Кіріспе
Қайырымдылық ұйымы Колель Чибас Иерусалим, Рабби Мейер Баал Ха Нес Қайырымдылығы деп аталатын көптеген қайырымдылық ұйымдарының бірі Ұлы 2 ғасырдағы еврей данасы Рабби Мейердің есімімен аталған бұл коллель, Иерусалимнің Меа Шеарим ауданында орналасқан және Галисиядан Киелі жерге көшіп келген яһудилерді қолдайтын үлкен қайырымдылық ұйымы, Польшаның оңтүстік-шығысы мен Батыс Украинаны қамтитын тарихи географиялық аймақ, бұрынғы Австро-Венгрия империясының бөлігі.
Kolel Chibas Jerusalem , one of the numerous charities known as Charity of Rabbi Meyer Ba'al Ha Nes — named after the great 2nd century Jewish sage Rabbi Meir — is a kollel, a large charitable organization based in Jerusalem's Meah Shearim neighbourhood and which supports Jews who have emigrated to the Holy Land from Galicia, a historical geographical region spanning southeastern Poland and western Ukraine, formerly part of the Austro Hungarian empire.
Негізін қалау
Бұл ұйым 1830 жылы Галисиядан келген еврейлер, Австрия империясы, Тораның толық уақытты студенттерін қолдау үшін құрылған. Бастапқыда ұйымға Галисияның еврей қауымдастығы кеңінен қолдау көрсетті, Санц, Ропшиц, Динов және Белц раввиндері қаржы жинау жұмыстарына белсене қатысты. Көптеген яһудилердің үйлеріне кішкентай қайырымдылық қораптары таратылды. Отбасылар аз ақша болса да, қолынан келгенше садақа беріп отырды. Жыл сайын жергілікті өкілдер үй-үйді аралап, ақша жинап, еврейше тізім жасайды. Ақша мен тізімдер Эрец Израильге жіберілді, онда қолхаттар шығарылды. Жыл сайын, еврейлердің Жаңа жылының басталуында, Иерусалимдегі колель әр қаланың және Штетлдің габбайларына валь деп аталатын кішкентай күнтізбелермен бірге қолхаттарды жібереді. Бұл күнтізбелерде еврейлер мен басқа да халықтар үшін белгіленген күндер, мерекелер, сондай-ақ шәмбе мен мерекелердің басталып, аяқталатын уақыты жазылған. Әр ғаббай өз ауылында таратып отырды. Раб Меир Баал Ханес үшін габбайдың лауазымы өте құрметке ие болды және әкесінан ұлына берілді. Галисиялық яһудилер бұл қайырымдылық шарасына соншалықты көңіл бөлінгенін айтады, сондықтан көптеген қайырымдылықшылар қайырымдылық жұмыстарын жүргізгенде Шаббат киімдерін киетін. Галисиядағы еврейлердің қаржылық қиындықтарына байланысты қайырымдылық ұйымы өзінің жинау желісін Еуропаның басқа бөліктеріне және Америкаға дейін кеңейтті. Берлинде, Англияда, Бельгияда және Нью-Йоркте филиалдар ашылды. Галиканың раввиндарының көпшілігі АҚШ-тағы еврей қауымына қайырымдылық көмек сұраған хатқа қол қойды. Олар үйде "Көлел Чибас Иерусалим" Рев Мейер Баал Ханес қайырымдылық қорабының болуы балаларының құтқарылуы, сауығып, табысқа жетуі мен мақтанышы үшін сегула екенін мәлімдеді.
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде
Шығыс Еуропаны нацистер басып алғаннан кейін сол аймақтардан келген қаржы тоқтады. Бұл жағдайдың әсері өте зор болды және Израильдегі көптеген яһудилер, олар өздерін қолдауы үшін Иерусалимнің Kolel Chibas-ына тәуелді болды, кенеттен аштық пен кедейшілікке ұшырады.
