Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америка инженері, журналист және баспагер Зерах Колберн (13 қаңтар 1832 - 26 сәуір 1870) - американдық баспагер және инженер, бу локомотивтерін жобалауға маманданған, техникалық журналист.
American engineer, journalist and publisher
Zerah Colburn (January 13, 1832 – April 26, 1870) was an American publisher and engineer specialising in steam locomotive design, technical journalist.
Мансап
Ол мектепте оқымағандықтан, жас шақта керемет бала еді. Темір жолдар көтерілуінің басында он жасқа толмаған ол Американың алғашқы булы локомотивтері қалыптасып жатқан Лоуэлл машина жасау цехының "жобалау бөлмесінде" шәкірт ретінде Массачусетс штатының Лоуэлл қаласында жұмыс тапты. Локомотивтер арасында жұмыс істеген кезде Колберн жазуды да бастады және көп ұзамай өзінің алғашқы тұрақты газетін құрастырды. Жаңа Англияның локомотивтер зауытында тәжірибе жинап, инженерлік егжей-тегжейлілікке көзді жұмып жүргенде, ол өзінің алғашқы кітабы "Тротельді өрісі" атты кітап шығарды. Бұл паровоздың кіріспесі ретінде жасалған және АҚШ-тың паровоз жасау бойынша стандартты оқу құралына айналды. Ол Кольбернді, ол кезде 20 жасқа толмаған, баспа әлеміне терең кіргізіп қана қоймай, сонымен қатар Американың теміржолшылары арасында кеңінен құрметке ие болды. Колберн 1854 және 1858 жылдар аралығында бірнеше локомотивтер жұмыстарында жұмыс істеді немесе олармен байланысты болды, соның ішінде: Болдуин локомотивтері, Тредегар локомотивтері - Вирджиния штатының Ричмонд қаласындағы Тредегар темір зауытының бөлігі, Роджерс локомотивтері және Нью-Джерси локомотивтер мен машиналар компаниясы. 1853 жылы ол жетекші американдық теміржол газетінің American Railroad Journal-ға қосылды. Ол қызу мінезге ие болған, редактормен даудан кейін осы басылымнан бөлініп, өзінің апталық газеті - "Железоп адвокатын" шығарды. Адвокат өзінің ықпал ету аясын кеңейтіп, жас жігітпен серіктестік орнатуға жол ашты. Олар бірге газетті әзірледі, бірақ Колберн, әрқашан тыныштанбайды, жартысын Холлиге сатып жіберді, содан кейін Батысқа барып, арақ фабрикасымен іскерлік бастады, содан кейін темір жол шиналарын сатумен айналысты. Англияға Адвокаттың көшпелі тілшісі ретінде келгеннен кейін ол Холлимен бірге Адвокатты Америка инженері ретінде қайта іске қосты. Бірінші санынан соңғысына дейін ол апта сайынғы газет болып қалды, ол 1850 жылдары Америкадағы локомотивтер өндірісі мен теміржол операцияларының техникалық және бизнес аспектілерін баяндады. 1857 жылғы дүрбелеңнен кейін газет жабылуға мәжбүр болды. Екі адам Ұлыбританияға барып, Америка темір жолдарының президенттеріне сату үшін Еуропаның темір жолдарының табысты жағдайы туралы үлкен есеп жинақтады. Есеп сәтті болды, бірақ 1858 жылы Колберн Англияға оралып, Ұлыбританияның жетекші апталық техникалық журналы "Инженер" редакторы болып жұмысқа орналасты. Осы қызметте Колберн Азаматтық және механикалық инженерлер институтының мүшелерімен достық қарым-қатынас орнатып, екеуінің де мүшесі болды. Ол жиі баяндама айтып, кездесулерге қатысады. Лондонда Колберн Изамбард Кингдом Брунелмен кездескені анық. 1860 жылы Колберн Америкаға Брунелдің Левиафан пароходы - Ұлы Шығыс кемесімен алғашқы сапарына оралды. Америкада ол "Инженер" атты жаңа апталық инженерлік газет шығарды, бірақ ол бірнеше ай ғана жұмыс істеді және Колберн Англияға оралып, Лондондағы "Инженер"дегі бұрынғы лауазымын алды. Төрт жылдан кейін Колберн жеке жанжалдың салдарынан "Инженер" журналынан босатылды, инженерлік кеңес берумен айналысты және оны үздік инженер ретінде мәңгілікке анықтайтын локомотивтік техника туралы екі томдық оқулықпен жұмыс істей бастады. Бұл еңбегі "Локомотивтік машина жасау және темір жол механизмі" 1871 жылы, яғни оның қайтыс болғаннан кейін бір жыл өткенге дейін толықтай жарияланбаған. Оны Колберннің жақын досы, танымал локомотив инженері Д. К. Кларк аяқтады. 1864 жылы ол "Америкалық темір көпірлер туралы" атты еңбегі үшін Азаматтық инженерлер институтымен Телфорд медалімен марапатталды. 1869 жылы "Америкалық локомотивтер мен жылжымалы құрам туралы" екінші Телфорд медалімен марапатталды. 1866 жылы Колберн Лондон қаласында "Инженер" журналының апталық сайысы ретінде "Инженер" журналын құрды. Ол ағылшын инженері және өнертапқышы Генри Бессемердің қаржысын пайдаланып, темір өндіруге арналған Бессемер процесіне байланысты белгілі болды. Инженерлік бірден табысқа жетіп, көп ұзамай "Инженерді" басып алды, өйткені Колберннің жазу стилі мен инженерлік кең білімдері оқырмандарға қажетті ақпаратты берді.
