Кіріспе

Бржещы (Бриск) - Польшаның оңтүстігіндегі Кіші Польша воеводтығының Ошвицким округінің қаласы. 2021 жылдың желтоқсанына қалада 10 935 адам тұрады. Ошвицкий герцогтігінің аумағы ақырында 1564 жылы Польшаға қосылды және Краков воеводтығының Силезия округін құрды. Ғасырлар бойы Бжеске Польша патшаларына тиесілі, ақсүйектерге жалға берген шағын жеке ауыл болды. Тұрғындар негізінен балықшылар мен фермерлер болды, ал Бжешке басқалармен бірге король Станислав Август Пониатовскийдің дәрігері Доминик Герриге тиесілі болды. Кіші Польшаның барлық қалалары мен ауылдары сияқты Бржещке де Польшаға швеция шабуыл жасаған кезде (1655-1660 жж.) толығымен қираған. Польшаның бөлінісінен кейін ауыл Габсбург империясына қосылды, ал 1772 жылдан 1918 жылға дейін Галисия провинциясының бөлігі болды. 1900 жылы Бжескеде 220-ға жуық үй болды, ал тұрғындарының саны 1400 адам. Тұрғындардың барлығы дерлік поляктар мен католиктер еді. Бржеске 1907 жылы құрылған антрацитті көмір кенішінің арқасында өсті. Кеншілер үшін жаңа тұрғын үй аудандары салынды, халық саны тез өсті, ал Екінші Польша республикасында Бжестке Краков воеводиясының негізгі өнеркәсіптік ауылдарының бірі болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде бұл қала Польшаның қарсылық күштерінің бекінісі болды, ол Аушвиц концентрациялық лагерінің тұтқындарына көмектесті. Аушвицтегі тұтқындар жұмыс істейтін шахтаға жақын Жавишовиц деп аталатын шағын лагерьде орналасты. Көптеген тұтқындар неміс азаматтық шахта басшылары мен СС-тің құл еңбегімен өлтірілді. Германия билігі оның атын Колендорф деп өзгертті. Соғыстан кейін ауыл дамуын жалғастырды, ал 1962 жылы шілдеде қала жарғысы берілді.

Экономика

Қала экономикасы антрацитті көмір шахтасына "Бржецкий Силезия" бағытталған, ол аймақтағы ең ірі жұмыс беруші және бүкіл воеводалықтағы ең ірілердің бірі. Екінші Польша республикасында бұл Польша мемлекетіне тиесілі жалғыз ірі көмір кеніші болды. Соғыс кезінде шахта Герман Герингтің Рейхсверк конгломераттарының бір бөлігі болды және онда Явишовиц тұтқындары жұмыс істеді.

Қызықты орындар

Ең маңызды қызығушылық 19 ғасырдағы Рим-католик шіркеуі болып табылады. Оның құрылысы 1874 жылы басталды және 30 жыл бойы, негізінен қаржылық қиындықтарға байланысты жалғасты. Шіркеуден басқа, Бржескеде 18 ғасырдағы Австрия шекаралық белгісі, 19 ғасырдағы бірнеше жол жиегіндегі шіркеулер және 1655 жылы швед басқыншылары өртеп жіберген 16 ғасырдағы шіркеудің іргетастары бар.

Спорт

Горник Бжестше Клубты 1922 жылы Чехословакиядағы Транс-Ользадан келген поляк босқындары құрды. "Бржецке" шахтасы оның негізгі демеушісі болған, ал клубтың бастапқы атауы "Strzała" болды.