Кіріспе

Ағаш түрлері Beilschmiedia tarairi, әдетте taraire деп аталады, бұл Жаңа Зеландияның Солтүстік аралында өсетін Lauraceae туысына жататын ағаш. Ол Оклендтің солтүстігіндегі жазық ормандарда кездесетін көпшілік шатыр ағашы, көбінесе каури (Агат australis), pōhutukawa (Metrosideros excelsa), tawāpou (Planchonella costata) және pūriri (Vitex lucens) базальт тау жыныстары мен топырақтарында өседі. Beilschmiedia - жапырақтары бір-біріне қарама-қарсы келетін, негізінен тропикалық 40 ағаш пен бұтадан тұратын тұқым.

Тарату

Тарайр тек Солтүстік аралда 38°С ендіктің солтүстігінде кездеседі. Ол ең көп таралған солтүстік Окленд пен Темза шамамен 37°С. Алайда, ағаштың шашыраңқы популяциялары Батыс жағалауда Уайкато порты мен Каухиа порты арасында және ішкі аймақта Пукемокемокеде кездеседі. Шығыс жақта шығыс мысыққа дейін шашыраңқы жерлерде кездеседі.

Сипаттама

Тарайр биіктігі 22 м-ге дейін жетеді және оның өте кең тәжі бар. Ағаштың диаметрі 1 м-ге дейін болуы мүмкін. Қабығы қара қоңыр және тегіс. Бұтақтары берік, кеңінен жайылып жатады. Жас жапырақтарды, жапырақ сабақтарын және жас гүлді қалың түкпен жауып тұрады. Қалың жасыл жапырақтары, әдетте, ұзындығы 50 және 72 мм, ені 34 және 48 мм аралығында, алма-кезек, былғары және қарапайым, күйзелген тамырлары бар. Жапырақтың сабақтарының ұзындығы 8 - 12 мм. Гүлжапырағы жапырақ тұяқтарынан шығатын 100 мм-ге дейінгі ұзындығы бар тік паникль. Гүлдеу қыркүйек пен желтоқсан аралығында, ал ең көп қарашада болады. Жасыл түсті гүлдерінің диаметрі 35 мм, көбінесе қою қызғылт қоңыр түкті. Жемісі тік, эллипстік немесе жұмыртқа тәрізді, шамамен 30х16 мм, піскен кезде қара-қызғылт түсті, балауыз тәрізді гүлденумен қапталған. Оның ішінде бір тұқым бар. Жемісі наурыз бен қараша аралығында піседі және кереру (Жаңа Зеландия көгершіні) сүйікті тағам болып табылады. Тарайр - тропикалық көріністі өте ерекше түр, оның кең, қара жасыл жапырақтары ерекше күйзелген тамырларымен және қара қызғылт жемістер сияқты үлкен, тік арман оны Жаңа Зеландияның барлық басқа жергілікті ағаштары мен бұталарынан ерекшелейді. Тарайр - Жаңа Зеландиядағы үш эндемикалық Beilschmiedia түрлерінің бірі. Басқалары - бұл кәдімгі шатыр ағашы тава (B. tawa), оның жалпақтары сабан сияқты жұқа, ал тавароа (B. tawaroa), ол таваға ұқсас, бірақ жалпақтары кең.

Көбейту және сақтау

Жаңа тұқымнан көбейту оңай, ал тұқымның айналасындағы ет алынып тасталса, шырылдану жақсы болады. Бұл қауіп төндірген түр деп саналмайды, бірақ болашақта таралуы шектеулі болуы мүмкін, өйткені кереру - бұл, әдетте, оның ішегінен зардап шекпестен өтетін тарайраның ірі тұқымдарын тарата алатын жалғыз түр. Солтүстік аралдың кокакосы (Callaeas wilsoni) да жемістерді тарата алады, бірақ олар қазір тарайра өсетін жерлерде сирек кездеседі.

Қолданылуы

Тарайрдың ағашы тура түйірлі, бірақ сымбатты және үзілуге бейім, сондай-ақ элементтерге ұшыраған кезде берік емес. Ол еденге, жарық арбаларға, жиһазға, суретке, кемеге және отынға қолданылады.