Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ортағасырлық латын еңбегі Англия Encomium Emmae Reginae немесе Gesta Cnutonis Regis - 11 ғасырдағы ағылшын королевасы Эмма Нормандияның құрметіне жазылған латын энкомиумы. Ол 1041 немесе 1042 жылы жазылған, мүмкін, монах Сент Омер, Нормандия.
Medieval Latin work from England
Encomium Emmae Reginae or Gesta Cnutonis Regis is an 11th century Latin encomium in honour of the English queen Emma of Normandy. It was written in 1041 or 1042, probably by a monk of Saint Omer, Normandy.
Қолжазбалар
2008 жылға дейін сол кезден бері тек бір ғана қолжазба сақталған деп саналған. Британ кітапханасында сақталған, ол сәнді суреттермен безендірілген және королева Эммаға жіберілген көшірме немесе сол көшірменің жақын көшірмесі деп есептеледі. Қазіргі уақытта қолжазбадан бір жапырақ жоғалып кеткен, бірақ оның мәтіні соңғы қағаз көшірмелерінде сақталған. Кейін де девондық архивте девонның 18-ші графының қағаздарынан Куртенэй компендиумы деп аталатын жаңа қолжазба табылды. Алайда бұл нұсқа 1043 жылы, яғни қалған мәтіннен екі жыл өткен соң, құрастырылған деп есептеледі. Ол мазмұнына егжей-тегжейлі түрде қосылып, Эдуард Исповедниктің өрлеуі мен мұрагерлігін өте оң көзқараспен көрсетеді. Алғашқы қолжазбада ол туралы қысқаша ғана айтылған. Жаңа қолжазба 2010 жылы Данияның Корольдік кітапханасына тиді.
Until 2008, it was believed that there was just a single manuscript surviving from that time. Kept in the British Library, it is lavishly illustrated, and believed to be the copy sent to Queen Emma or a close reproduction of that copy. One leaf has been lost from the manuscript in modern times, but its text survives in late paper copies. Then a new manuscript, the Courtenay Compendium, was found in the papers of the 18th Earl of Devon at the Devon Record Office. This version, however, is believed to have been compiled in 1043, around two years after the other surviving text. It adds detail to the content, showing the rise and succession of Edward the Confessor in a very positive light. The first manuscript offers him just a fleeting mention. The new manuscript was acquired by the Royal Library of Denmark in 2010.
Күні және шығу тегі
Бұл мәтін 1041 немесе 1042 жылы ағылшын сарайында жақында туындаған саяси күрделі жағдайға жауап ретінде жазылған деп есептеледі. Эмманың Ұлы Кнуттан туған ұлы Хартакнут (1040-42 жылдары билік құрған) Англия королі болды. Эдвард Исповедник, оның Этельредтен туған ұлы, Нормандиядан жер аударылып, Хартакнуттың мұрагері ретінде ант берді. Патша мен тағы бір талапкердің бір мезгілде болуы, әсіресе Эдуардтың ағасы Эльфредтің (1036 жылы қайтыс болған) бұдан бұрын сатқындыққа ұшырағанын ескерсек, алауыздықтың рецепті болды (ақиқатында, граф Годвиннің бастамасымен). Жоғарыдағы суретте көрсетілгендей, бұл жұмыс нақты Хартакнут пен Эдвардқа бағытталған сияқты, олардың өткені мен болашағы туралы хабарды білдіреді. Кемшіліктеріне қарамастан, Энкомий XI ғасырдың басындағы ағылшын және скандинавия тарихының маңызды негізгі көзі болып табылады.
It is usually thought that the text was written in 1041 or 1042, in response to a politically delicate situation, which had arisen recently at the English court. Harthacnut (reigned 1040–42), Emma's son by Cnut the Great, was king of England, and Edward the Confessor, her son by Æthelred, had been invited back from exile in Normandy and sworn in as Harthacnut's successor. The concurrent presence of a king and another claimant to the throne was a recipe for unrest, especially considering that Edward's brother, Ælfred (died 1036), had earlier been betrayed (as rumour had it, at the instigation of Earl Godwin). As the portrait above emphasises, the work appears to have been directed specifically at Harthacnut and Edward, instilling a message about their past and future. Despite its shortcomings, the Encomium is an important primary source for early 11th century English and Scandinavian history.
Нысан және мазмұны
Мәтіннің формасы мен стилі классикалық авторларға көп қарыздар екенін көрсетеді. Вергилий мен оның Энеидасы сөз басында және І кітабының 4-тарауында нақты келтірілген, ал Салуст, Лукан, Овидий, Хораций, Ювеналь және Лукрецийдің ықпалы да байқалды. Энкомиум үш кітапқа бөлінеді. Біріншісі Дания патшасы Свен Форкбард пен оның Англияны жаулап алуы туралы. Екіншісі оның ұлы Ұлы Кнут, Англияны қайтадан басып алуы, Эммамен некелесуі және оның билік ету кезеңі туралы. Үшінші кітап Кнуттан кейінгі оқиғалармен: Эмманың Харольд Харфут билігі кезінде болған қиындықтары және оның ұлдары Хартакнут пен Эдуард Исповедниктің таққа отырғаны туралы. Элеонора Паркердің айтуынша, "Энкомиум" тарихының жазуына қатысқан белсенді және күшті әйелді көрсетеді, ол өз өмірінің тарихын өзінің мүдделеріне сай қайта қалыптастырады".
The form and style of the text show much indebtedness to classical authors. Virgil and his Aeneid are explicitly cited in the prefatory letter and in Book I, Chapter 4, while influences from Sallust, Lucan, Ovid, Horace, Juvenal and Lucretius have also been detected. The Encomium divides into three books. The first deals with Sweyn Forkbeard, King of Denmark, and his conquest of England. The second deals with his son, Cnut the Great, his reconquest of England, his marriage to Emma and his period of rule. The third book deals with events after Cnut's death: Emma's troubles during the reign of Harold Harefoot, and the accession of her sons, Harthacnut and Edward the Confessor, to the throne. According to the medievalist Eleanor Parker, "The Encomium reveals an active and forceful woman participating in the writing of history, reshaping the story of her own life in a way that suited her interests."