Кіріспе

Архитектуралық және сәндік стиль масштабты модель Людовик XV стилі немесе Людовик Квинзе (, / l / uː / i / ' / k / æ ̃ / z /, lwi kɛ̃z) - Людовик XV билік құрған кезде пайда болған сәулет және сәндік өнер стилі. 1710 жылдан бастап 1730 жылға дейін Регенс деп аталатын кезең, ол негізінен оның арғы атасы мен алдыңғысы Людовик XIV стильінің кеңейтілуі болды. 1730 жылдан бастап 1750 жылға дейін ол патшаның сүйіктісі Мадам де Помпадурдың ықпалымен Рокаль стилі деп аталатын стильде көбірек түпнұсқа, сәнді және өрнекке айналды. Бұл Еуропаның рококо стиліне айналған. 1750 жылдан 1774 жылы корольдің өліміне дейін ол неғұрлым салауатты, тәртіпті болды және неоклассицизмнің әсерін көрсете бастады.

Сәулет

Патшаның бас сәулетшісі 1734 жылдан 1742 жылға дейін Жак Габриэль болды, содан кейін оның әйгілі ұлы Анже Жак Габриэль билік етудің соңына дейін болды. Оның негізгі жұмыстарына Еколь Милитер, Площадь Луи XV (қазіргі Площадь де ла Конкорд; 1761-1770), және Версальдегі Петти Трианон (1764) ғимараттарының ансамблі кірді. Людовик XV билігі кезінде интерьерлер сәнді безендіріліп, қасбеттер біртіндеп қарапайым, аз әшекейленген және классикалық болды. Габриэль жобалаған қасбеттер терезелер мен бағаналар қатарымен мұқият рифмаланған және теңдестірілген, ал Конкорд алаңы сияқты үлкен ғимараттарда көше деңгейінде үлкен аркадалар, ал шатыр желісінде классикалық фронтондар немесе балюстрадалар болған. Кейде сәндік ерекшеліктерге интерьердің рокаиллдік безендірісіне ұқсас, толқынды рокаиллдік дизайны бар иілген темір балкондар кіреді. Бұл кезеңдегі діни сәулет өнерінің дәстүрі де байсалды әрі монументалды болды, ал биліктің соңында неоклассикалық стильге қарай дамыды. Негізгі мысалдарға 1758 жылдан 1790 жылға дейін Жаков Жермен Суфло жобасымен салынған Сент-Женевьева шіркеуі (қазіргі Пантеон) және Жан Шальгриннің Сент-Филипп ду Руль шіркеуі (1765-1777) кіреді, онда орасан зор бөшкелі күмбезді неф бар.

Ішкі безендіру

Луи XV билік құрған кездегі ішкі безендіру екі кезеңге бөлінді; біріншісі әсіресе рокаилл орнаменттері, мүсінді қисық қисықтар мен қарсы қисықтар, көбінесе гүлдер мен өсімдіктер үлгілерінде, қабырғалардың панельдеріне, көбінесе ортасында медальондармен. Панельдер үлкен айналарға орнатылған, көбінесе құрма жапырақтарымен немесе басқа гүлдік безендірулермен орнатылған. Рококо стиліне қарағанда, әшекей әдетте тыныш, симметриялық және теңгерімді болды. Стилдің алғашқы кезеңінде дизайн көбінесе қытай өнерінің француз нұсқаларынан, жануарлардан, әсіресе маймылдардан (Сингерьи) және арабескелерден немесе Жан Беран кіші, Уотто және Жан Одран сияқты сол кезең суретшілерінің шығармаларынан алынған тақырыптардан шабыт алды. 1750 жылдан кейін, бұрынғы стильдің шектен шығуына реакция ретінде ішкі қабырғалардағы дизайн мен қалыптар ақ немесе ашық түсті, геометриялық, оюлы гүл шоқтарымен, розалармен және тәждермен безендірілген және ежелгі Грекия мен Римнің дизайнымен безендірілген. Бұл стиль Petit Trianon-дағы Salon de Compagnie-де табылды және ол XVI Людовик стиліне дейінгі стиль болды.

