Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Джаково (Дьяково, Диаковар) – Хорватияның Славония аймағындағы қала. Джаково – құнарлы және бай Джаково аймағының орталығы.
Đakovo (; Diakovár, Diakowar, ) is a town in the region of Slavonia, Croatia. Đakovo is the centre of the fertile and rich Đakovo region ( ).
Этимология
Атаудың этимологиясы славян тіліндегі đak (оқушы) сөзінің (діакос) түрі болып табылады. Венгр тіліндегі diák сөзі де грек тілінен шыққан, және атау тікелей грек, венгр немесе жергілікті славян тілінен келгені белгісіз.
The etymology of the name is the (diákos) in Slavic form đak (pupil). The Hungarian diák word has the same Greek origin and it is uncertain whether the name came directly from Greek, Hungarian, or local Slavic form.
Тарих
Римдік антикалық дәуірде Сертисия елді мекені көші-қон кезеңінде жоғалып кеткенге дейін осы жерде орналасқан. Елді мекеннің тарихи құжаттарда алғашқы айрылысы 1239 жылға дейін барып жетеді, сол кезде Венгрияның Бела IV оны Босния епархиясына (Dioecesis Bosniensis) тапсырған. Епископ 1246 жылы өзінің ордасын осы жерге көшірді. Жаңа Әулие Петр соборының іргесі 1355 жылы салынды. 1374 жылы елді мекен Дьякоу деген атпен тіркелген. 1386 жылы 25 шілдеде хорват көтерілісшілері Венгрия королевасы Мария мен оның анасы Елизаветаны елді мекен маңынан тұтқынға алды. Осман билігі 1536 жылы басталды және шамамен 150 жылға созылды. Бұл Пожега санджағындағы қазақ әкімшілік орталығы болды және осы кезеңде "Якова" деп белгілі болды. 1805 жылы Наполеон Австрия мен Венгрияға басып кірген кезде липицанды жылқылар Дяковоға эвакуацияланды, ал олардың бір бөлігі мұнда тұрақты қалды. 1910 жылғы халық санауында елді мекеннің жалпы халқы 6304 адамды құрады, оның ішінде 4894 хорват, 890 неміс, 249 венгр және 164 серб болды. 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басында бұл елді мекен Хорватия Корольдігінің Вировитица округіндегі округ орталығы болды. 1941 жылдың 1 желтоқсанынан 1942 жылдың 7 шілдесіне дейін усташелер негізінен еврей, цыған және серб әйелдері мен балалары үшін Дяково тұтқындау лагерін құрып, басқарды.
In Roman antiquity the settlement Certissia stood on the same spot until it disappeared during the Migration Period. The settlement's first mention in historical documents dates from 1239 when Béla IV of Hungary granted it to the Diocese of Bosnia (Dioecesis Bosniensis), and the Bishop moved his seat here in 1246. The predecessor to the newer St. Peter's Cathedral was built in 1355. In 1374 the settlement is documented under the name Dyacou. Croatian rebels in 1386 on 25 July captured Queen Mary of Hungary and her mother Elizabeth near the settlement. The Ottoman rule over Đakovo started in 1536 and lasted for nearly 150 years. It was a kaza administrative center in Sanjak of Pojega and was known as "Yakova" during this period. In 1805 a Lipizzan horse herd was evacuated to Đakovo when Napoleon invaded Austria & Hungary and a part of the herd remained permanently there. In a 1910 census the settlement's total population of 6304 was made of 4894 Croatians, 890 Germans, 249 Hungarians and 164 Serbians. In the late 19th and early 20th century the settlement was a district capital in the Virovitica County of the Kingdom of Croatia Slavonia within the Lands of the Crown of Saint Stephen. From 1 December 1941 until 7 July 1942 the Ustaše established and operated the Đakovo internment camp, mostly for Jewish, Roma and Serb women and children.
География
Đakovo Осиектің оңтүстік-батысында және Нашицеден оңтүстік-шығыста орналасқан; теңіз деңгейінен биіктігі 111 метр. Ол А5 тас жолының жанында, Осиекке қарайтын D7 мемлекеттік тас жолының, Пожегаға қарайтын D38 және Винковциге қарайтын D46 магистральдық тас жолдарының, сондай-ақ Нашицеге жалғасатын D515 тас жолының қиылысында жатыр.
Đakovo is located to the southwest of Osijek and southeast of Našice; elevation 111 m. It is located near the A5 motorway, at the intersection of the D7 state road to Osijek, the arterial roads D38 to Požega, D46 to Vinkovci and the connecting road D515 to Našice.
Азшылық кеңестері
Тікелей сайланған азшылық кеңестері мен өкілдері жергілікті немесе аймақтық билік органдарымен кеңесу, азшылықтардың құқықтары мен мүдделерін қорғау, қоғамдық өмірге қатысу және жергілікті істерді басқаруға қатысу міндетімен жүктелген. 2023 жылғы Хорватия ұлттық азшылықтары кеңестері мен өкілдерінің сайлауында Хорватия сербтері Дакво қаласының 15 мүшелі азшылық кеңесін сайлау үшін заң талаптарын орындады, бірақ кандидаттардың жетіспеуіне байланысты сайлау өткізілмеді.
