Кіріспе

Kirsty Sword Gusmão, (туған аты Kirsty Sword; 19 сәуір 1966 жылы) - Австралиялық Шығыс Тиморлық белсенді, 2002 жылдан 2007 жылға дейін Шығыс Тимордың бірінші ханымы болып қызмет етті. Ол Шығыс Тимордың бұрынғы премьер-министрі және президенті Ксанана Гусмаомен тұрмыста, бірақ олар 2015 жылы бөлініп кетті.

Алғашқы жылдар және білім

Сворд 1966 жылы Австралияның Мельбурн қаласында мектеп мұғалімдері Брайан мен Розали Свордтың отбасында дүниеге келді. Ол 1970 жылдары әкесі директор, ал анасы музыка мұғалімі болған Eaglehawk бастауыш мектебінде оқыды. Ол балет бишісі ретінде жақсы нәтижелерге қол жеткізген, бірақ карьера жасамауға шешім қабылдады. Жасөспірім кезінде Сворд әкесі мен ағасымен Бали мен Джакартаға саяхаттайды. 1985 жылы Монаш университеті индонезия тілін оқып жүргенде, Сворд Шығыс Тимордың студенттерімен танысып, олардың тәуелсіздік үшін күресін қолға алды.

Қарсылық белсендісінен бірінші ханымға дейін

1994 жылы желтоқсанда Жакартадағы Чипинанг түрмесінде 20 жыл қамауда отырған Сворд Фретилин деген шығыс тиморлық қарсылық тобының жетекшісі болғандықтан, Гасмаомен кездеседі. 2002 жылдың мамыр айынан 2007 жылдың мамыр айына дейін Ксанана Шығыс Тимордың президенті болды, ал Сворд Гусмао оның бірінші ханымы болды. 2003 жылы 1 қарашада ол "Тәуелсіздіктің әйел" атты автобиографиясын жариялады. 2007 жылдың мамыр айында Ханана президент ретінде тағы бір мерзімге үміткер болудан бас тартты және оның орнын оның премьер-министрі Хосе Рамос Хорта басқарды. Қазан айында Сворд Гусмаоны Рамос Хорта Шығыс Тимордың білім беру жөніндегі ізгі ниет елшісі құрметті лауазымына тағайындады. 2008 жылдың 11 ақпанында ұлттық теледидар Гусмаоның автоколоннасы президент Рамос Хортаның құрсағына оқ атқаннан кейін бір сағаттан кейін атылғандығын хабарлады; Ассошиэйтед Пресс хабарлауынша, екі оқиға төңкеріс жасауға тырысу мүмкіндігін көтерді. Қастандық әрекеттері кезінде Қалқан Гусмао балаларын үйлерін аңдып жүрген қарулы адамдардан қорғап отырды. Сондай-ақ, басқа бір әйел мен оның төрт баласы баспаналы болды, Ксананамен ұялы телефон арқылы байланысқаннан кейін, Қилық Гусмао оның атыс астында екенін естіді. 15 жыл некеде болғаннан кейін, 2015 жылдың наурыз айында Сворд Гусмао мен оның күйеуі ажырасып жатқаны туралы хабарланды. Қазір ол Мельбурнда үш ұлымен бірге тұрады.

Марапаттар

2014 жылдың 14 мамырында Сворд Гусмао Виктория университеті тарапынан білім берудің маңыздылығын және Шығыс Тимордағы әйелдер мен балалардың өмірін жақсартудағы қоғамдық қызметі үшін университет докторы (ханымы бойынша) дәрежесіне қабылданды. 2015 жылдың маусым айында Сворд Гусмао "Аустралия мен Шығыс Тимор арасындағы қарым-қатынасты өзара ынтымақтастық пен түсіністікті дамыту арқылы және тиморлықтардың денсаулығы мен өмір сүру жағдайын жақсарту үшін" Австралия орденінің офицері болып тағайындалды.