Кіріспе

Брисбендегі автокөлік жолындағы туннель M7 Клем Джонс туннелі (CLEM7), ол Солтүстік-Оңтүстік айналма туннелі (NSBT) ретінде танымал болды. Бұл Брисбен өзенінің астында, Вуллонгабба мен Боуэн Хиллз арасындағы Австралияның 3,2 миллиард доллары болатын автокөлік жолының ақы төлейтін жолы. 2010 жылғы 15 наурыздағы кешке дейін және 2010 жылғы 16 наурыздағы түн ортасынан кейінге дейін туннель қозғалысқа бірте-бірте ашылды. Ол таңғы сағат 12:02 -де толық ашылған. Туннельді 2001 жылы лейборист Лорд-мэр Джим Сурли ұсынған болатын, ал 2002 жылы Либералды партияның кандидаты Кэмпбелл Ньюменнің TransApex деп аталатын бес туннельдік көрінісіне қосылды. 2007 жылдың желтоқсан айында Брисбен қалалық кеңесі бұрынғы лорд-мэрдің құрметіне туннельді Клем Джонс туннелі деп атауға шешім қабылдады. 2008 жылдың 16 шілдесінде Квинсленд үкіметі туннель "Квинслендтің ең жаңа автожолын - M7 жолын жариялайды" деп жариялады. Бұл Брисбеннің жеке қаржыландырылған бірінші ішкі қалалық жол. Уақытында және бюджетте аяқталуына қарамастан, туннель жол қозғалысының дұрыс емес болжаулары салдарынан экономикалық сәтсіздікке ұшырады. "Риверсити" автожолы 1,3 миллиард долларға қарыздың пайызын төлеу үшін жеткілікті жол ақысын жинаған жоқ және банкротқа ұшырады. Пайдаға үміт жоқ, сондықтан дивидендтер де жоқ, қазір RiverCity Motorways акциялары құнды емес, инвесторларға миллиондаған шығын әкеледі. 2011 жылдың 25 ақпанында Rivercity Motorways компаниясы қарыздар бойынша пайыздарды төлей алмағандықтан, банкротқа ұшырады. 2013 жылдың желтоқсанында Gateway және Logan автокөлік жолдарының операторы Квинсленд автокөлік жолдары CLEM7 жол ақысын алуды және оны пайдалануды өз мойнына алды. 2014 жылдың шілдесінде Квинсленд автожолын Трансурбан (Transurban Queensland) консорциумы сатып алды.

Дизайн

Автомобиль жолы жылдам өсіп келе жатқан қаладағы, әсіресе тығыздалған орталық бизнес ауданы мен Фортитуд аңғарындағы көлік кептелістерін жеңілдету үшін жасалған. Бұл жолдың әр бағытында екі жолақты көлiк паралельді құбырлар арқылы жүретiн болады. Төменгі жолдың әрқайсысында төтенше жағдайларға арналған 41 өткел бар. Желдету жүйесі 100 реактивті желдеткіштерді қамтиды. Сегіз жылдамдық камерасы Квинслендтің ең жоғары жылдамдықты анықтау құрылғыларын құрайды және жоғары жылдамдықтағы апаттардың әлеуетін азайту тәсілі ретінде ақталды. 50 адамнан тұратын жол қозғалысын бақылау орталығы 250 камераны қолдана отырып, туннельді үнемі бақылайды. Қызыл және күлгін түстер жакаранда және пуанциана ағаштарынан шықты. Жобаға көршілес қалаларда саябақтар мен жолдарды кеңейту сияқты бірқатар қалалық жақсартулар кіреді.

Конкурстық үдеріс

Жеңімпаз тендер беруші, Rivercity Motorway Limited, Брисбен Лорд-мэрі Кэмпбелл Ньюман 2006 жылы 27 сәуірде Brisconnections консорциумының ұсынысын жеңіп жариялады. Leighton Contractors компаниясы мен Baulderstone/Bilfinger Berger бірлескен кәсіпорны жобалау және құрылыс жөніндегі келісімшарттарды жасады. Transurban тәуекелдік пен табысты факторларға байланысты тендерден бас тартты. Brisconnections консорциумының жеңілген ұсынысында әр бағыттағы үш жолақты көлік қозғалысы енгізілген (жеңімпаз ұсыныста екі жолақты). 20 миллион австралиялық доллардың баға айырмашылығымен екі жолақты туннель салу шешімі кейбір орталарда қысқа көрегендік деп сынға алынды. Акциялар ASX-те 0,46 долларға, ұсыныс бағасынан 8% төмен бағамен тіркелген және 2010 жылдың тамызында 0,019 долларға сатылды. Дивидендтер беру 2008 жылдың қыркүйегінде тоқтатылды. ASX-тің Rivercity Motorway Group эмитентінің коды RCY. Туннельді 2013 жылы Квинсленд автожолы 618 миллион долларлық келісім бойынша РиверСити автожолының қабылдаушыларымен сатып алған. Жобаның басталуында бұл елдегі ең ұзын жол туннелі болды. 3,5 млн тонна қазылған тас конвейермен алынып, силосқа салынып, жүк көлігімен тасылып әкетілді. Жүйе жұмыс орнына кіру және құралдардың орналасуын бақылау және жоғары деңгейдегі және қауіпті жұмыс орнында қауіпсіздік пен тиімділікті арттыру үшін жасалған. Брисбеннің ішкі бөлігінің астында орналасқан қатты брисбен туф тасына байланысты бұрғылаудың қиын жағдайлары кездесті және еңсерілді. Екі мақсатты екі қалқанды бұрғылау машиналары солтүстік шетінен басталды, біріншісі 2007 жылдың шілдесінде Брисбенге келіп, сынақтан өткеннен кейін желтоқсанда кесу басталды. Әр машинаны жасау үшін 50 миллион доллар жұмсалды. Флоренс 2009 жылғы 16 сәуірде, ал Матильда 2009 жылғы 26 мамырда туннель салу жұмыстарын аяқтады. Құрылыс пен пайдаланудан туындауы мүмкін экологиялық қауіптер туралы кейбір даулар болды. Бір қызғылт құрылым Жургенс көшесінде, Вуллонгаббада, ал екінші қызыл үйірме О'Коннелл террасасында, Боуэн Хиллсте салынған. Жүгіруден кейін туннель арқылы қоғамдық жүріс 55 000 адамды тартты.

