Кіріспе
Рим-католик соборы Боготада, Колумбия Боготадағы Мəмкесі жоқ құрсауы мен Қасиетті Петірдің митрополиттік және приматтық соборы базиликасы немесе Боготадағы Мəмкесі жоқ құрсауы мен Қасиетті Петірдің митрополиттік соборы базиликасы және Колумбияның приматы, ресми түрде Қасиетті ғибадатхана Мария мен Қасиетті Петірдің Мəмкесі жоқ құрсауының митрополиттік соборы базиликасы және приматы, бұл Қасиетті Петрдің қамқорлығымен және Қасиетті Петрге бағышталған католик ғибадатханасы; бұл Неоклассикалық стильдегі ғимарат, ол елдің астанасы Боготадағы Боливар алаңында орналасқан. Собор Боготаның митрополит архиепискобының және Колумбияның приматының ордасы болып табылады, оны Рим папасы Лео XIII 1902 жылы 7 қарашадағы консисториалдық қауымның Жарлығы арқылы Колумбияның приматы құрметті атағымен таныды. Сонымен қатар бұл мегаполистің және "Боготаның Қасиетті Петр соборы мегаполисі" шіркеуінің орталығы. Соборды Доминго де Петрес жобалаған және 1807-1823 жылдар аралығында қала үшін собор ретінде қызмет еткен басқа үш шіркеудің бұрын тұрғызылған жерінде салынған. Оның тарихи маңызы, сәулет және мәдени құндылығы үшін ол 1975 жылы 11 тамыздағы 1584 жарлығымен Ұлттық ескерткіш деп жарияланды.
The Metropolitan and Primate Cathedral Basilica of the Immaculate Conception and Saint Peter of Bogotá or better known as the Metropolitan Cathedral Basilica of Bogotá and Primate of Colombia, officially Sacred Holy Temple Metropolitan Cathedral Basilica and Primate of the Immaculate Conception of Mary and Saint Peter, is a cathedral church of Catholic worship consecrated to the Immaculate Conception and under the patronage of Saint Peter; it is a Neoclassical style building located in the Plaza de Bolívar in Bogotá, the country's capital. The cathedral is the seat of the Metropolitan Archbishop of Bogotá and Primate of Colombia, recognized with the honorary title of Primate of Colombia by Pope Leo XIII, through the Decree of the Consistorial Congregation of November 7, 1902. It is also the seat of the Cabildo metropolitano and of the "Parish of the Cathedral Basilica Metropolitana de Bogotá Saint Peter". The cathedral was designed by Domingo de Petrés and was built between 1807 and 1823 in the same place where three other churches were previously erected, which successively served as cathedrals for the city. Due to its historical significance, architectural and cultural value, it was declared a Monumento Nacional by decree 1,584 of August 11, 1975.
Қалалық жағдай
Митрополит және Примат базиликасы соборы Богота қаласының тарихи орталығындағы Боливар алаңының шығыс блогының солтүстік бөлігін алып жатыр, бұл Ла Канделярияның жергілікті жеріне сәйкес келеді, оның кіші мерейтойы 1974 жылғы 4 желтоқсандағы 7 келісім арқылы Богота қалалық кеңесімен құрылды. Оның нақты орны Carrera Séptima және Carrera Sexta аралығында 10a және 11a көшелерінде орналасқан, онда портал батысқа қарай бағытталған (Carrera Séptima-да, Plaza de Bolívar-ға қарай) және бүйір есігі немесе жалған есігі солтүстікке қарайды (Calle 11-де, Casa del Florero немесе Музей 20-де июль, Тәуелсіздік айқасы болған жер және қоршаған ғимараттар). Оның орналасуы Ла Канделярия маңындағы собордың приходын құрайтын Епископтық пасторальдық аймаққа сәйкес келеді. Сол маңайда тағы төрт католик шіркеуі бар. Собордың оңтүстік жағында 1660 және 1689 жылдар аралығында салынған Саграрио шіркеуі орналасқан. Кафедральдық собор мен Саграрио шатырларының арасында Каса дель Кабильдо Еклесиастико (соның ішінде қалалық зал деп те аталады) орналасқан. Ол 1689 жылы архиепископ Джулиан Кортазардың бұйрығымен салынған үш қабатты ғимарат. 1723 жылы аурухананың орны шектеулі болғандықтан, ол қаланың батысына, қазіргі уақытта Сан-Хуан-де-Диос ауруханасы орналасқан жерге көшірілді. 11 көшесінің 6-сы карьерасымен қиылысындағы қазіргі шіркеу үйінің ғимараты 1759 жылдан бастап пайда болды және 2005 жылдың 1 наурызындағы 191 қаулы арқылы ұлттық ескерткіш деп жарияланды. Боливар алаңы, қаланың Плаза-мэрі ретінде, елдің тарихы бойынша кейбір негізгі саяси және әлеуметтік демонстрациялардың сахнасы болды. Оның құрылымын солтүстік жағында Әділет сарайы, батысында Лиевано сарайы (Боготаның мэриясының бас кеңсесі) және оңтүстігінде Капитолио Насионал толықтырады. Осылайша, елдегі мемлекеттік биліктің үш тармағын білдіретін негізгі институттардың кейбірі Аянтта пайда болады. 1847 жылдың 20 шілдесінен бастап оның ортасында итальяндық мүсінші Пьетро Тенеранидің жұмысы Симон Боливардың мүсіні орналасқан, ол ресми түрде оның атын алады.