Without any formal schooling, Colburn was a teenage prodigy. Barely in his teens at the start of the railroad boom, he found work in Lowell, Massachusetts as an apprentice in the "drafting room" of the Lowell Machine Shops where America’s first steam locomotives were taking shape. While working among the locomotives Colburn also began to write and before long compiled his first regular newssheet – Monthly Mechanical Tracts. As he moved about the locomotive works of New England gathering experience and an eye for engineering detail, he also produced his first book, The Throttle Lever. Designed as an introduction to the steam locomotive, this became the standard U. S. textbook on building locomotives. It not only took Colburn, then not 20, deeper into the world of publishing, but also earned him wider respect amongst railroad men across America – locomotive builders and train operators. Colburn worked or was associated with a number of locomotive works between 1854 and 1858, including: Baldwin Locomotive Works, Tredegar Locomotive Works – part of Tredegar Iron Works at Richmond, Virginia, Rogers Locomotive Works, and the New Jersey Locomotive and Machine Company. In 1853 he joined the American Railroad Journal, the leading American railroad newspaper. Colburn, who had a fiery temper, parted from this publication after a dispute with the editor and launched his own weekly paper – the Railroad Advocate. The Advocate increased his sphere of influence and paved the way for a partnership with a young man, of similar age – Alexander Lyman Holley. Together they developed the paper but Colburn, ever restless, sold half to Holley, then took off West to start a venture with a sawmill and then tried his hand at selling railroad tires. Returning from a visit to England as the Advocate’s roving reporter, he and Holley relaunched the Advocate as American Engineer. From the first issue to the last, it remained a weekly paper reporting technical and business aspects of locomotive manufacture and railroad operation in America in the 1850s. Following the panic of 1857, the paper had to close. The duo visited Britain to compile a massive report about the successful state of Europe’s railways to sell to the presidents of America’s railroads. The report was a success, but by 1858 Colburn returned to England to take up a job as editor of The Engineer, Britain’s leading weekly technical journal. In this position, Colburn made friends with members of the Institutions of Civil and Mechanical Engineers and became a member of both. He gave frequent lectures and contributed at meetings. It is almost certain that while in London Colburn met Isambard Kingdom Brunel. In 1860, Colburn returned to America on the maiden voyage of the Great Eastern, Brunel's leviathan steamship. In America he launched a new weekly engineering newspaper, The Engineer, but this lasted only a few months and Colburn returned to England to take up his previous position at The Engineer in London. Four years later, Colburn was dismissed from The Engineer as a result of personal scandal, taking up engineering consultancy and beginning work on a two volume textbook on locomotive engineering that would forever define him as a leading engineer. This work, Locomotive Engineering and the mechanism of railways, was not published in its final form until 1871 – a year after his death. It was completed by the well known locomotive engineer D. K. Clark, a close friend of Colburn's. In 1864 he was awarded a Telford Medal by the Institution of Civil Engineers for his paper "On American Iron Bridges" In 1869 he received a second Telford Medal for "On American Locomotives and Rolling Stock". In 1866, Colburn founded Engineering in London as a weekly rival to The Engineer using funds provided by Henry Bessemer, the English engineer and inventor known chiefly in connection with the Bessemer process for the manufacture of steel. Engineering was an instant success and soon overtook The Engineer as Colburn’s writing style and wide engineering knowledge gave readers the information they needed.
