Кіріспе

1983 жылы Вуди Алленнің түсірген фильмі.

Зелиг психозбен ауырған ма, әлде тым невроздық па деген мәселе дәрігерлер арасында үздіксіз талқыланды. Мен өзім оның сезімдері қалыпты адамдардан көп ерекшеленбеді деп ойладым, жақсы бейімделген, қалыпты адамдардың сезімдері сияқты, тек одан да күшті, одан да жоғары дәрежеде болды. Мен оны ең көрнекті конформист деп санауға болады деп едім. Доктор Эудора Флетчер (Миа Фарроу) – психиатр, ол Зелигті ауруханаға түскен кезде оның ерекше дертіне көмектесуді қалайды. Гипноз арқылы ол Зелигтің мақұлдауға қатты құштар екенін, сондықтан ол айналасындағыларға ұқсау үшін физикалық жағынан өзгеретінін біледі. Доктор Флетчер Зелигті өзіне ұқсатуға деген құштарлығынан құтылдырады, бірақ тым әрі кетіп, басқа бағытта қателік жасайды; ол қысқа ғана уақыт ішінде басқалардың пікірлеріне төзбейтіндей болады, тіпті күн жақсы ма, жоқ па деген дауға түседі. Доктор Флетчер Зелигке ғашық екенін түсінеді. Оқиға БАҚ-та жарияланғаннан кейін, науқас та, дәрігер де өз заманының мәдениетінің бір бөлігіне айналады. Алайда, олардың арадағы қарым-қатынастың бұзылуына атақ-даңқ себеп болады. Көптеген әйелдер оның өзіне үйленгенін және жүкті қалдырғанын айтып, қоғамда жанжал тудырады. Зелигті батыр еткен қоғам оны құртады. Зелигтің ауруы қайта оралды, ол жоғалып кетуге асыққанша, тағы да үйлесуге тырысады. Доктор Флетчер оны Германияда, Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанға дейін нацистермен жұмыс істеп жүргенін табады. Олар бірге қашып кетеді, Зелиг өзінің еліктеу қабілетін тағы бір рет пайдаланып, Флетчердің ұшқыштық шеберлігін қайталап, Атлантика мұхитын кері бағытта ұшып өтеді. Олар Америкаға оралып, қаһармандар деп жарияланады және бақытты өмір сүру үшін үйленеді.

Актерлік құрам

Сюзан Сонтаг, Ирвинг Хоу, Саул Беллоу, Бриктоп, доктор Бруно Беттелхайм және профессор Джон Мортон Блум өздерінің ролінде көрінеді.

Өндіріс

Аллен жаңалықтардағы кадрларды пайдаланып, өзі мен басқа актерлерді көк экран технологиясын қолдана отырып, оларға енгізді. Сценаларға шынайы көрініс беру үшін Аллен және оператор Гордон Уиллис түрлі тәсілдерді қолданды, соның ішінде фильмде бейнеленген дәуірлерде қолданылған көне фильм камералары мен линзаларын табу, сондай-ақ негативтердегі бүктемелер мен сызаттар сияқты зақымдануларды имитациялау. Ескі және жаңа кадрлардың біте қатай араласуы цифрлық кино технологиясы мұндай тәсілдерді оңайлатуға дейін, яғни "Форест Гамп" (1994) және түрлі телеарна жарнамаларында көрінгендей, шамамен он жыл бұрын қол жеткізілді. Фильмде ғылым және басқа салалардағы нақты тұлғалардың эпизодтық түсірілімдері қолданылды. Фильмдегі көне қара-ақ түсті кадрларға қарама-қарсы, бұл тұлғалар қазіргі заманда түсті түсірілімдерде өздерінің ролінде пайда болып, Зелиг құбылысы туралы оқиғаның шындыққа жақын болғандай пікір білдіреді. Олардың арасында эссеші Сьюзан Сонтаг, психоаналитик Бруно Беттельхайм, Нобель сыйлығының лауреаты, жазушы Саул Беллоу, саяси публицист Ирвинг Хоу, тарихшы Джон Мортон Блум және париждік түнгі клуб иесі Бриктоп бар. Сондай-ақ фильмнің көне кадрларында Чарльз Линдберг, Аль Капоне, Клара Боу, Уильям Рэндольф Херст, Марион Дэвис, Чарли Чаплин, Жозефина Бейкер, Фанни Брайс, Кароль Ломбард, Долорес дель Рио, Адольф Гитлер, Йозеф Геббельс, Герман Геринг, Джеймс Кагни, Джимми Уокер, Лу Гериг, Бейб Рут, Адольф Менжу, Клер Виндзор, Том Микс, Мари Дресслер, Бобби Джонс және Папа Пий XI-нің суреттері де бар. Фильмнің арнайы эффектілерін аяқтауға кеткен уақыт ішінде Аллен "Жазғы түнгі секс-комедиясы" және "Бродвейдегі Дэнни Роуз" фильмдерін түсірді. Бұл "Орион Пикчерз" компаниясының "Уорнер Брос" арқылы шығарылатын соңғы фильмі.