Сипаттама
Собор классикалық базиликалық жоспардан тұрады, ол латын кресті түрінде, ол 5,300 шаршы метр аумақты алып жатыр, бес кемесі бар: орталық кеме және екі жақтағы кемелері бірдей биіктікте және басқа екеуі часовнялар үшін. Сонымен қатар, бас құрбандық үстелі мен 16 часовня бар: оңтүстік нефте 8, солтүстік нефте 8 және орталық нефте алдыңғы бөлігі, оларды хор мен екі сакристия толықтырады. Шам мен күмбез трансепттің қиылысында орналасқан, төрт ілгекпен қолдау табады және жартылай шеңберлі күмбез пішіндес, көк түсті және он үш от тілімен безендірілген. Кеме және шіркеулердің ішкі бояуы ақ, ал олардың күмбездерінің ортасында розеткалар бар. Портал екіге бөлінеді. Біріншісі дориялық реттік сегіз коринфтік пилястрдан тұрады, олар да дориялық реттік, фриз және кәрізге дейін көтеріледі; екінші корпус иондық реттік және сегіз пилястрмен безендірілген. Әр есіктің жоғарғы бөлігін Хуан де Кабрера жасаған үш мүсін безендіреді: солтүстік есігі - Санкт-Петер, оңтүстік есігі - Санкт-Пол және екі жағында екі періштесі бар Пәксіз Тұрмақ, оны тәжге баулу ұстанымымен; Соңғысының үстінде қасбеті тіліммен безендірілген теңбұрыш үшбұрышпен, ионикалық тәртіпті қалыптармен және оның үстінде қос қолды понтификалды айқышпен, ал мүсіннің астында, бас есіктің пердесінде, мәрмәр тақта бетіне: "Біздің ханымның Пәксіз Тұрмағының атағы мен қамқорлығымен діни Сантафе гүлденетін болады. MDCCCXIV жылы. Архитектор Доминго де Петрес, капуцин". 1827 жылғы жер сілкінісінен кейін қайта салынған мұнаралар 52 метр биіктікте және негізгі карнизінен қоңырау мұнарасы ретінде басталады, әрқайсысы жоғары бөлігінде қоңыраулар үшін және ортаңғы бөлігінде төрт жағынан ашылған үш денеден тұрады; оңтүстік мұнарасы қасиетті Барбараға бағышталған, ал солтүстік мұнарасы қасиетті Эмигдийге бағышталған, сағаты бар. XVI ғасырда жасалған негізгі есіктің биіктігі 7,20 метр, ені 3,60 метр, оны иониялық реттік баған тәрізді екі тәуелсіз пилястралар безендіреді, олардың бас қалақтары алдыңғы карнизге аяқталады. Қабырғалық есіктердің биіктігі 5,60 метр, ені 2,80 метр. Атриумның ұзындығы 110 метр және ол 1631 және 1664 жылдар аралығында салынған, 1815 жылы ол Sagrario шіркеуіне дейін кеңейтілген, 1842 жылы ол асфальттандырылып, алаңның оңтүстік шетіне дейін кеңейтілген және 1913 жылы бұрыштық бұрыш Carrera Séptima-дан трамвайдың бұрылуын жеңілдету үшін дөңгелектендірілген.
I шіркеу: Баптистерио шіркеуі
Соборға кіргеннен кейін оң жақта оңтүстік неф бар, онда батыстан шығысқа қарай бірінші болып баптистерияның часовнясын және баптистік фонтаны, 18-ғасырдағы оюлы тас фонтаны, ал оның артында "Мәсіхтің шомылдыру рәсімі" картинасы бар, суретші Рикардо Асеведо Бернальдің 1898 жылы қаламға сурет салған майы. Шатырдың батыс жағында суретші Педро Фигероаның "Бала Иса және мәңгілік Әке" картинасы орналасқан.
II шіркеу: Сан-Педро шіркеуі
Оңтүстік кеме бойымен шығысқа қарай жалғастыра отырып, біз Петростың жобалауымен құрама реттік қабырғалы құрбандық үстелі бар Сан-Хосе шіркеуін табамыз. Бұл құрбандық үстелінде біз XVII ғасырдағы Севилья мектебінің ағаштан оюланған мүсінін табамыз. Шәулеттің шығыс жағында "Арқасында айқыш ағашы бар Иса" атты матаға түсірілген сурет орналасқан. Шәжіреден батысқа қарай "Біздің қайғылы ханым" картинасы орналасқан, ол 17 ғасырдағы және анонимді автордың майы.
Саграрио шіркеуі
Митрополит және Примат базиликасының соборынан біз Саграрио часовнясына кіре аламыз.
III шіркеу: Нюстра-Сеньора-дель-Кармен шіркеуі
ХХ ғасырдағы ою-өрнектелген және полихромды ағаш мүсін. Шәжірехананың шығыс жағында біз "Исаның қасиетті Терезасы" картинасын табамыз, ол 17 ғасырдағы және аты белгісіз автордың майынан жасалған. Батыста "Біздің ханымның Сан-Симон-Стокқа көрінісі" картинасы бар, ол 17-ғасырдағы және анонимді автордың майы.
IV шіркеу: Санта-Исабель де-Гунгрия шіркеуі
Мажарстанның қасиетті Елизаветасы Богота архиепископлығының қамқоршысы. Бұрын ол Қасиетті Урсула шіркеуі, кейіннен Сиенаның Қасиетті Екатерина ретінде белгілі болды. Шәулеттің төменгі жағында испандық Домингуэстің (испандық Эстебан Мурильоның суреті көшірмесі) матаға түсірілген "Мажарстанның қасиетті Елизаветасы" картинасы орналасқан. Бұл часовняда испан конкистадоры мен қаланың негізін қалаушы Гонсало Хименес де Квесаданың қабірі тұр, оны суретші Луис Альберто Акунья Кассиолидің ақ мәрмәр құрбандық үстеліне оюлап шығарған; Шығыс қабырғасында генерал Антонио Нариньоның бюсі оның сүйегі жатқан жерде тұр. Шәжіре бағаналарының алдындағы үш апсидада қала архиепископтарының ескерткіштері орналасқан, регенс стилінде Висенте Арбелаэз, ағаштан жасалған және готика стилінде Мануэль Хосе Москера және Флоренция готика стилінде Хосе Телесфоро Пауль. Батыс қабырғасында мәрмәр ескерткіште Венесуэлалық Педро Гуальдің күл-талқаны бар, ал тақтайшада архиепископ Фернандо Кайседо и Флорес есімімен атап өтіледі, Сантьягоның Символы мен үш ғасыр бойы бас құрбандық үстелінде тұрған Мария Безуай мүсіні бейнеленген. Степьеде төрт бағана тұр, онда архиепископтар Аквинао Камачо, дель Портико және Торрестің сүйектері бар, ал оңтүстікке қарай бірнеше қадам жерде 1882 жылы қалаға келген Киелі орынның делегаты Монсеньор Хуан Баутиста Агноцци орналасқан.
V шіркеу: Сантьяго Апостол шіркеуі
Ол Грегорио Васкес де Арсе и Себальостың "Клавихо шайқасындағы қасиетті Яков елшісі" колониялық суреті бар ионикалық құрбандық үстелінен тұрады. Бұл жерде осы шіркеудегі барлық суреттердің авторы, суретші Грегорио Васкес де Арсе и Себалос (1638-1711) жерленген.
VI шіркеу: Нюэстра-Сеньора-дель-Топо шіркеуі
Бас құрбандық үстелінің артында Ел Топоның біздің ханымның часовнясы орналасқан, бұл тарихи және діни реликвия, онда канондардың хорлық сөрелері орналасқан. Оның ұзындығы 29 метр, ені 14 метр, жартылай дөңгелек аркалы кіреберісі екі пилястрмен бекітіліп, темір қақпамен жабылады. Орталық құрбандық үстелі 18 ғасырдан, күміспен өрленген дориялық үлгіде, сонымен қатар екі қабырғасында екі құрбандық үстелі бар. Негізгі құрбандық үстелінің авторлығы 1610 жылы белгісіз, ол Богота канондарының қамқоршысы, Эль Топоның қайғылы әйелінің дұғасын білдіреді, онда қыз өлген Исаның басына сүйеніп көрінеді. Оның екі жағында - әулие Жүсіп пен әулие Франциск бейнелері. Бұл шіркеуде Аурелио Пари Санц де Сантамарияның сүйегі сақталған.
VII шіркеу: Нуастра-Сеньора-де-лос-Долорес шіркеуі
1906 жылы жасалған және ионикалық құрбандық үстелі мен үш нишасы бар: сол жақтағы Магдалена, орталықтағы біздің ханым және оң жақтағы Иоанн Евангелист, онда Монетный сарайдың бастығы Хуан Мартин де Сарратеаның қабірі орналасқан. , және ақырында хор капелландарының сакрастиясымен байланысатын есік бар және оның үстінде Иеміздің қабірінің суреті бар.