Жиһаз

Луи XV стилідегі креслолар Луи XIV стилімен салыстырғанда жеңілдік, жайлылық және сызықтардың үйлесімділігімен сипатталды. Аяқтарды тік ұстайтын тіректер жоғалып, орындықтар ыңғайлы отыруға арналған. Аяқтарының бұрылысы S пішінді. Ондағы ою-өрнектерде гүлдер, пальмалар, қабықшалар мен жапырақтар бейнеленген. Файл немесе креслоның артқы жағы скрипка тәрізді, сәл бүктелген скрипкалар болды. Отырғыштардың бірнеше жаңа нұсқалары пайда болды, соның ішінде төсенішпен жабылған қолдары бар бергер, төсенішпен жабылған және төсенішпен жабылған қолдары бар конфессионал; Маркиза, екі адамды отырғызатын, төменгі арқалы және қысқа қолдары бар бергер. Консоль үстелі - қабырғаға қарсы орналастырылатын, әдетте өнер бұйымдарын көрсетуге арналған үстел. Ол әрқашан рокаил стилімен, толқынды қисықтармен, мұхит қабықтары мен жапырақтарының үлгісі бойынша жасалатын. Бұл - өте иілгіш, бұрмаланған, жапырақтары мен қабықшаларынан жасалған рокаилл. Коммода - бұл бірінші рет Людовик XIV билігінің соңында пайда болған жаңа жиһаз түрі. Бұл төрт S пішінді аяққа тірелген сандық. Ол әдетте алтынмен қапталған қола әшекейлермен жабдықталған, бірақ Людовик XV билік құрған кезде геометриялық үлгілер немесе гүлдер пішіндеріндегі әр түрлі түстердегі экзотикалық ағаш тақташалармен жабылған. Қытай стилі деп аталатын ерекше ерекшелік пайда болды, ол алтынмен қапталған қола мен қара лакталған ағашқа қарама-қарсы болды. Еуропаның түкпір-түкпірінен келген көптеген білікті эбенистер патшаның ағаштан жасалған үй жиһаздарын және басқа да жиһаздарды өңдеуге жұмысқа орналасты. Олардың қатарында Жан-Франсуа Обен, Роджер Вандеркруз Лакруа, Жиль Жубер, Антуан Годро және Мартин Карлин болды. Басқа да түрлі жаңа жиһаз түрлері пайда болды, соның ішінде шифоньер, бес сөрелі шкаф және стол де туалет, үш жақтаулы, орталықта айнасы бар үстел. Кейіннен, 1755 - 1760 жылдар аралығында Людовик XV билік құрған кезде жиһаздың дәмі өзгеруді бастады. Рокаилль дизайны оңайырақ және тыныш болды, ал антикалық және неоклассицизмнің әсері жаңа жиһаз дизайнында көріне бастады. Коммодалардың геометриялық формалары көбейді; безендіру рокаилден геометриялық формаларға, емен жапырақтарынан, гүлдер мен классикалық мотивтерден жасалатын гүлдестелерге айналды. 1760 - 1765 жылдары биік шкафтың жаңа түрі - Картонье пайда болды. Ол грек мифологиясы мен сәулет өнерінен, фриздер, күмбездер, мүсінді трофейлер, қола арыстан бастары және басқа классикалық элементтерден шабыт алды.

Сурет

XV Людовиктің алғашқы кезеңіндегі сурет салудың басым тақырыптары XIV Людовикпен бірдей мифология мен тарих болды. Кейінгі уақытта, Людовик Версаль мен Фонтенбло сарайларында жаңа пәтерлер салуға кіріскенде, оның дәмі көбірек мал бағытындағы көріністер мен жанрлық суреттерге айналды. Патшаның сүйіктісі Мадам де Помпадур сол кезеңдегі суретшілердің басты меценаттарының бірі болды. Патшаның ең сүйікті суретшісі Франсуа Буше болды, ол патшаға әр сипаттамадағы өнерді шығарды; діни суреттер, жанрлық көріністер, пейзаждар, пасторалдар және экзотикалық көріністер, жиі қуанышты және азғырушы жалаңаштардың жиналыстары. Патшаның басқа бір үлкен құмарлығы аң аулау болғандықтан, ол Версальдегі патшаның жаңа пәтерлері үшін "Леопард аң (1765) " және "Крокодил аң (1767) " суреттерін салған. 1767 жылы мансабының соңына таман ол патшаның бірінші суретшісі болып тағайындалды. Басқа да елеулі суретшілер арасында Жан Батист Одри бар, оның аңшылық көріністері Версальдегі патшалық пәтерлерді безендірді және кеуделеніп, танымал гравюраларға айналдырылды; портрет суретшілері Морис Квентин де ла Тур және Жан Марк Наттье, патша отбасы мен аристократия үшін портреттер жасаған; жанрлық суретші Жан Батист Симеон Шардин.

Мүсіндік

Луи XIV-дің Grand Siécle скульптуралық стилі Люи XV билігінің басым бөлігінде үстемдік етуді жалғастырды. Мадам де Помпадур әсіресе мүсіннің ынталы меценаты болды, және көптеген бюстер мен мүсіндер оның тапсырысымен жасалды. Ерте кезеңнің ең көрнекті мүсіншілері - жас Гиллом Кусто және оның ағасы, Үлкен Гиллом Кусто, Роберт Ле Лоррен және Эдме Бушардон. Бушардон жаңа Луи XV алаңына (қазіргі Конкорд алаңы) арналған Людовик XV атты мүсінді жасады, ол Франсуа Жирадонның Луи XIV алаңына (қазіргі Вендом алаңы) Луи XIV мүсінінен үлгі алған. Бушардонның өлімінен кейін мүсінді сол кезеңнің тағы бір ірі монументалисті Жан Батист Пигалль аяқтады. Людовик XV билігінің соңғы кезеңінде мүсіншілер беттерге көбірек көңіл бөле бастады; бұл жаңа стильдің көшбасшылары Жан Антуан Гудон болды, ол атақты авторлар мен мемлекет қайраткерлерінің бюстерімен танымал болды, және Августин Пажу, табиғат ғалымы Жорж Луи Леклерк, граф де Буффон және мадам дю Барридің портреттерін жасады. Осы кезеңде мүсіншілік кеңінен танымал аудиторияға қол жеткізе бастады, бұл терракоттадан және глазурланбаған фарфордан жасалған репродукциялардың арқасында болды.

Қала құрылысы: монументальді алаңдар мен фонтандар

Льюи билігінің соңғы жылдарында қала орталығында үлкен жаңа алаң, Льюи XV алаңы (қазіргі Конкорд алаңы) салдырды. Ол Ренн мен Бордоның орталықтарында тағы басқа монументальді алаңдарды салды. Ол сондай-ақ Парижде бір монументалды фонтаны, Фонтан де Кватер Сезонды, Эдме Бушардонның мүсінімен салдырды; бірақ ол тар көшеде нашар орналастырылған, ал оның мүсіндері көп болған кезде, Париждегі ескі сумен қамтамасыз етудің кесірінен, ол өте аз су өндірді. Су бұлағы 1739 жылы Анн Клод де Кайлусқа жазған хатында, ол әлі де салынып жатқан кезде, Вольтер сынға алған: