Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Америка химигі Дэннис Лиотта АҚШ-тың Джорджия штатының Атланта қаласындағы Эмори университетінің химия профессоры. Ол вирусқа қарсы дәрілерді әзірлеудегі еңбегімен танымал.
American chemist
Dennis Liotta is a chemistry professor at Emory University in Atlanta, Georgia, United States. He is noted for his work on the development of antiviral drugs.
Мансап
Лиоттаның зерттеу салалары органикалық синтез және дәрілік химия болып табылады. Ол доктор Реймонд Ф. Эмори университеті студенті Ву Бэг Чой, ол Эмтрицитабинді ойлап тапты, ол - АИТВ-ге қарсы жаңа дәрі. Эмори университеті 2005 жылы шілде айында дәрі-дәрмектен алған авторлық жарнасын Royalty Pharma және Gilead Sciences компаниясына 525 миллион долларға сатып жіберді. Қазіргі уақытта Emtriva атауымен сатылуда. Emtriva - ВИЧ- ді емдеуде қолданылатын Truvada, Atripla, Complera, Stribild, Genvoya, Odefesey, Biktarvy, Descovy және Symtuza сияқты бірнеше комбинациялық терапияның құрамдас бөлігі. Truvada - бұл Pre Exposure Prophylaxis (PrEP) үшін бекітілген жалғыз комбинациялық терапия. Лиотта, Чой және Шинази сонымен қатар Эпивирді (ламивудин) ойлап тапты, ол Комбивир, Тризивир, Эпзиком, Триумек, Дютребис және Дельстриго сияқты бірнеше комбинациялық терапияның құрамдас бөлігі болып табылады. АҚШ- та ВИЧ жұқтырған науқастардың > 90% - ы Emtriva немесе Epivir құрамында дәрілік препараттарды қолданады немесе қолданады деп есептейді. Сонымен қатар, ол гепатит В инфекциясын емдеуге рұқсат етілген алғашқы дәрі - Епивир HBV-ді ойлап тапқандардың бірі болды. Лиотта сонымен қатар ВИЧ- ді емдеуге арналған басқа клиникалық препараттарды (эльвуцитабин, қазіргі уақытта 2- фазалық клиникалық сынақтарда) және климакстан кейінгі әйелдерде және сүт безі қатерлі ісігі бар әйелдерде қызу шашырауды (Q 122, қазіргі уақытта 2- фазалық клиникалық сынақтарда) және әртүрлі қатерлі ісіктерді емдеуге арналған CDK7 ингибиторын (CT7001, 1- фазалық клиникалық сынақты сәтті аяқтады) ойлап тапты. Ол C гепатитіне қарсы препаратты Sovaldi (софосбувир) әзірлеген Pharmasset, Inc. компаниясының негізін қалаушылардың бірі. Лиотта Нью-Йорк қаласының университетінде докторлық дәрежесін алып, Огайо штатының университетінде докторантурадан кейінгі зерттеулер жүргізді, содан кейін ол 1976 жылы Эмори факультетіне қосылды. Ол 1988 жылы профессорлық дәрежесіне көтерілді және қазіргі уақытта Эмориде Сэмюэл Кэндлер Доббс профессоры. Осы уақытқа дейін 150-ден астам аспирант пен аспирантқа басшылық етті. 2011 жылы ол Эмори университетінің ең жоғары қызметі - Томас Джефферсон сыйлығымен марапатталды. Ол сондай-ақ Емридің дәрі-дәрмек әзірлеу институты директоры және DRIVE (Эмридегі дәрі-дәрмек инновациялық кәсіпорындары) бірлестігінің негізін қалаушы. Бұған дейін ол химия кафедрасының төрағасы және Эмори университетінің ғылыми-зерттеу жөніндегі вице-президенті болып қызмет атқарған. Лиотта шамамен 290 ғылыми-зерттеу жарияланымдарын жариялады және 89-шы жылдың желтоқсан айына дейін АҚШ-тың патенттерін алды. Қазіргі уақытта ол Америка Химиялық қоғамының журналы ACS Medicinal Chemistry Letters бас редакторының негізін қалаушы. Лиотта көптеген атақты сыйлықтарды алды, мысалы, дәрілік химиядағы Альфред Бергер сыйлығы, Уоллес Х. Каротерс сыйлығы, Американдық химиялық қоғамның Бристоль Майерс Сквиб Смисман сыйлығы және Герти медалі. Ол Америка ғылымды дамыту қауымдастығының, Америка химиялық қоғамының, Ұлттық өнертапқыштар академиясының және Австралия технологиялық ғылымдар және инженерлік академиясының мүшесі. Лиотта Африкадағы аудит жұмыстарына жиырма жылдан астам уақыттан бері қатысып келеді және AHIA (Африкада денсаулық сақтау инновацияларын ілгерілету) бірлесіп құрды, оның мақсаты - африкалық ғалымдардың келесі буынына өздерінің денсаулық сақтау мәселелерін шешу үшін қажетті бизнес және құқықтық дағдыларды беру.