VIII-шатыр: Сан-Хуан Непомучено шатыр
Бұрын оны Мәңгілік көмекші Ежелгі ана (сонымен қатар, Киелі Үштік деп те аталады) шіркеуі деп атаған, бүгінде ол Непомук Иоанн шіркеуі ретінде белгілі және 1630 жылы салынған. Оның дориялық құрбандық үстелі бар, оны тормен қоршап, Нишадағы біздің әйелдің мүсіні және төрт бүйірлік суреттері бар. Онда Грегорио Васкес де Арсе и Себальос жасаған Қасиетті Франциск Борджияның суреті бар.
IX-шатыр: Ла Инмакулада Консепсьон шатыр
Бұл шіркеу жартылай дөңгелек аркамен және таспен салынған құрбандық үстелімен безендірілген. Онда Богота қаласының қамқоршысы, Богота мегаполиттік соборының базиликасының бірінші атағын иеленетін, 1904 жылы орталық нишаға орнатылған, Богота қаласының қамқоршысы, Пәксіз Тұрманың мүсіні және батыс қабырғадағы архиепископ Бернардо Эррера Рестрепоның қабірінің үстіндегі мүсін бар. Бұл суретші Густаво Арсила Урибедің жұмысы.
X шіркеу: Сан-Хосе шіркеуі
Бұл часовня, киелі Жүсіпке бағышталғанға дейін, Нюэстра-Сеньора-де-лас-Мерседес часовнясы деп аталды және бұл ең көне часовня (1590 жылы салынған). Ол бастапқыда Гаспар Фигероаның суреті бойынша Қасиетті Аннаның часовнясы болды және онда Иониялық құрбандық үстелі, орталық нишадағы Китоның Мәрхәмәт анасының мүсіні және Эулогио Тамайоның қабірі (конкордат кезінде Қасиетті жүректер қауымының заңды мәртебесін сұраған, 1887 жылы собордың қазынашысы және деканы) бар.
"Жалған" есіктер
Сан-Хосе часовнясынан кейін шіркеудің немесе "жалған есіктің" сырт жағында Испанияның тастан оюланған гербі және іш жағында екі ежелгі итальяндық стильдегі суреттері бар.
XI шіркеу: Las Ánimas шіркеуі
Бұл кемедегі екінші шіркеу Киелі Мәсіхке (шуақтағы жандар деп те аталады) арналған, онда кішкентай тордан тұратын тәртіп құрбандығы, Ақырғы Мәсіхтің суреті, оң жақтағы екі кішкентай сурет және Сальвадор де Васкестің суреті бар.
XII шіркеу: Исаның қасиетті жүрегі шіркеуі
Солтүстік аралықта батыс жағында Исаның қасиетті жүрегінің часовнясы бар, онда алтын дориялық құрбандық үстелі және Мәсіхтің мәрмәр мүсіні, Париждегі Пуссильк Руссо үйінің жұмысы және 1913 жылғы заңдар туралы мәрмәр жазулары Иса Мәсіхке құрмет ретінде және 1919 жылдан бастап біздің ханымға құрмет ретінде.
Құбырлы орган
Собордың құбырлы органы бастапқыда белгілі испандық орган жасаушы Аквилино Амезуаның құралы болды, оның жүйесі 58 ойыннан немесе орган аялдамаларынан, төрт қолмен ойналатын клавиатурасы бар консольдан және аяқпен ойналатын клавиатурадан тұрады (педаль тақтасы), сонымен қатар 4500 шақты құбыр бар, олардың барлығы оны Колумбиядағы ең үлкен орган етеді. Орган - бұл оркестр, оның құрамында керней, бомбард, гобо, кларнет, флейта және адам дауыстары бар. Ол тек діни қызметте ғана емес, концерттерде де ойналады. Инструмент 2,515 миллион песоға тең қалпына келтірілді, оны Колумбияның Мәдениет министрлігі, Ұлттық туризм қоры (Fontur) және Богота архиепископтығы қаржыландырды. Бұл процесс 2013-2016 жылдар аралығында жүргізілді және оны Испанияның орган компаниясы Gerhard Grenzing S. A. басқалармен қатар Севилья, Брюссель және Мексика кафедральдік шіркеулерінің мүшелері араласты. Ақырында, органды 2016 жылдың 2 шілдесінде кардинал Рубен Салазар Гомес батасымен және испандық маэстро Хуан де ла Рубияның төрағалығымен ашылу концертімен, Барселонадағы (Испания) Саграда Фамилияның титулярлы органшысы болды.