Кіріспе
1971 жылы Пол Скотттың кітабы Скотттың романы Үнсіздік мұнарасы - Пол Скотттың 1971 жылғы романы, ол оның Радж квартетын жалғастырады. Атауын парсилердің "Тыныштық мұнарасы" деп атаған, онда өлгендердің денелерін бүркіттер жинап алып, тазалайды. Роман 1940 жылдары Үндістанда ағылшындықтардың қол астында болған. Бұл "Ақтөбе күні" романының сюжетіне сәйкес келеді.
the novel by Scott
The Towers of Silence is the 1971 novel by Paul Scott that continues his Raj Quartet. It gets its title from the Parsi Towers of Silence where the bodies of the dead are left to be picked clean by vultures. The novel is set in the British Raj of 1940s India. It follows on from the storyline in The Day of the Scorpion.
Сюжетке кіріспе
Роман ағылшын империясында өтеді. Бұл "Ақтөбедегі асыл тастар" және "Ақтөбе күні" романдарындағы оқиғалардан бастау алады. Көптеген оқиғалар алдыңғы романда болған оқиғаларды әр түрлі көзқарастардан қайта баяндайды. Романның көп бөлігі эпистолярлық формада, оның ішінде сұхбаттар мен әңгімелесулер туралы есептер және баяндаушының көзқарасы бойынша зерттеулер бар. Басқа бөліктерінде бір кейіпкерден екіншісіне жіберілген хаттар немесе күнделіктер жазылған.
Орнату
Бұл оқиға 1939-1945 жылдар аралығында Үндістанның бірнеше жерінде, әсіресе солтүстіктегі провинцияда орын алған. Облыс Пенджаб пен Біріккен провинциялармен ерекшеліктері бар. Жерлер мен адамдардың атаулары Бенгалиямен байланысты екенін көрсетеді; дегенмен, физикалық сипаттамалары солтүстік-шығыс Үндістан емес, солтүстік-орталық Үндістанда орналасқан. Облыстың солтүстігінде таулы аймақ, ал ауыл шаруашылығына арналған жазық жер бар. Облыстың астанасы Ранпур. Облыстың тағы бір ірі қаласы - Майапур, ол "Ақтөбедегі асыл тастан" басты орын алды. Мират княздік мемлекеті провинция ішіндегі номиналды егемендік енклав болып табылады. Панкот - провинцияның "екінші сыныпты" төбе станциясы, ол Солтүстік Африкада Осімен соғысқан Үнді армиясының маңызды полкі 1-ші Панкот мылтығының штабы болып табылады. Салқын мезгілде полк даладағы Ранпурға көшіп келеді. Преманагарда британдықтар түрме ретінде пайдаланатын ескі бекініс бар. Музафирабадтың басқа бір қаласы - Музафирабад ("Муззи") Гидтерінің бас штабы, бұл Үндістан армиясының тағы бір полкы. Облыстың басқа қалалары - Танпур және Нансера. Сундернагар - провинцияның "арғы теңіз қалашығы". Нанора тауларында тағы бір тау станциясы бар.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Роман зейнеткер миссионер мектеп мұғалімі Барби Батчелордың Индиядағы ағылшын аристократиясының мүшесі Мейбл Лейтонмен Панкоттағы Роуз Коттеджде қонақ ретінде тұратын жерін табады. Барби мен Мейбл жақын болады. Мейбл Барбиге ол жерленгенде ғана Ранпурға баратынын айтады, бұл Барби оны Ранпурда жерленгісі келетінін білдіреді, марқұм күйеуі Джеймс Лейтонның қабірінің жанында. Барби Панкоттың жоғарғы сыныбында қабылданбайды және оған ерекше және қаламаған кіргізуші ретінде қаралады. Ол Эдвина Крейнге, тағы бір миссионерлік мектеп мұғаліміне жасалған шабуылдан және Эдвинаның өз-өзіне қол жұмсауынан қорқады. Панкот қоғамы Барбиге не істеу керектігін білмейді. Барби мен Панкот қоғамы Сьюзан Лейтон мен Тедди Бингемнің маңызды қоғам тойы Панкот емес, Мират қаласында өткеніне көңілі қалды. Бірақ олар маңызды оқиғалардың уәдесімен жұбанады: 1) Теддидің машинасына тасталған тастан зардап шеккені, 2) Сьюзанның Навабқа