Кіріспе
Қасиетті ағаш - қасиетті деп саналатын, рухани құрметке лайық немесе құрметке лайық ағаш. Мұндай ағаштар әлем тарихының әртүрлі мәдениеттерінде, соның ішінде ежелгі индустар мифологиясында, грек, кельт және герман мифологиясында кездеседі. Олар сонымен қатар Жапония (шинбоку), Корея (дангсан наму), Үндістан (бодхи ағашы) және Филиппин сияқты жерлерде қазіргі мәдениетте терең мәнге ие. Ағашқа табыну - анимизмнің аспектілерін өз сенімдерінің негізгі элементтері ретінде қамтитын діндердің негізгі бөлігі, яғни ағаштар, ормандар, өзендер, таулар және т.б. өмірлік күшке ('аниме', яғни тірі) ие және оларды тұрақты түрде сақтау және пайдалану керек деген экологиялық сенімділік. Қазіргі қалалық мәдениетте қасиетті ағаштардың маңыздылығының үлгісі - Каясима станциясының ортасында өсіп жатқан 700 жылдық камфор. Жергілікті тұрғындар теміржол вокзалын кеңейтуді талап еткен кезде ағаштарды жылжытуға қарсы болды, сондықтан вокзал оның айналасына салынған. Баниан ағашы - Үндістанның ұлттық ағашы, ал Будданың Бодха-Гаяда медитация жасағаны айтылған Бодхи ағашы да қасиетті деп саналады. Кейде қасиетті бақтарға басқа да ағаштар отырғызылады.
A sacred tree or holy tree is a tree which is considered to be sacred, or worthy of spiritual respect or reverence. Such trees appear throughout world history in various cultures including the ancient Hindu mythology, Greek, Celtic and Germanic mythologies. They also continue to hold profound meaning in contemporary culture in places like Japan (shinboku), Korea (dangsan namu), India (bodhi tree), and the Philippines, among others. Tree worship is core part of religions which include aspects of animism as core elements of their belief, which is the eco friendly belief that trees, forests, rivers, mountains, etc have a life force ('anime', i. e., alive) and need to be conserved and used in a sustainable manner. An example of the continued importance of sacred trees in contemporary urban culture is the 700 year old camphor growing in the middle of Kayashima Station. Locals protested against moving the tree when the railway station had to be expanded, so the station was built around it. The sacred Banyan tree is the national tree of India, and the Bodhi Tree under which the Buddha is said to have meditated in Bodh Gaya, is also revered as sacred. Sacred trees are some times planted in the sacred groves, which can also have other type of trees, too.
Мифологиядағы қасиетті ағаштар
Мифологиядағы ағаштар - мифтердің фольклорлық жанрында пайда болатын ағаштар.
Сербия тілі
Запи - серб дәстүрінде қасиетті ағаш.
Христиандық
Көптеген ағаштар, бау-бақшалар мен бау-бақшалар христиан дінінде қасиетті болып саналады. Сондай-ақ көптеген христиандар желтоқсан айында қыс мерекесіне орай мәңгі жасыл ағаштарды құрметтеу салтын қабылдады. Бұл Evergreens ұзақ өмір сүреді және кесіліп, безендіріледі деген сенімге байланысты кең тараған практика болды. Ақырында бұл дәстүр христиан дінінің Рождество мейрамына қосылды. Әсіресе Гетсимани, Исаны Яһуда Искариот сатқан жер (Байтақтағы азап) Киелі кітапта айтылғандай. Осылайша бақ көп адамның парызын орындайтын орынға айналды. Алғашқы мәсіхшілікте белгілі бір ағаштар мен жерлерге байланысты қасиеттілер діни саяхат орындарына айналды.
Тривени бақшалары
Тривени - бұл Үндістаннан шыққан діндерге (индуизм, буддизм және джайнизм) қасиетті 3 нақты ағаштың бақшасы, олар вата (фикус индикус, банян), ашватха (фикус религиоза, Пепел) және Нимба (азадирахта индика, ним).
