Кіріспе

Мангровик монитор, мангровик гоанна немесе Батыс Тынық мұхиты мониторлы кеміруші (Varanus indicus) - мониторлы кемірушілер тұқымдасының мүшесі, солтүстік Австралия мен Жаңа Гвинеядан Молукка және Соломон аралдарына дейін кең таралған. Бұл өсімдіктің ұзындығы - 22 см.

Таксономия

Мангров мониторы алғаш рет 1802 жылы француз герпетологы Франсуа Мари Даудин сипаттаған. Varanus жалпы атауы араб тіліндегі "waral" (ورل) сөзінен алынған, ол ағылшын тілінде "монитор" деп аударылады. Оның нақты атауы, индикус, латын тілінен Үндістан еліне қатысты, бірақ бұл жағдайда ол Индонезияға немесе жануар алғаш рет сипатталған Шығыс Үндістанға қатысты. Бұл кешендегі болашақ түрлер туралы көбірек зерттеулер жүргізілуде, өйткені ол алғаш рет сипатталғаннан бері 25-тен астам түрлі ғылыми атауларға ие болды.

Таралуы және мекендейтін ортасы

Мангроу monitor - ның таралу аймағы бүкіл солтүстік Австралия, Жаңа Гвинея және Соломон аралдары болып табылады. Сондай-ақ, Индонезияның Моротай, Тернате, Халмахера, Оби, Буру, Амбон, Харуку және Серам аралдарында кездеседі. Бұл аралдардағы мыңдаған шақырым аралықта өлшемі, үлгісі және масштабы бойынша үлкен өзгерістер бар.

Анатомиясы мен морфологиясы

Монитордың денесі қою жасыл немесе қара түсті және алтын сары дақтармен жабылған, оның басының жоғарғы жағында ашық түстес және қара таңбалары жоқ қатты, қаймақ түстес құрсақ. Мангровелік монитор әртүрлі өлшеміне жетеді, бірақ жалпы ұзындығы 1,3 м-ден аспайды. Құйрығы дененің екі есе ұзындығынан үлкен және жүзуге көмектесу үшін бүйірінен қысылады. Оның денесі де басқа бөліктері сияқты, кішкентай, сопақша, құйрықты қабыршақтармен жабылған. Мангровелік бақылаушыда Джейкобсонның органы бар, ол олжаны табу үшін оны қолданады, иісімен жыртылу үшін тілін шығарып, тіл қайтарылғанда оны органның ашылуына тигізеді. Бұл бездің болуы бақылаушыларға жаңа аралдарға жетуге және Тынық мұхит бойына таралуына көмектескен болуы мүмкін. Кейбір жерлерде жас крокодилдерді жейді. Бұл түрдің тұтқында тұқым көбейтуі алғаш рет 1993 жылы Филадельфияның зоопаркында сәтті жүзеге асты. Нидерландыдағы Влиссингендегі рептилиялар зоопаркында бір түрдің еркегімен ешқандай байланыста болмаған әйел жануардың жұмыртқалары сәтті ұрықтанған деп хабарланды.

Адамдармен байланыс

Адамдар 1930 жылдан бері Тынық мұхит аралдарына мангровый монитор енгізді. Жапондықтар маршалл аралдарына екінші дүниежүзілік соғыстан бұрын тышқандарды жою үшін шегірткелерді әкелді; шегірткелер өркендеп, көп ұзамай жергілікті тауық үйлеріне шабуыл жасай бастады. Америка әскерлері келгенде жергілікті тұрғындар олардан мангровый мониторлардан арылуға көмек сұрады. АҚШ-тың жауабы - кеміргіштерге улы болып табылатын қамыс жабайыны (Rhinella marina) енгізу болды. 1980 жылы 13000-нан астам монитор саудасы жарияланған. Алайда көптеген шалғай жерлерде оларды азық-түлік көзі ретінде пайдаланады және үй жануарларын аулаушы ретінде танымал болғандықтан өлтіреді.