Соғыстан кейінгі кезең
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін көптеген еуропалық аман қалғандар өз отбасы мүшелерінің Коллель үшін атқарған жұмысын және оны жоғары бағалағандығын еске алды. Осылайша көптеген адамдар ұйымға өздері де қызмет етуге ынталанды, сондай-ақ бүкіл әлемде жаңа Габбоимдер мен филиалдар құрылды.
Іс-шаралар
Бүгінгі таңда Kolel Chibas Jerusalem Израильдегі көптеген түрлі жобаларға көмектеседі. Колельдің жеті миллион доллардан астам бюджеті ішіндегі ең ірі жоба - Халука, яғни, ай сайынғы жәрдемақыны аяғына дейін жету мүмкін емес отбасыларға бөлу. Отбасылар мұқият таңдалады, олардың жарамдылығы отбасы саны мен табысының деңгейі сияқты әртүрлі факторларға байланысты анықталады. Халука тізімінде жоқ отбасылар әлі де Құтқарылу мейрамынан немесе Рош-Хашанадан бұрын арнайы көмек ала алады, бұл олардың Йомим Товимнің қосымша шығындарынан туындайтын ауыртпалықтарды жеңілдетеді. Колельде 3 стоматологиялық клиника жұмыс істейді, оларды жыл сайын 5000-нан астам адам толық спектрдегі стоматологиялық емделу үшін пайдаланады. Клиенттер емнің үштен бір бөлігін төлейді, ал жыл сайынғы 150 000 доллардан астам шығындармен қалған үштен екі бөлігін "Колель" субсидиялайды. Тағы бір өте маңызды және танымал қызмет - ерлер, әйелдер және балалар киімдерін сататын субсидияланған киім дүкені. Дүкеннің клиенттері барлық сатып алуларында кем дегенде 40% үнемдейді. Бұл операцияға жылына 150 мың доллардан астам қаражат жұмсалады.
Пушкалар
Көлелдің негізгі кірістерінің бірі - Көлел Чибас Иерусалим Реб Мейер Баал Ханес пушкалары (жақсылық қораптары). Мыңдаған пушкалар бүкіл әлемдегі яһуди үйлеріне таратылады, онда еврейлер күн сайын, дұға етуден бұрын немесе кез-келген мицва жасамас бұрын немесе мұқтаждық немесе қиындық кезінде тзедаха береді. Көптеген адамдар Шаббат күні шам жағу алдында Колель Чибас Иерусалим Раб Мейер Баал Ханеске қайырымдылық жасау дәстүрін сақтайды, бұл жақсы және сау балалар, табыс, байлық және денсаулық сияқты маңызды нәрселер үшін дұға етудің әдеттегі уақыты. Колельдің мыңдаған шұлдарында және дүкендерінде дүние жүзіндегі еврейлерге арналған пушкалар таратылған. 2011 жылы Колель Чибас Иерусалимді Charity Navigator 1/4 деп бағалады, ол "Жиексіз бағаланған қайырымдылық ұйымдарының жоғары жалақы алатын 10 бас директоры" тізіміне кірді.
Құрметті президенттер
Колель құрылғаннан бері көптеген раввиндер Құрметті президенттер қызметін атқарды. Бірінші Құрметті Президент Санцтың раввині Хаим Халберштам болды. Бүгінде Израиль президенті ретінде Иерусалимдегі Белц қаласынан Бас раввин Иссахар Дов Рокеах қызмет етеді. Блузов Бруклиннің бас раввині Цви Спира, Нью-Йорк; Бруклиннің Санц-Клаузенбургінің бас раввині Шмуэль Довид Халберштам және Бруклиннің Бобов қаласындағы бас раввині Бен-Зион Арье Лейбиш Халберштам АҚШ президенті болды. Еуропадағы Колельді Пшеворсктің бас раввині Лейбиш Лейзер басқарады.