Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Олиголектия термині тозаңдау экологиясында әдетте гүлді өсімдіктердің бір туысына немесе туысына арналған тозаң көздеріне тар, мамандандырылған артықшылық танытатын араларға қатысты қолданылады. Кейде артықшылық бір өсімдіктер отбасындағы бірнеше тұқымға кеңінен таралуы немесе бір өсімдік түріне дейін тар болуы мүмкін. Таңдау өте тар болған кезде, монолектия термині кейде қолданылады, бастапқыда бір өсімдік түрін білдіреді, бірақ жақында қоныс өсімдіктері бір тұқымның туысқан мүшелері болған мысалдарды қосу үшін кеңейтілді. Полилектикалық - көп түрлі өсімдіктерден тозаң жинаған түрлерді білдіреді. Полилектикалық түрдің ең танымал мысалы - үйдегі бал арасы. Олиголектикалық тозаңдырғыштарды көбінесе олиголедждер немесе жай ғана мамандандырылған тозаңдырғыштар деп атайды, және бұл мінез-құлық әсіресе Andrenidae және Halictidae аралар отбасында жиі кездеседі, бірақ жүздеген туыстарда мыңдаған түрлер бар, негізінен барлық белгілі аралар отбасыларында; әлемнің кейбір аймақтарында, мысалы, шөлдерде, олиголедждер барлық аралардың жартысын немесе одан көп түрін білдіруі мүмкін. Ұсақ қоныс тектес болудың себебі - бал арасының личинкаларының түрлі тозаң түрлерін сіңіріп, дамыта алмауы немесе ересек бал арасының білім алуы мен қабылдау қабілетінің шектеулі болуы (яғни олар басқа гүлдерді ықтимал азық-түлік көзі ретінде танымайды) екенін анықтауға тырысты, ал қол жетімді дәлелдердің көпшілігі соңғысын көрсетеді. Алайда, тозаң құрамында улы заттар бар бірнеше өсімдіктер (мысалы, Токсикоскордион және Мелантие тұқымдасындағы туысқан тұқымдар) олиголектикалық аралармен кездеседі және олар бірінші санатқа кіруі мүмкін. Бал арасының эволюциясына қатысты үлкен масштабтағы филогенетикалық талдаулар көрсеткендей, бал араларының көпшілігі үшін олиголектия - ата-бабалар жағдайы және полилектикалық тұқымдар ата-бабалар мамандарының арасынан пайда болды.
The term oligolecty is used in pollination ecology to refer to bees that exhibit a narrow, specialized preference for pollen sources, typically to a single family or genus of flowering plants. The preference may occasionally extend broadly to multiple genera within a single plant family, or be as narrow as a single plant species. When the choice is very narrow, the term monolecty is sometimes used, originally meaning a single plant species but recently broadened to include examples where the host plants are related members of a single genus. The opposite term is polylectic and refers to species that collect pollen from a wide range of species. The most familiar example of a polylectic species is the domestic honey bee. Oligolectic pollinators are often called oligoleges or simply specialist pollinators, and this behavior is especially common in the bee families Andrenidae and Halictidae, though there are thousands of species in hundreds of genera, in essentially all known bee families; in certain areas of the world, such as deserts, oligoleges may represent half or more of all the resident bee species. Attempts have been made to determine whether a narrow host preference is due to an inability of the bee larvae to digest and develop on a variety of pollen types, or a limitation of the adult bee's learning and perception (i. e., they simply do not recognize other flowers as potential food sources), and most of the available evidence suggests the latter. However, a few plants whose pollen contains toxic substances (e. g., Toxicoscordion and related genera in the Melanthieae) are visited by oligolectic bees, and these may fall into the former category. The evidence from large scale phylogenetic analyses of bee evolution suggests that, for most groups of bees, oligolecty is the ancestral condition and polylectic lineages arose from among those ancestral specialists.