Кіріспе

Псевдодисфагияның ауыр түрінде - жұтудан немесе, оның кіші түрінде, тұншығудан қорқу. Симптомдар психосоматикалық, сондықтан жұту қиындықтары сезімі адамға шынайы сезіледі, бірақ ол нақты физикалық симптомға негізделмеген. Псевдодисфагия диагнозын қоюдан бұрын дисфагияны (ауыр немесе ауыр жеу) жоққа шығару маңызды. Суға батудан қорқу уайым, күйзеліс, үрейлену, гипохондрия және салмақ жоғалтумен байланысты. Бұл жағдай балалар мен ересектерде кездеседі және ерлер мен әйелдерде бірдей жиі кездеседі. Өмір сапасы қатты бұзылуы мүмкін.

Симптомдары

Псевдодисфагиясы бар адамдар жұту қиындықтарымен және жұту алдында немесе оның кезінде үрейленумен кездеседі. Бұл физиологиялық немесе анатомиялық аномалияларсыз кез келген таблеткалар мен таблеткаларды қабылдаудан аулақ болуды қамтамасыз етеді. Ресторанға барудан немесе қоғамдық орындардан аулақ болу әдеттегі нәрсе, өйткені кейде тамақты кішкене мөлшерде немесе сұйықтықпен ғана алуға болады. Сонымен қатар, фобиялық ынталандырудан туындаған тамақ пен сусыннан аулақ болу ақырында салмақ жоғалтуға, алаңдаушылыққа, депрессияға және әлеуметтік оқшаулануға әкелуі мүмкін. Бұл ауыртпалық негізінен қатты заттармен шектеледі, бірақ қиындықтың мәні әр түрлі болуы мүмкін, өйткені пациенттердің көпшілігі жартылай қатты немесе жұмсақ тағамдарды жей алады, ал кейбіреулері тек тамақ дұрыс майланған кезде немесе тек қатты тағамдарды кішкентай бөліктерде ғана жей алады. Сондай-ақ, кейбір науқастар дәрі-дәрмектерді жұта алмай, сусын ішуден қорқады.

Себептер

Псевдодисфагия көбінесе тамақпен тұншығудың жарақатты тәжірибесінен кейін пайда болады деп болжанады. Ішеді деген іс-әрекет психикалық жағынан тұншығумен немесе тамақ қуысының төмендеуімен байланысты болады. Псевдодисфагияның дамуы бірте-бірте, науқас жұтуды тамақтандыратын кезде осы алаңдаушылық үнемі сезінуге дейін, жұту тұншығуға әкеледі деген оймен көбірек айналысады. Мұндай оқиғалар теріс ішкі кері әсердің экспоненциалды импульске ие болуына себеп болады, өйткені қорқыныштың бастапқы болуы біртіндеп болмайтын және орасан зор маңдайлылыққа айналады. Бұл уайым уақыт өте келе психосоматикалық тұншығу белгілерін тудыратын күшті болады.

Психологиялық және психиатриялық зерттеулер

1982 жылы Ди Сципио мен Каслон балалардың тіс жарғағын операциядан кейін 1 жыл ішінде бақыланатын зерттеу жүргізді. Сұрақнама арқылы осы балалардың тамақтану үлгілерін бауырларының және қосымша бақылау тобының әдеттерімен салыстырған. Сұрақнамада тамақтануға қатысты 32 сұрақ, оның ішінде әртүрлі тағам түрлеріне деген тәттілік қатеріне қатысты сұрақтар бар. Сұрақнама сондай-ақ балалардың тамақтану әдеттерін білетін жақын адамдармен де таратылды. Операция жасатқан балалардың тамақтану қиындықтары сұраныснамасында екі бақылау тобына қарағанда жоғары екені анықталды. Әр топтың арасында ең көп айырмашылықты көрсеткен тармақтар "Шағын тістеу", "Тез қозғалуы керек", "Жардам қажет" және "Түсірілмейді". Тамақтандырудағы қиындықтар классикалық (Павловтық) кондиционирлеуден туындады деген қорытындыға келді. Шартсыз ынталандырулар хирургиялық операция кезінде дене зақымдануы, диагностикалық тәсілдер, құсу немесе операция алдындағы сүт емізу уақытша жұптастырылды.

Емдеу

Псевдодисфагия басқа психикалық бұзылулардың, мысалы, жалпыланған алаңдаушылықтың қоспасымен сәйкес келеді, сондықтан терапевттер кең және көп қырлы емдеу схемасын қолдайды. Мұндай бағдарламалар алдымен псевдодисфагиямен байланысты психологиялық мәселелерді қарастырады, бұл кейіннен тамақтану кезінде науқасқа демалуға көмектесетін қайта даярлау схемалары мен сөйлесу терапиясымен өшіру фобиясына қарсы тұруды жеңілдетеді. Ұсынылған емдеу әдістері гипнотерапия, когнитивті мінез-құлық терапиясы және көз қозғалысын сезгізу және қайта өңдеу. Аверсиялық ем - бұл жиі қолданылатын ем, ол тұншығу фобиясы саласында тиімді екені дәлелденген. Бұл жағдайда науқасқа жұтып алғанша саусақтарына аздап шок беріледі. Жеңілдік алу үшін науқастың тамақты жұтудан басқа амалы болмайды, өйткені жұту әрекеті болғаннан кейін ғана шок тоқтатылады. Псевдодисфагияны емдеудің тағы бір мүмкіндігі - науқастың жұтумен байланысты алаңдаушылығын жеңу үшін кеудесіне тілін түсіретін құралдар қоюы. (Уайтхед және Шустер 1958) Соңында, тамақ ішуге дейін де демалу сеанстары болуы мүмкін. Мұндай емге оң көзқарас, терең дем алу және медитация жатады. Фармакотерапия, мысалы, селективті серотонинді қайта қабылдау ингибиторларының төмен дозалары емдеу үшін қолданылса да, мінез-құлықтық тәсілдерді қолдану жиірек кездеседі. Сонымен қатар, псевдодисфагия диагнозын қоюдан бұрын, шын мәнінде тұншығу белгілерін тудыратын кез келген басқа табиғи жағдайларды жою өте маңызды. Бұл жағдайда дисфагия жұту кезінде ас қорыту жолдарының тарылуына себеп болатын физикалық денсаулық мәселесі болуы мүмкін. Сонымен қатар, Омофидроид бұлшықет синдромы - бұл созылмалы ауырсыну мен жұту ауыртпалығын тудыратын сирек кездесетін бұлшықет ауруы - жалған диагноз қойылған псевдодисфагияның себебі болуы мүмкін. Псевдодисфагияны конверсиялық бұзылу (Globus Pharyngeus) және тамақтану бұзылуымен қате диагноз қою да сирек кездеспейді.