Панчавати бақшалары
Панчавати - индуизм, буддизм және джайнизм сияқты Үндістаннан шыққан діндерге қасиетті бес ағаштан тұратын бау-бақшалар. Панчаватиде бес түрлі қасиетті ағаштар бар, бірақ бестен астам ағаштар бар, олар қасиетті болып саналады және панчаватидің бір бөлігін құрайды. Панчаватиде қолданылатын қасиетті ағаштар - вата (фикус бенгаленсис, банян), ашватха (фикус религоза, пипал), билва (айгл мармелос, бенгал квинцесі), амалаки (филант эмблика, үнділік гуси, амла), ашока (сарака асока, ашок), удумбара (фикус рацемоза, кластерлік өрік, гулар), нимба (азадирахта индика, ним) және шами (просопис шпицьера, үнділік мескуит).
Қасиетті өсімдіктер
Қасиетті жемістер мен өсімдіктерге баел, куша шөптері, туласи (туласи чаура және туласи виваханы қараңыз), лотос, шампака, кокос, паан (бетлел жапырағы), банан жапырағы сияқты гүлдер де қасиетті. Үндістанда тульсиді діни және дәстүрлі медицина мақсатында, сондай-ақ эфир майы үшін өсіреді. Ол кеңінен өсімдіктер шай ретінде қолданылады, әдетте Аюрведада қолданылады және индуизмнің Вайшнав дәстүрінде орын алады, онда адалдар киіздің қасиетті өсімдіктері немесе жапырақтарымен ғибадат етеді. Киелі гүлдер арасында лотос, шампака және қызғалдақ гүлдері бар.
Жапония
Shinboku деп аталатын қасиетті ағаштар жапон мәдениетінің терең тамырланған бөлігі болып табылады, ол өзін табиғаттан бөлек емес, табиғатпен біріктірілген деп санайды; сондықтан ағаштардың, тастардың, таулардың, ормандардың қасиеттілігін тану және элементтер жапон мәдениетінде мыңдаған жылдар бойы тұрақты тақырып болды. Қазіргі Жапонияда шинбоку - ками (рухтар немесе құдайлар) мекендейтін ағаштар және оларды бүкіл елде орналасқан 100 000 синтоист ғибадатханаларының көпшілігінде оңай табуға болады. Кез келген ағаш техникалық тұрғыдан Шинто ритуалдық процесі арқылы камиге қоныстануға шақыру арқылы шинбокуға айналуы мүмкін болса да, көпшілігі ерекше үлкен немесе эндемикалық түрлердің эстетикалық қызықты мысалдары болып табылады. Ең көне шинбоку бірнеше мың жыл бұрын жасалған деп есептеледі. Шинбокулар камилер мекендейтін, нақты қасиетті орындар ретінде қарастырылатындықтан, олар құдайлық табиғаттың физикалық және рухани тұлғасы ретінде қорғалады. Көп жағдайда Шинбокуды ағашқа оралған шименава деп аталатын сабан немесе қымыз арқанмен оңай анықтауға болады; арқан ағаштың қасиеттілігінің белгісі ретінде, сонымен қатар рух әлемі мен адам әлемі арасындағы қорғаныш кедергісі ретінде әрекет етеді. Жекелеген шинбокудан басқа, ғибадатханалар мен будда ғибадатханалары жиі киелі ормандармен қоршалған, олар Чинджу но Мори деп аталады, олар киелі ормандар деп саналады, онда ками, соның ішінде ата-бабалардың рухтары тұрады. Дангсан наму (құдай ағашы) деп аталатын ағаштар көбінесе шағын павильондармен қатар тұрады, олар көлеңкелі бейресми жиналу орындары ретінде де, дәстүрлі рәсімдер мен рәсімдер үшін де қызмет етеді. Бұл ағаштардың ең көнесі 1000 жастан асқан және Корея заңдарымен табиғи ескерткіштер ретінде қорғалған. 2013 жылы Кореяның Орман зерттеу институты табиғи ескерткіштер ретінде танылған қасиетті зелькова, қарағай және гинкго ағаштарын клондау жобасын жариялады, сондықтан олардың ұрпағы апат кезінде немесе қартаюдан қайтыс болған жағдайда жоғалмайды.