Кіріспе

Ксантохромия, грекше xanthos (ξανθός) "сары" және chroma (χρώμα) "түс" деген сөзден шыққан, бұл ми мидың сары түсті сұйықтығы, ол кейбір медициналық жағдайлардан, көбінесе субарахноидтық қан кетуден кейін бірнеше сағаттан кейін пайда болады. Оның болуын спектрофотометрия (жарықтың белгілі бір толқын ұзындығының сіңірілуін өлшеу) немесе қарапайым визуалды тексеру арқылы анықтауға болады. Қай әдістің артық екені белгісіз.

Физиологиясы

Ми-омыртқалық сұйықтық, миды қоршап тұрған арахноидальды мембрана мен пиа-матер арасындағы субарахноидтық кеңістікті толтырады, әдетте мөлдір және түссіз. Субарахноидтық кеңістікке қан құйған кезде, қан кетудің шамасына байланысты, цереброспинальдық сұйықтық бастапқыда қанмен боялғаннан бастап, қанды болып көрінуі мүмкін. Бірнеше сағат ішінде мидың омыртқалық сұйықтығындағы қызыл қан жасушалары жойылып, олардың оттегі таситын гема молекуласы бөлінеді, содан кейін ферменттер оны сары пигмент - билирубинге айналдырады. Субарахноидтық кеңістікке қан кетудің ең жиі кездесетін себебі - ми аневризмасының жарылуынан субарахноидтық қан кету. Субарахноидтық қан кетудің ең жиі қолданылатын бастапқы тестілеуі - басты компьютерлік томографиялық сканерлеу, бірақ ол симптомдар пайда болғаннан кейін алғашқы 12 сағат ішінде жағдайлардың 98% -ын ғана анықтайды және одан кейін пайдалылығы төмендейді. Сондықтан, егер адамда субарахноидтық қан кету белгілері (мысалы, күркіреген бас ауруы, құсу, жүрек айну, жаңалап басталған ұстамалар, шатасу, сананың төмендеуі немесе кома, мойынның қаттылығы немесе менингизмнің басқа белгілері және кенеттен көтерілген бас сүйегі ішіндегі қысым белгілері) болса, бірақ КТ- де қан байқалмаса, ми мидың сұйықтығын алу үшін белдік пункциясын (омыртқа түтігінен) жасау ұсынылады. Ми миының сұйығында орналасқан қызыл қан жасушаларының (ҚҚЖ) гемасы, өйткені қан тамырлары белдік пункциясы кезінде зақымдалған (" жарақаттанған шұңқыр ") метаболизмге түспейді, сондықтан билирубин болмайды. Цереброспинальді сұйықтық алынғаннан кейін оның әртүрлі параметрлерін, соның ішінде ксантохромияның болуын тексеруге болады. Егер мидың миындағы сұйықтық қанды болса, оның түсін анықтау үшін центрифугадан өткізіледі.

Спектрофотометрия

Көптеген зертханалар ксантохромияның бар-жоғын анықтау үшін тек цереброспинальды сұйықтықтың түсіне сүйенеді. Алайда, соңғы нұсқаулықтарда спектрофотометрияны жүргізу керектігі айтылған. Спектрофотометрия жарықтың әр түрлі заттармен немесе материалдармен, оның ішінде еріген заттармен, әр түрлі өткізгіштігіне немесе керісінше, сіңірілуіне негізделеді. Билирубин 450 және 460 нм арасындағы толқын ұзындығындағы жарықты сіңіреді. Спектрофотометрия сонымен қатар 410 418 нм және 403 410 нм-де жарық сіңіретін оксигемоглобин мен метгемоглобиннің болуын анықтауға мүмкіндік береді, сондай-ақ қан кетудің пайда болғанын көрсете алады; ми ми сұйықтығында жарықты басқа толқын ұзындығында сіңіретін, бірақ қан кетуден туындамайтын заттарды, мысалы каротиноидтарды анықтау үшін; сонымен қатар спектрофотометрия Ұлыбританияда 94% -ға дейін үлгілерде қолданылады.