құрмет көрсету инстинктісі, осылайша оның кіреберісінде ұсталуынан бәрі ұялып қалмады және 3) Шалини Гупта Сеннің теміржол станциясында пайда болуы, жұптың бал айына кетіп бара жатқан кезде және Меррикке жалбарынып, кейіннен Хари Кумардың түрмеге қамалуына қатысты ашылған көрініс. Барби күміс қасықтарды үйлену тойына сыйлық ретінде сатып алады. Тойды қаладан тыс жерде өткізуді өтеу үшін Милдред Панкот қоғамы үшін Панкот мылтық офицерлерінің асханасында буфетті түскі асқа шақырады. Барби өзінің сыйлық қораптары басқа сыйлықтармен бірге көрсетілмегеніне таңғалады. Сюзанның жүктілігі туралы хабарланады, бірнеше айдан кейін Теддидің өлімі туралы хабар келеді. Сара Калькуттада Теддидің өліміне куә болған және өзі жарақат алған Меррикке бара жатқанда, Мейбл Лейтон инсульт алып, қайтыс болады. Сюзан қарт әйелдің өлімін көреді және шок оны ерте жүктілікке әкеледі. Мейблдің жаны жайлы уайымдап Барби аурухананың моргына кіреді және ол өлі досының бет-әлпетінде мәңгілік азаптың қайғысын көреді деп ойлайды. Кейін ол Мейбелдің өзі қалағандай Ранпурда емес, Панкотта жерленетінін білгенде, қатты таңғалады. Ол Милдредтен досының соңғы тілегін орындауын сұрайды, бірақ Милдред оған араласқаны үшін қатты сөгіс береді. Милдред Барбиге Роуз Коттеджін айдың соңына дейін босатуды тапсырды. Сюзан мен оның ұлы ауыр босанудан аман қалды. Барби діни қызметкер мен оның әйелі Артур мен Клариса Пеплоуға көшіп барады. Сюзанның мінез-құлқы алаңдатушылық туғызады. Ол баласына аналық сезіммен қарамайды, жиі алаңдап, алыстайды. Барбидің аңызына сәйкес, отқа айналғанда өзін-өзі өлтіретін шаян туралы аңыз бар, Сюзан шаңға шайыр құяды, сәбиін ортаға қояды және сұйықтықты отқа қояды. Баланы қызметші тез құтқарады. Алайда, қазір Сюзанның бірдеңесі қатты дұрыс емес екені анық болып, оны психиатрдың қарауына тапсырады. Милдред Барбиді оның ойына идеяны салған үшін айыптайды және Кларисса арқылы Апостол қасықтарды қайтарады. Барби қорлықтан қатты ренжігендіктен, 1-ші Панкот мылтығына күміс сыйлық жасамақ болады. Содан кейін ол жүкті жеткізу үшін капитан Коулиді іздеуге шығады. Барби жаңбырлы дауыл кезінде Колидің үйіне келіп, Коли мен Милдредтің жыныстық қатынаста болғанын көреді. Сүйіктілері байқамай, ол бунгалодан қашып кетеді, бірақ жаңбырлы дауылға түсіп, қатты науқастанады, бронхопневмонияға шалдығады. Сараның жүкті екендігі анықталады және оған Джимми Кларк жауапты болуы керек. Фенни әпкесі Сараны аборт жасату үшін жасырын түрде алып кетуге келіседі. Сюзан психиатр капитан Сэмюэлстің қарауында сауығып жатыр. Өкпе қабынуынан айыққан Барби ақыры қасықтарды полкке сыйға тартты. Ол Калькуттадан хат алады, оған Эдвина Крейннің өзін-өзі өлтірген жері Дибрапурда мұғалімдік қызмет ұсынады. Барби Меррикке кездеседі және оған "Тажындағы асыл тастар" картинасының көшірмесін ұсынады. Роуз коттеджінен кетіп бара жатқанда Барби жол апатынан дене-жүзіне зақым келтіріп, Ранпурдағы санаторийге түседі. Оның көзқарасы - парсылардың атақ туралы үндемеу мұнарасы. Сара оған келіп тұрады, бірақ ол онымен сөйлесе алмайды. Барби 1945 жылдың тамызында Хиросимада атом бомбасы жарылғанда қаза табады.
Сыни қабылдау
1971 жылы "Kirkus Reviews" журналында жарияланған кітапқа қатысты пікірде атын атамаған сыншы романның "бұрынғы повестердің сабырлы қарқынын сақтайтынын, бірақ радж дәуірі аяқталғанда стресс тездететінін" жазды. "Ескі стиль, тұрақты әрі аянды өнер".