен қатар, A. auropalliata-ның екі түрін де қарастыратын caribaea және parvipes A. oratrix-ке номиналды A. auropalliata-ға қарағанда жақын болуы мүмкін деп айтылған. Екеуі де салыстырмалы түрде кішкентай және A. oratrix сияқты иықтарында қызыл түсті, бірақ номиналды A. auropalliata-дан айырмашылығы. Дәстүрлі бөлінуге сәйкес, А. oratrix-ке подвида ретінде tresmariae (Трес Мариас аралдарынан), belizensis (Белизеден) және hondurensis (Сула аңғарынан солтүстік Гондураста) жатады. Керісінше, Гондурастың солтүстік-батысындағы және оған іргелес шығыс Гватемаладағы (Пуэрто-Барриос маңындағы) популяция, ол A. oratrix belizensis-ке ұқсайды және әдетте сол түрге кіреді, сипатталмаған түрге жатады. Кейде оны guatemalensis деп атайды, бірақ бұл популяция ресми түрде сипатталғанға дейін бұл атау уақытша болып қала береді. "Қоңыр сары бас" деген жалпы епітеттің шығу тегі - бұл түр сары баслы амазон кешеніндегі басқалардан екі жақын туысының сары мойын және сары тәжін иеленуімен ерекшеленеді, сондықтан "қоңыр сары" бас.
Сипаттама
Сары бас Амазонканың орташа ұзындығы. Бұл форма амазонкаларға тән, денесі мықты, қанаттары дөңгелек, құйрығы төрт бұрышты. Денесі ашық жасыл, басында сары, мойында қараңғы жаңқа, қанатының иілген жерінде қызыл, жамбасында сары түсті. Ұшу қауырсындары сырттан қызыл жапырақпен қара түсті көкшіл қызғылт түсті. Құйрығының түбінде әдетте жасырын қызыл жапырақ болады. Тышқы құйрық қауырсындарының ұштары сарғыш түсті. Кейбір "шығыс" Магналардың сарысы Tres Marías құстары сияқты, бірақ олар көкжиегінде ауыр барелингпен және жасыл қауырсынға аз көк түсті боялады. Жабайы құстар төменгі, кейде адам секілді айқайлайды, бірақ көбінесе үнсіз ұшады (басқа көптеген попугайлардан айырмашылығы). Шақыруларды "ойналған kyaa aa aaah және krra aah aa ow, терең, ойналған ahrrrr немесе ahrhrrrr" және т.б. деп сипаттауға болады. Ол жеке-жеке немесе жұппен, кішкентай топтарда, кейде үлкен үйірмелерде кездеседі. Бұрын бұл аймаққа Мексиканың жағалауындағы екі беткейі де кіретін. Бұл аралдар Трис-Марияс аралдары мен Халискодан Оахакаға дейін және Нуэво-Леоннан солтүстік Чиапас пен оңтүстік-батыстағы Табаскоға дейін, сондай-ақ Белиздің көп бөлігін қамтитын және солтүстік-шығыс Гватемала мен солтүстік-батыстағы Гондурастың кішкентай бөлігін қамтитын басқа да аумақтар кіретін. және 68% -ға 1994 жылдан 2004 жылға дейін Сан-Диего, Калифорнияның жағалауындағы аудандарда, соның ішінде Коронадо, Оушен Бич, Пасифик Бич, Пойнт-Лома, Ла-Холла және Империал Бич-те кішірек енгізілген популяциялар кездеседі; олар Санта-Ана, Лома-Линда және Пасаденада, барлығы Оңтүстік Калифорнияда да кездеседі. Сонымен қатар Пуэрто-Рикода енгізілген және көбейіп жатқан популяциялар туралы хабарланған.
Қорғау мәртебесі
Сары бас амазонканы IUCN жойылып бара жатқан деп санайды және ол CITES қосымшасының I-ші бөліміне енгізілген, ол түрлердің халықаралық саудасын, соның ішінде тұтқында өсірілгендерді рұқсат беру жүйесі арқылы реттейді. Бұл жануарлар Орталық Америкадан Мексикаға дейін, тіпті Техастың оңтүстік бөлігінде де кездеседі. Австралиядағы Канберра маңында, Приам пситтакультура орталығында орналасқан, осы түр үшін бекітілген CITES тұтқындықта өсіру бағдарламасы бар. Ауыс шаруашылығында, зерттеулерде және үй жануарларында пайдалану үшін жабайы популяцияларға қысымды көтеруге көмектесетін тұрақты басқарудағы селекциялық бағдарламаны ұсыну. https://цитаталар. Ал, осыған байланысты, олар жасыл бас Амазонканың жануарлар арасында кеңінен таралуымен, аң аулаудың қарқынды қарқынды жалғасуына себепші болып отыр. Олардың саны соңғы 20 жыл ішінде 70 мыңнан 7 мыңға дейін азайды.
The popularity of yellow headed amazons as a pet continues to fuel poaching efforts, which have nearly driven it to extinction in the wild. Their wild population has declined from 70,000 to 7,000 in the past two decades alone.
Үй жануарлары ретінде
Тек тұтқында өсірілген сары бас амазонкаларды иеленуге болады, бірақ олар кеңінен қол жетімді (егер де қымбат болса) және олардың жеке тұлғалары оларды өте арзан үй жануарлары етеді; олар ғасырлар бойы осындай болып келді, өйткені олар ең жақсы "сөйлейтін" попугаилердің қатарында. Олардың дауыстық қабілеттері, әдетте, сұр попугайдан ғана артық және сары түстес попугай сияқты ұқсас түрлерге сәйкес келеді. Тұтқында отырған сары бас амазонкалар ән айту мен ән үйренуді жақсы көреді және табиғи күшті, опералық дауысты болады. Амазонканың көпшілігі сияқты, бұл түрдің қауырсындарын жүйкелі түрде жұлу сирек кездеседі. Сары бас амазонканың және оның жақын туыстарының (мысалы, сары ұйқылы амазонка) жалпыға танылған кемшілігі - гормоналды агрессивтілік, ең көп тараған еркектерде көбейту маусымында. Ол сары түстегі және көк түстегі маңдайшалармен бірге "Жылы үштіктің" (еркек құстың "жылы" мінез-құлқына сілтеме жасай отырып) мүшесі. Сары бас амазонкалар бір адамға жақын, оған өте адал болып келеді. Бұл мінез-құлықты үй ішіндегі басқа мүшелердің құсқа үнемі бірдей көңіл бөлетінін қамтамасыз ету арқылы жеңілдету мүмкін, бірақ қиын. World Parrot Trust сары бас Амазонкаларды 10°C-тан төмен емес температурада 3 метрден кем емес ұзындықтағы қоршауда ұстауға кеңес береді.