Кіріспе

Джон Катценбахтың психологиялық қорқыныш романы "Айбақты ертегісі" - американдық жазушы Джон Катценбахтың психологиялық қорқыныш романы. Оның ағылшын тіліндегі түпнұсқасы 2004 жылы жарық көрді. 2007 жылы оның испанша аудармасы басылып шықты, бұл Джулия Квинн жасаған La historia del loco деген атпен жарық көрді. Бұл оқиға психиатриялық ауруханада өтеді, онда басты кейіпкер Фрэнсис Петрелдің үй-бүлөсі оның еріншек мінез-құлқы қорқынышты шапшаңдыққа ұласып кеткеннен кейін оны ұстап отыр. Оқиғаның мазмұны табиғаттан тыс қорқыныш пен психологиялық триллер элементтерінен тұрады, оның атмосферасы қайғы мен шиеленіске толы. Автор бүкіл кітапта адам психикасының қараңғы жағын терең түсінгенін және оқырманның бойындағы шиеленісті тудырудағы шеберлігін көрсетеді, ол "Аналист" кітабында істегендей. Бұл роман 2004 жылы Хаммет сыйлығын жеңіп алды және 2005 жылы Энтони сыйлығына ұсынылды.

Сюжет

Фрэнсис Петрель, лақап аты C құс, отбасымен бірге оны батыс мемлекеттік ауруханасының психиатриялық мекемесіне жіберген кезде жиырмадан асқан еді, өйткені оның еріншек мінез-құлқы қорқынышты жарылысқа ұласты. Ауруханаға кіргеннен кейін Фрэнсис психикалық аурумен ауыратын адамдардың сезімдерін ашады. Кітапта Францисктің отбасы мен қоғамның тастап кетуі, қайғысы, бас тартуы және немқұрайдылығы сипатталады, кейіпкерді бейтаныс жерге қалдырады. Жақында Батыс мемлекеттік ауруханасынан босатылған Фрэнсис өзінің ішкі жын-шайтандарына тап болады, ол жас медбикені өлтірген адамның есінде сақталған оқиғаларды баяндайды, оның денесі жарық сөнгеннен кейін бір түнде табылды. Бұл оқиға екі қатар бөлінеді. Бір оқиғасы - оның психиатриялық ауруханада болған кезі, ол жайындағы барлық естеліктер баяу-ақ өмірге қайта оралады. Екінші оқиға ол босатылғаннан кейін орын алады, ол осы кісі өлтірумен байланысты оқиғалар туралы кітап жазуға мәжбүр болады. Қағазы жоқ, сондықтан ол өз әңгімесін қабырғаға жазады және үнемі тоқырауға салатын үзілістермен сыналады. Сонымен қатар ол дәрі-дәрмектерден бас тартады, ал жұмысты жалғастырудың қысымы өзінің ақылсыздығымен күресу арқылы қауіпке ұшырайды. Басындағы дауыстар оны жазуды жалғастыруға және сол кісі өлтіру кезінде не болғанын баяндауға талпындырады. Полиция науқасты күдікті деп санаса да, тұтқындар әрқашан "Фарештә" туралы айтып, қылмыс шешілмеген күйінде қалды. Тек қазір ғана, кісі өлтірушінің қайта пайда болуымен, жауап белгілі болады. Кітап үш бөлімнен тұрады: "Сәліметсіз баяндаушы", "Қиссалар әлемі" және "Ақ латекс бояуы". Барлығын Франсис айтып береді, ол шизофрения диагнозымен сенімді емес баяндаушы болады, оған досы Питер, аты өрт сөндіруші және прокурор Люси Джонс еріксіз түрде кіреді. Олар ауруханада бірнеше күн бойы қылмысты тергеп, қылмыскерді іздеп, психиатриялық аурухананың әдеттегі мінез-құлқын ұстап отырады.

Қабылдау және марапаттау

The Washington Post сыншысы Патрик Андерсон романның "кейде шектен тыс" болуы мүмкін екенін, бірақ "қоқыспен қорқытып, шымылдықтарыңызды түсіруге арналған және сәттілікке жетуі мүмкін" деп жазды. 2004 жылы роман 1987 жылдан бері қылмыс жазушылар қауымдастығы жыл сайын ең жақсы қылмыс романын айыру үшін беретін Хаммет сыйлығын жеңіп алды. 2005 жылы ол 1986 жылдан бері беріліп келе жатқан құпия жазушылар үшін әдеби сыйлық - Энтони сыйлығына ең үздік романға ұсынылды.

Фильмге бейімделу

"Айбанаттың ертегісі" кинофильмі 2007 жылдың 26 қазаны мен 2008 жылдың 8 қаңтары аралығында Коннектикут штатының Ньютаун қаласындағы Фэрфилд Хиллз ауруханасында түсірілуі тиіс еді. Дегенмен, басты актер Джонатан Рис Майерстің жеке мәселелеріне байланысты, түсірілім басталғанға дейін өндіріс тоқтатылды.