Қоғамдық көлік

2010 жылдың 22 наурызынан бастап жаңа 77 автобус бағыты туннельді 1,6 миллион доллар құнға өткізеді, ол Сегіз Майл Алаң мен Чермссайдты байланыстырады, қалааралық жолды 39 минутта, ең көп жүру уақытында әр 15 минут сайын және ең көп жүру уақытынан 30 минут сайын аяқтайды.

Жол ақысы

Жол ақысын алу көлік құралына орнатылған e TAG арқылы немесе көліктердің жылдамдығын азайту немесе тоқтатуды болдырмайтын тіркеу нөмірін суретке түсіру арқылы жүргізіледі. Риверсити автожолының айтуынша, осындай туннельдер арасында Австралияда бір километрге ең төменгі жол ақысы төленеді. 2010 жылдың 15 қыркүйегінен бастап e-белгісі жоқ көліктерге 47 цент көлемінде бейне өңдеу ақысы алынады. Брисбендегі CPI мәліметтеріне сәйкес жол ақысы жыл сайын 1 қаңтарда өседі деп күтілуде. Бұл жол ақысы Австралиядағы ең қымбат жол болып табылатын Сиднейдегі Крос-Сити туннелі сияқты қымбат. Қамқоршылықтың жоқтығына байланысты 2010 жылдың 28 маусымында River City Motorways көлік қозғалысын арттыру үшін 2010 жылдың 1 шілдесінен 2010 жылдың 15 қарашасына дейін көлікке 2,00 доллардан төменгі жол ақысын жариялады. 2014 жылдың 1 қаңтарында жаңа иелері Квинсленд автожолы барлық жол ақысын көбейтті. Трансурбандық Квинсленд қазір туннельді басқарады. Туннельдің жол ақысы әр жылдың 1 шілдесінде көтеріліп, Брисбеннің басқа жол ақысына сәйкес келеді.

Қамқорлық

"Rivercity Motorways" компаниясы күн сайын 60 000 жолаушы қатынайтын болады деп болжаған. Жол қозғалысының төмендеуі жол ақыны шегерімдеу кезеңінің 2010 жылғы 30 маусымға дейін ұзартылуына әкелді. 2010 жылғы 13 тамызда 34,705 көлік құралының жаңа рекордына қол жеткізілді. 2012 жылдың ақпанына қарай орташа көлем күніне 21 990 көлік құралын құрайды, бұл болжамды ашылу көлемінің 50%-дан аз. 2011 жылдың маусым айы мен 2012 жылдың маусым айы аралығында көлік қозғалысы 9%-ға төмендеп, орташа есеппен күніне 24 055 көлік құралды құрады. Rivercity автожолына арналған Maunsell (қазіргі AECOM) жасаған көлік қозғалысы бағалауы 2012 жылы 60,000-тен 100,000 көліктердің жылдық орташа күн сайынғы көлеміне дейін екі жылдық қарқын кезеңін қамтиды. 2011 жылдың наурызына дейін ешқандай өсім болған жоқ, ал 34,075 көлемінің шыңы Егер Солтүстік байланыс салынса, бұл бағалаулар 2014 жылы 65,900-ға дейін және 2026 жылы 82,000-ға дейін төмендейді (Маунселл бағалауларынан 40% кем). Rivercity автожолының соңғы қаржылық есебінде "егер концессиялық кезеңдегі жол қозғалысы болжамы бағалаудан +/ 5% айырмашылық көрсеткен жағдайда, пайдаланудағы құн +/ $ 99 миллионға әсер етеді" деп атап көрсетілген. Ашылғаннан кейін, туннельдің орташа есеппен сегіз минут уақытты үнемдегені анықталды. Ақылы көлік ақысы төленбеген кезеңде Тынық мұхиты автожолында, Капитан Кук көпірінде, қала ішіндегі айналма жол мен Стори көпірінде көлік қозғалысы 10% -дан астамға дейін азайды, ал Лутвич жолындағы көлік қозғалысы 20% -дан астамға дейін өсті. Жол ақысын қолданғаннан кейін, тек Стори көпірі мен Ішкі қала айналма жолындағы көлік қозғалысы тоннель ашылғанға дейінгіге қарағанда (шамамен 5%) азайды. 2018 жылдың желтоқсанында күн сайын орташа есеппен 29 000 көлік жүрді, ал 2019 жылдың желтоқсанында күн сайын 27 000 көлікке дейін төмендеді.