Кіріспе

Гилгит-Балтистан - Пакистанның солтүстік бөлігіндегі әкімшілік аумақ. 2009 жылдың 29 тамызында оған өзін-өзі басқару мәртебесі берілді. Гилгит-Балтистан үш бөлімнің 14 ауданынан тұрады. Скарду Харманг Шигар және Ганчедің төрт ауданы Балтистан бөлімшесінде, Гилгит Гизер Хунза және Нагар аудандарының төрт ауданы Гилгит бөлімшесінде және үшінші бөлім - Диамир, оған Чилас және Астор (Диамир ауданынан 2004 жылы бөлінді) кіреді. Негізгі саяси орталықтар - Гилгит және Скарду қалалары. Гилгит-Балтистан жерінде әлемдегі ең биік таулар орналасқан. Негізгі тау жоталары - Қаракорум және батыс Гималайы. Солтүстікте Памир таулары, батыста Хиндукуш таулары орналасқан. Ең биік таулар арасында К2 (Годвин Остин тауы) және әлемдегі ең қорқынышты таулардың бірі Нанга Парбат бар. Гилгит-Балтистанның көптеген ең биік шыңдары, мысалы Балторо Музтаг, К2 (Годвин Остин тауы) (8,611 м), әлемдегі екінші ең биік тау), Гашербрум (7,932 8,080 м, әлемдегі 12 17-орын), және Машербрум (7,821 м), әлемдегі 22-орын), Скарду ауданында орналасқан. Басқа биік шыңдар: Дистагил Сар (7885 метр, әлемдегі 19-шы ең биік), Куньянг Чхиш (7852 метр, әлемдегі 21-ші ең биік), Батура Сар (7795 м), әлемдегі 25-ші ең биік), Канджут Сар (7790 м), әлемдегі 26-шы ең биік) және Ракапоши (7788 м), әлемдегі 27-ші ең биік.

Гилгит ауданы

Гилгит ауданы солтүстікте (Ауғанстан) Вахан дәлізімен, солтүстік пен солтүстік-шығыста Синьцзянмен (Қытаймен), оңтүстік пен оңтүстік-шығыста Скарду ауданымен шектеседі. Гилгит ауданының астанасы Гилгит қаласы. Ауданның құрамына Ғылгит қаласы, Номал Нальтар, Даниер, Жалалабад, Багроте, Ошихандас, Минавар, Парри, Джуглоте және Харамош аңғары кіреді. Харомош аңғарының сегіз ауылы бар, яғни Ханучал, Шота, Сасси, Дасо, Хурбан, Барчи, Джутиял және Халтаро, қазіргі уақытта Гилгит ауданында орналасқан, бұған дейін Скарду ауданында орналасқан. Годжал (Жоғарғы Хунза) Гульмит Годжал - бұл сондағы соңғы तहшіл және (Сост) - (Пакистанның) соңғы аялдамасы. Сост - ауылға жақын жерде орналасқан (Хусейнабад) (Pak China Dry Port) жері. Гилгит округінің ең биік шыңы - Дистагил сар (7885 м), ол әлемдегі ең биік таулардың 19-орында тұр.

Диамир ауданы

Диамир ауданы - Каракорум тас жолының Гилгит-Балтистанға кіретін жері. Диамир ауданының астанасы - Чилас. Диамир ауданы шығыста Астор ауданымен, оңтүстік пен оңтүстік-батыста Хайбер-Пактунхвамен (Бабусар асуы немесе Бабусар жоғарғы бөлігімен бөлінеді), батыста Дарел ауданымен, солтүстік пен солтүстік-батыста Гизар ауданымен, солтүстік пен солтүстік-шығыста Гилгит ауданымен шектеседі. 1978 жылы Қаракорум тас жолы ашылғанға дейін Ғылгит қаласына оңтүстіктен баратын жалғыз жол Балакоттен Бабусар асуына дейін (Каган, Наран, Бесал және Гиттидас арқылы) және одан әрі солтүстікке Бабусар асуы арқылы Чиласқа дейін болатын. Бесальға дейінгі жолдың жағдайы жақсарды. Дарел аңғары - Ғылгит-Балтистанның ең көне өркениет. Мұхалла Пхугучта буддалық университет бар.

Астор ауданы

Астор ауданы 2004 жылы Диамир ауданынан бөлініп шықты. Осы күнге дейін Ғылгит-Балтистан бес округтен құралған. Астор ауданының астанасы - Астор аңғарындағы көптеген ауылдарды қамтитын Идга. Астор ауданы бұрын Гилгит-Вазрат ауданынан құралған. Астор ауданы батыста Диамир ауданымен, шығыста Скарду ауданымен шектеседі. Ауданның кейбір елеулі орындары - Тарашинг, Рупал және Рамасар көлі.

Ганче ауданы

Ганче ауданы ("Ганче" - "үлкен мұздық" дегенді білдіреді және жергілікті халық оны "Ганче" деп жазады) - Балтистанның ең шығыс ауданы. Шығыс жағында Ладдакхтың Лех ауданы (Үндістанның басқаруы астында). Солтүстік-шығысында - Синьцзян (Қытай), солтүстік пен солтүстік-батысында - Скарду ауданы, батысында - Астор ауданы, оңтүстігінде - Үндістанның Ладакх аумағы. Гханче ауданының ең шығыс бөлігіндегі нақты жер бедері сызығы (AGPL) Салторо жотасының арғы жағында орналасқан. Бақылау сызығы Ганче ауданының ең шығыс аймағында Сиачен мұздықтарының басталуынан бұрын (толықтай Үндістанның бақылауында) NJ 9842 нүктесінде аяқталады. Сиачен мұздық аймағын бейбітшілік паркіне айналдыру туралы ұсыныс жасалды. Ганче ауданының астанасы - Хаплу. Хаплу және Хуше аңғарлары үлкен Балторо Музтагқа кіреберіс болып табылады, бұл Каракорумның К2 (8,611 м), Брод Пик (8,047 м), Гашербрум (8,000+ м) және Машербрум (7,821 м) тауларының биік шыңдарын қамтитын субаренжі. Гханче округінің ең биік шыңы - Салторо Кангри (7 742 м), ол әлемдегі ең биік 31-ші шың болып табылады және 1984 жылдан бері Үндістанның бақылауында. Ауданның кейбір қалалары: Хаплу, Керис, Догани, Сикса, Балгар, Тагас және Гувари. Ауданның кейбір өзендері: Шёк, Хуше және Тальле өзендері.