Directly elected minority councils and representatives are tasked with consulting the local or regional authorities, advocating for minority rights and interests, integration into public life and participation in the management of local affairs. At the 2023 Croatian national minorities councils and representatives elections Serbs of Croatia fulfilled legal requirements to elect 15 members minority councils of the Town of Đakovo but the elections were not held due to the lack of candidates.
Экономика
Негізгі кәсіптер ауыл шаруашылығы, мал шаруашылығы, былғары және жүн өңдеуді қамтиды; жылқы таңдау орталығы; ірі өнеркәсіптер: ағаш өңдеу (жинас жасау), тоқыма, химия және тамақ өнімдерін өңдеу, құрылыс материалдары, баспа және туризм.
Chief occupations include farming, livestock breeding, leather and wool processing; horse selection centre; major industries are wood processing (furniture), textiles, chemicals and food processing, building material, printing and tourism.
Мәдениет
Дьяководағы Әулие Петр соборы – қаланың ең танымал ескерткіші және ең маңызды сакральдық нысан, тек Дьяковода ғана емес, сонымен қатар бүкіл Славония аймағында. Собор 1866-1882 жылдары Джосип Юрай Строссмайердің басшылығымен, содан кейін Дьяково мен Шриемнің католик епискобы болып салынды. Епископ сарайының жанындағы 19 ғасырға жататын ландшафты саябақ ерекше қорғауға алынған бағбандық ескерткіш, сондай-ақ 19-20 ғасырлар тоғысындағы Мали паркі де осыған жатады. Орталық дәстүрлі шара – Đakovački vezovi (Đakovo Embroidery) деп аталады. Бұл Славония және Баранжа аймақтарының фольклорлық көрсетілімі, ол жыл сайын шілде айының басында ұйымдастырылады және дәстүрлі халық киімдерін, фольклорлық би және ән топтарын, салт-дәстүрлерді ұсынады. Собор хорларға, опера әртістеріне шақырулар ұйымдастырылады, ал көрме залында сурет көрмелері өткізіледі. Аттар мен той аттарының көрсетілімі бағдарламаның ерекше бөлігі болып табылады. Спорттық бағдарлама барысында жарыс жолында таза тұқымды ақ Липпицанер аттарын көруге болады. Олар 1506 жылдан бері жылқы өсіріп келе жатқан Ивандордағы жылқы шаруашылығы орталығынан келген. Қала мен айналасында теннис корты, жарыс жолы, спорт залы, бассейн сияқты көптеген спорттық және демалыс орындары бар. Жошава, Млиняк, Боровик көлдері, сондай-ақ балық шаруашылықтары, су тоғандары мен арналар балық аулауға жақсы мүмкіндіктер ұсынады. Аң ауру жоғары және төменгі ойдағы жерлерде немесе оңтүстік-батыстағы Дильж тауында мүмкін. Дьяково және оның айналасында ет тағамдарымен танымал дәстүрлі славян асүйі (кулин шұжығы, кобасица шұжықтары, түтінделген ветчина), бұғы еті және тұщы су балықтары ұсынылады. Атап айтуға болады, Дьяково аймағының тамаша шараптары: Вайсбургер, Траминер және Рислинг.
The Cathedral basilica of St. Peter in Đakovo is the town's most famous landmark and the most important sacral object, not only in Đakovo but also throughout the whole region of Slavonia. The cathedral was built 1866 1882 under Josip Juraj Strossmayer, then the Catholic bishop of Đakovo and Srijem. The landscaped park from the 19th century near the bishop's palace is a horticultural monument under special protection as well as the nearby Small Park (Mali Park) dating from the turn of the 19th/20th century. The central traditional event is called Đakovački vezovi (Đakovo Embroidery). It is a folklore show of the regions Slavonia and Baranja that is organized yearly in the beginning of July, and it presents traditional folk costumes, folklore dancing and singing groups, customs. The cathedral hosts choirs, opera artists, and art exhibitions are organized in the exhibition salon. The horse and wedding wagon show is a special part of the program. During the sports program, pure bred white Lipizzaner horses can be seen on the racecourse. They come from the horse breeding centre in Ivandvor, which has been breeding horses ever since 1506. The town and the surroundings offer many sports and recreation facilities, such as tennis courts, racecourse, gym, swimming pool, etc. The lakes Jošava, Mlinac, Borovik as well as fishponds, backwaters and canals offer fine angling opportunities. High and low game hunting is possible in the immediate surroundings or farther on the Dilj and mountain to the southwest. The traditional Slavonian cuisine, famous for its meat specialities (kulin smoked sausage, kobasica sausages, smoked ham), venison and freshwater fish dishes are offered both in Đakovo and its surroundings. Of particular interest are the exquisite wines of the Đakovo region: Weissburgunder, Traminer and Riesling.