Жеке өмір
Ол өзінің атымен аталатын, арифметиканың ғажайып тұлғасы болған Зерах Колберннің немере інісі еді. 1853 жылы Колберн өзінен 12 жас үлкен Аделаида Фелесита Дриггсқа үйленді. Олардың Сара Перл есімді қызы болды. Белгілі бір себептермен ол әйелімен ажырасып, 1860 жылы қыркүйекте Нью-Йоркте Лондоннан келген Элизабет Сюзанна Браунингке үйленді. Ол 1864 жылы Лондонда Елизаветамен екінші рет неке құрды, бұл оның "Инженер" журналынан шығарылуына әкелді. Colburn шашты жылдамдықпен мансап болды, ол тынбай адам болды, мидың тез және тез ашулы, ол жұмыс орындарына түсті және адамдармен бірге түсті, бірақ бүкіл өмір бойы, олармен бірге түсті. Ақырында, жұмыс тым көп, лауданаумға тәуелділік, алкоголь және қаржыны дұрыс басқару өз зардабын тигізді. Бірақ Колберннің тағы бір кемшілігі бар еді. 1867 жылы Париж көрмесіне инженерлік салаға қатысты. Сол жерде сифилиспен ауырып, Лондонның жезөкшелеріне қызыға бастады. Ол әйелінің ажырасу туралы арызында оны сифилис жұқтырды, физикалық зорлық-зомбылық жасады және бес түрлі жезөкшемен неке адалдығын бұзды деп айыпталады. Колберн, Флит-стрит журналистерінің алда тұрған ұятты сезініп, шындықты іздеп, жариялауға тырысқанда, күйзеліске ұшырап, абайсызданады, бұл оның АҚШ-қа оралуына әкеледі, онда ол өзін әйелі Аделаида Фелисита Колберн мен қызы Сара Перлдан бас тартқан және 38 жасында өзін-өзі өлтіргенін көрді. Оны екі жігіт Тюдордың Pear Orchard, Belmont, Massachusetts, ауласында иттерін серуендетіп бара жатқанда, қолындағы деррингермен тапқан.
Colburn was the nephew of his namesake, Zerah Colburn, a noted arithmetical prodigy. In 1853 Colburn married Adelaide Felecita Driggs, 12 years his senior. They had a daughter, Sarah Pearl. For some reason, he became estranged from his wife whereupon Colburn bigamously married Elizabeth Suzanna Browning from London in New York in September 1860. He went through a second marriage ceremony with Elizabeth, this time in London in 1864 which led to his sacking from The Engineer. Colburn had a career of breakneck speed; he was a restless man, quick of brain and quick of temper; he fell into jobs and fell in with people, but then throughout his life, fell out with them too. Ultimately overwork, an addiction to laudanum, alcohol and poor financial management took their toll. But Colburn suffered from another flaw. Following his numerous visits to the 1867 Paris Exhibition on behalf of Engineering, where he contracted syphilis, he became increasingly delighted by London prostitutes whose pleasures he much enjoyed. In the divorce petition filed against him by his wife Elizabeth, Colburn is accused of infecting her with syphilis, physical abuse, and adultery with five different prostitutes. Colburn, sensing the impending shame offered by Fleet Street journalists and their diligence to seek out and publish the truth, became depressed and reckless, leading to his return to the U. S. – where he found himself disowned by his wife Adelaide Felicita Colburn and daughter Sarah Pearl – and eventual suicide at age 38. He was discovered near death by two boys taking their dog for a walk in Tudor's Pear Orchard, Belmont, Massachusetts, with a derringer in his hand.