Кіріспе

Адамның аузымен саусағын сору мінез-құлқы Адам, шимпанзе, тұтқындағы сақиналы құйрықты лемурлар мен басқа да приматтарда кездесетін мінез-құлық. Бұл әдетте саусақты ауызға салып, соруды ұзақ уақыт бойы ритмикалық қайталауды қамтиды. Бұл процедура қол жетімді кез келген органмен (мысалы, басқа саусақтар мен аяқ-қолдар) орындалуы мүмкін және адам үшін тыныстандыратын және емдік болып саналады. Бала әдетке айналған сайын, әдетте, "көрікті" саусағын сорып алады. Бала туғаннан кейін аузына салынған нәрсені сорып алады. Бұл сүтпен қоректену үшін жауапты сору рефлексі. Олар алғашқы рет қоректі тамақтандырумен айналысқаннан бастап, бұл әдеттің құнды қоректі ғана емес, сонымен қатар үлкен ләззат, жұбаныш және жылулық беретінін біледі. Бұл мінез-құлық анадан, бөтелкеден немесе шөлмекпен пайда бола ма, уақыт өте келе, өте күшті, өзін-өзі тыныштандыратын және жағымды оральдық сезіммен байланысты болады. Бала өскен сайын, тамақ ішуден бас тартқан соң, олар сол физикалық және эмоционалдық қанағат сезімдерін алудың басқа жолдарын да дамыта алады, немесе олар саусақтарын немесе саусақтарын сору арқылы осы жағымды, тыныштандыратын тәжірибелерді жалғастыра алады. Бұл рефлекс шамамен 4 айлық жастан кейін жоғалады; бас бармағын сору инстинктивті мінез-құлық емес, сондықтан ол әлдеқайда ұзаққа созылуы мүмкін. Сонымен қатар, ультрадыбыстық сканерлер саусақты сорудың бала туылмай тұрып, 15 аптада басталатынын көрсетті; бұл мінез-құлық ерікті ме, әлде жатырдағы ұрықтың кездейсоқ қозғалысына байланысты ма, бұл нақты белгісіз. Жалпы алғанда, бас бармақты сору 4 жасқа толғанда тоқтатылады. Кейбір үлкен балалар бұл әдетті сақтап қалады, ал бұл тістеріне үлкен зиян келтіреді. Тіс дәрігерлерінің көбісі бұл әдетті мүмкіндігінше ертерек тастауды ұсынса да, егер бұл әдетті тұрақты тістер пайда болғанға дейін, шамамен 5 жаста, тоқтатса, зақымдану кері айналады. Кейде саусақты сору ересек жасқа дейін сақталады және әдеттің жалғасуына байланысты болуы мүмкін. Анатомиялық және нейрофизиологиялық деректерді пайдалана отырып, зерттеулер көрсеткендей, бас бармақты сору мидағы рецепторларды ынталандырады, бұл психикалық және физикалық шиеленісті босатады.

Балалар кітаптары

Балаларға саусағын сору әдетін тастауға көмектесетін бірнеше кітаптар бар. Олардың көбісі балаға әсер ететін оқиғалар мен қиындықтарды жеңудің кейбір тәсілдерін ұсынады. Мамандар саусақты сору тақырыбы оң және құрметпен көрсетілген кітаптарды ғана қолдануға кеңес береді.