Кіріспе
Непалдық альпинист Апа (туған есімі Лхакпа Тензинг Шерпа; 20 қаңтар 1960), ол алғаш рет Эверест шыңына 1990 жылы шықты, ал соңғы рет 2011 жылы шықты.
Apa (born Lhakpa Tenzing Sherpa; 20 January 1960), He first summited Everest in 1990 and his last time to the summit was in 2011.
Ерте өмір
Лхаппа Тензинг Шерпа Қытай шекарасына жақын Непалдың Эверест аймағындағы Таме ауылында дүниеге келген. Әкесі 12 жасында қайтыс болғаннан кейін Апаға анасы, екі әпкесі және үш інісімен бірге отбасының жауапкершілігін өз мойнына алу керек болды. Ол мектепті тастап, альпинистерге жүк тасушы болып жұмыс істеді. Оның альпинисттік мансабы 1985 жылы басталды, ол әртүрлі топтар үшін ас үйде қызмет етіп, жүк тасушы болып жұмыс істеді, бірақ 1990 жылға дейін шыңға көтерілу мүмкіндігі берілмеді.
Жеке өмір
Апа 1988 жылы Таме қаласының тұрғыны Янгжинге үйленді. Төртінші бала 2004 жылы қайтыс болды. 2006 жылдың желтоқсан айында отбасы Джери Миканың көмегімен балаларына жақсы білім беру және бизнес мүмкіндіктерін қамтамасыз ету үшін Америка Құрама Штаттарына көшіп барды. Олар Дрейперде, Юта штатында тұрады. 2009 жылы сәуірде Апа Шерпа Непалда білім беруді жақсартуға және экономикалық дамуға арналған Апа Шерпа қорын құрды. Ол көп жылдар бойы экскурсовод болып жұмыс істегенмен, жастардың басқа да мамандық таңдап алуларын қалайды. "Шерпалар барлық ауыр жұмысты атқарады және олар осы қайғылы оқиғаға ұшыраған жалғыз адамдар болды", - деді ол 2014 жылы 18 сәуірде 16 шерпаның қар көшкініне ұшырап қаза тапқаннан кейін. (2015 жылы 10 шерпа 2015 жылдың сәуірінде Непалда болған жер сілкінісінен кейін болған көшкіннен кейін Эверест базалық лагерінде қайтыс болды. Жалпы алғанда, 1921 және 2018 жылдар аралығында Эверест тауларында 118 шерпа қайтыс болды. "Олар мұны [тау-төбеліктерге бағыт-бағдар беру және жүк тасуды] ақша табудың басқа жолы болмағандықтан жасайды. Білімді болса, таңдау мүмкіндігі бар. Біздің мақсатымыз - жас ұрпаққа мектепке бару мүмкіндігі беру, сондықтан олар тауды өрлеудің қажеті жоқ". Содан кейін ол өзінің мансабын көптеген биік жерлерге экспедицияларға қатысқан Сирдар, немесе бас шерпа ретінде бастады. 1996 және 2001 жылдарды қоспағанда, ол 1990 және 2011 жылдар аралығында жыл сайын саммитке жетті; үш рет қана мамыр айында болды. 1992 жылы ол екі рет тау басына шықты. Апа өзінің 2010 жылғы мамырдағы "Трек" журналында мұздың еруі мен тау беттерінің еруі салдарынан Эверестке көтерілу қиынға соқты. Ол Эверест шыңына жаһандық жылынудың әсерінен айқын өзгерістерді байқады.
Зейнетақыға шыққаннан кейін
21 рет Эверестке көтерілгеннен кейін ол 2011 жылы зейнеткерлікке шықты және ақырында Юта штатының Солт-Лейк-Сити аймағына көшіп барды, бірақ Непалға жиі саяхаттайды. 2009 жылы ол Непалда жақсы білім беру мен жақсартылған экономиканы қамтамасыз етуге ұмтылған Apa Sherpa Foundation ұйымын құрды.
Ұлы Гималай жолы
2012 жылдың сәуірінде ол Непал Гималай тауларының бүкіл ұзындығын қамтитын 1700 шақырымдық (1050 миль) Ұлы Гималай жолын аяқтауға алғашқы экспедицияны сәтті жүргізді. Ұлы Гималай жолы әлемдегі ең қиын жолдардың бірі болып саналады. Шерпа мен оның үш серігі қаңтар айында Климатты ақылдылық танымалдар жолына аттанды, бұл экспедиция туризмді насихаттау және климаттың өзгеруінің әсерін көрсету үшін жасалды. Олар шығыста әлемдегі үшінші ең биік тау - Канченджанганың көлеңкесінен басталып, батыста Непал мен Тибет шекарасына дейін жетіп, жоспардан 20 күн бұрын жолға шықты. Жол бойында олар әлемдегі ең қатал жерлерді аралап, 6000 метрден асатын биіктікке көтерілді. Эверестке екі рет шыққан экспедиция мүшесі Дава Стивен Шерпаның айтуынша, топтың айтуынша, ауыл шаруашылығымен айналысатын таулы қауымдар климаттың өзгеруінен зардап шегуде.