Liotta's fields of research are organic synthesis and medicinal chemistry. Along with Dr. Raymond F. Schinazi and Dr. Woo Baeg Choi of Emory, he invented Emtricitabine, which is a breakthrough HIV drug. Emory University sold its royalties on the drug to Royalty Pharma and Gilead Sciences in July 2005 for $525 million. It is currently marketed under the name Emtriva. Emtriva is a component of a number of combination therapies used to treat HIV, including Truvada, Atripla, Complera, Stribild, Genvoya, Odefesey, Biktarvy, Descovy, and Symtuza. Truvada is the only combination therapy approved for Pre Exposure Prophylaxis (PrEP). Liotta, Choi and Schinazi also co invented Epivir (lamivudine), which is a component of multiple combination therapies such as Combivir, Trizivir, Epzicom, Triumeq, Dutrebis and Delstrigo. It is estimated that >90% of HIV infected patients in the US take or have taken drug combinations that include either Emtriva or Epivir. In addition, he was one of the inventors of Epivir HBV, the first drug approved to treat hepatitis B infections. Liotta has also co invented other clinical agents for treating HIV (elvucitabine, currently in Phase 2 clinical trials) and hot flashes in post menopausal women and women with breast cancer (Q 122, currently in Phase 2 clinical trials) as well as a CDK7 inhibitor for treating various cancers (CT7001, successfully completed a Phase 1 clinical trial). He is one of the founders of Pharmasset, Inc., which developed the breakthrough anti hepatitis C drug, Sovaldi (sofosbuvir) and was subsequently acquired by Gilead Sciences. Liotta obtained his PhD degree at City University of New York and carried out postdoctoral research at Ohio State University, after which he joined the Emory faculty in 1976. He was promoted to full professor in 1988 and currently holds the Samuel Candler Dobbs professorship at Emory. To date, he has supervised over 150 graduate and post graduate students. In 2011 he was honored with the Thomas Jefferson Award, Emory University's highest service award. He is also the director of the Emory Institute for Drug Development and co founder of DRIVE (Drug Innovation Ventures at Emory). Earlier he served as the chair of the chemistry department and as Emory's vice president for research. Liotta has published approximately 290 peer reviewed research publications and holds 89 issued US patents as of December 2018. Currently, he is the founding editor in chief of the American Chemical Society journal, ACS Medicinal Chemistry Letters. Liotta has been the recipient of many distinguished awards, such as the Alfred Burger Award in Medicinal Chemistry, the Wallace H. Carothers Award, the American Chemical Society Bristol Myers Squibb Smissman Award and the Herty Medal. He is a fellow of the American Association for the Advancement of Science, the American Chemical Society, the National Academy of Inventors and the Australian Academy of Technological Sciences and Engineering. Liotta has been involved in outreach efforts in Africa for over twenty years and co founded AHIA (Advancing Health Innovations in Africa), which is aimed at providing the next generation of African scientists with the business and legal skills needed to address their own healthcare issues.