Кіріспе
Америкалық өнер сыншысы, ақын және педагог (19422022) Питер Чарльз Шелдаль (Peter Charles Schjeldahl; 20 наурыз 1942 - 21 қазан 2022) - американдық өнер сыншысы, ақын және педагог. Ол The New Yorker журналының бас өнер сыншысы болғандығымен танымал болды, бұған дейін The Village Voice, ARTnews және The New York Times газеттерінде жазған.
Peter Charles Schjeldahl ('/ʃ//ɛ//l//d//ɑː//l///; March 20, 1942 – October 21, 2022) was an American art critic, poet, and educator. He was noted for being the head art critic at The New Yorker, having earlier written for The Village Voice, ARTnews, and The New York Times.
Ерте өмір және білім
Шжелдал 1942 жылы 20 наурызда Солтүстік Дакота штатының Фарго қаласында дүниеге келген. Оның әкесі Гилмор әуе ауруы пакеті ойлап тапқан және оның компаниясы NASA-ның алғашқы байланыс спутнигін шығарған. Оның жазбалары Artforum, Art in America, The New York Times Magazine, Vogue және Vanity Fair басылымдарында жарық көрген. Сонымен қатар, ол Гарвард университетінде визуалды және экологиялық зерттеулер кафедрасында 1990 жылдардың аяғы мен 2000 жылдардың басында төрт жыл бойы сабақ берді.
Ақын
Шжелдал поэзиясы Нью-Йорк мектебінің көптеген сипаттамалық тақырыптары мен стильдеріне сәйкес келеді. Қазіргі заманғы постмодернисттік ақын ретінде Шелдаль поэзияны барлық оқырмандар ұнатады және түсінеді деп сенді. Вирджиния Комонвелл университетінің Blackbird журналына берген сұхбатында Шжелдал "көпшілікке танымал болмаудың, түсініксіз болудың немесе билеуші болудың пайдасы жоқ" деп түсіндірді. Шелдаль поэзиясында жиі жалпы тәжірибелер немесе таныс оқиғалар туралы айтылады. Оның "Менің ұрпағым" өлеңі: "Вьетнам/ Дрогтар/ Азаматтық құқықтар/ Рок/ Уотергейт/ (Осы ретімен? Тарихтың соққылары менің ұрпағымның ерекше, соққыға ұшыраған бейнесін қалдырды". Blackbird журналына берген сұхбатында Шжелдал "адамдар оқығысы келетін нәрселерді жазу менің күнкөріс тағам" деп мәлімдеді. 1980 жылы колледждің өнер қауымдастығынан өнер сыншысы үшін Франк Джуетт Матер сыйлығын алды. Стерлинг және Франсин Кларк өнер институты Питер Шелдалды 2008 жылғы Кларк сыйлығының өнер жазудағы үздіктері деп атады. Бұл сыйлық 2006 жылы "танымдық негізделген, бірақ көпшілікке тартымды" көркем өнерді танытатын жазушыларды марапаттау үшін құрылған. Оған қоса 25000 доллар сыйақы және сәулетші Тадао Андо жасаған сыйлық беріледі. Карлтон колледжі 2015 жылдың 13 маусымында Шелдальге Құрметті хаттар докторы дәрежесін берді. Жеті жылдан кейін ол "суретшілер, институттар мен қозғалыстарды таныстыратын немесе қайта қарастыратын, жұмсақ бағалар мен берік қарсылықтарды ұсынатын қол жетімді және арнаулы өнер сыншысы үшін" Пулитцер сыйлығына ұсынылды.
Жеке өмір
Шжелдал тұрмысқа шығып, кейіннен "Л" деп атаған әйелден ажырасады.