Кіріспе

Испания империясының бұрынғы бөлігі Кастилия кеңесі (lang es), бұрын Корольдік кеңес (lang es) ретінде белгілі, Кастилияның Корольдік үкіметінің басқарушы органы және негізгі бөлігі болды, тек монархтың өзі ғана. Ол 1480 жылы королева Изабелла I кезінде патшалықтың әкімшілік және сот мәселелерін қарастыратын басты орган ретінде құрылды. 1516 жылы король Карл I (кейіннен Киелі Рим императоры Карл V) Кастилия мен Арагонның тағына көтерілгеннен кейін Корольдік кеңес Кастилия Кеңесі деп аталды, өйткені Карл Кастилиядан басқа көптеген доминиондардың патшасы болды, ал Кеңес Кастилияға ғана жауапкершілікті сақтады. Монарх болмаған, жоқ монарх немесе қабілетсіз монарх болған кезеңдерде Корольдік кеңес оның орнына регенттік кеңес ретінде билік жүргізетін. Кеңес XIX ғасырда әлсіреп, бірнеше рет жойылып, қайта құрылғаннан кейін біржолата таратылды.

Шығу тегі

Патшалық кеңестің ең алғашқы түрі 14 ғасырдың соңында 1385 жылы король Джон Альжубаррота шайқасындағы апаттан кейін құрылған. Оның құрамына 12 адам кірді, олардың төртеуі діни қызметкерлерден, төртөөсі қалалардан, ал төртеуі ақсүйектерден. 1442 жылы ақсүйектер кеңесіне ықпалын арттырып, көптеген ақсүйектерді кеңестiң титулярлы мүшелерiне қосылды. Алпыс жаңа мүшелер саны болды.

Габсбургтің Карл I: Көтеріліс және реформа

1516 жылы Фердинанд қайтыс болғаннан кейін, Киснерос тағы да қысқа уақыт бойы регент болды, содан кейін Карл І, жасы жеткен соң, патша болды. Алайда, жас патша сол кезде Фламанд кеңесшілері, мысалы Вильям де Крой, сиер де Чиевр, дерлік, және ол кеңесті өзгерту үшін бастапқыда ешқандай күш салмады. Сонымен қатар, Карлдің жаңа үкіметі Кастилияға жоғары салықтар мен талаптарды төледі, оның барлық Еуропаға қатысты амбициялары болды. Карл 1519 жылы Карл V Киелі Рим императоры болып, Еуропа және әлем тарихындағы ең ірі империялардың бірі - Испания империясының патшасы болды. Бадахоз епискобы Педро Руис де ла Мота Корольдік кеңестің ықпалды мүшесі болды және Корона Кортесінде Кастилия империяның "қазынасы мен семсері" болатынын мәлімдеді. 1520 жылы Карл Испаниядан кеткенде, корольдік үкіметке қарсы коммунерлердің көтерілісі басталды. Олардың көбісі Кеңеске қарсы шағымданады. Вальядолидтің радикалды приходтарының өкілдері бір ауыздан мәлімдеме жасап, патшалықтың қиындықтары үшін Кеңестің "нашар үкіметін" кінәлады. Патшалық кеңес Карл болмаған кезде патшалық күштерін көтерілісшілерге қарсы жүргізетін болды. Карл регент ретінде голландиялық кардинал Адриан Утрехтті қалдырды, көпшілік есеп бойынша, қиын жағдайға тап болған лайықты билеуші. Патшалық кеңесінің көп бөлігі бүлікшілерге, мысалы, жек көретін президенті Антонио де Рохасқа қарсы қатаң жазалауды талап етті. Бұл алғашқы жазалаулар кері әсерін тигізіп, көтерілістің таралуын күшейтті. Ақырында, бүлікшілер жеңілді, бірақ Карл (ол да жетіліп, бұрынғы кеңесшілерімен ара қашықтықты сақтады) Кеңестің реформаға мұқтаж екенін түсінді. Карл собордың сипатын өзгерту үшін күшті бағдарламаға кірісті, ол танымал емес Антонио де Рохасты жұмыстан босатып, оның орнына Сантьяго архиепискобы Хуан Пардо де Тавераны тағайындады. Ол сондай-ақ үш жаңа кеңесші, Хуан Мануэль, Педро де Медина және Мартин Васкесті қосты және әдетте дворяндарды ақсүйектермен және білімді заңгерлермен алмастыруға тырысты. Ең бастысы, Карл Кеңестің қызметін өзгертті. Патшалық кеңес азаматтық құқық даулары мен істерінің басым көпшілігін қарастырмайды, оның орнына әкімшілікке назар аударуға мүмкіндік береді. Сот шағымдары мен шағымдарын енді жаңа және кеңейтілген сот жүйесі - аудиенсиялар қарайды. Кеңестің беделі қалпына келтіріліп, оның тағайындалған мүшелерінің сапасы артты. Осы кезеңде Корольдік кеңес Кастилия кеңесі деп аталды, бұл Кеңестің билігі бүкіл империяға емес, Кастилияға ғана қатысты екенін көрсетеді. Испанияның теңіздегі жаулап алулары өсе келе, Карлдің үлкен кеңесшісі және жақын досы Меркурино ди Гаттинараның үгіт-насихаттарымен Кастилия Кеңесі кеңейіп, бөлінді. 1522-1524 жылдар аралығында Кастилия кеңесі Наварра корольдігінің үкіметін қайта ұйымдастырды, оның вице-королін, Нахера герцогін босатты. Қаржы кеңесі (langes) құрылды, ал 1 тамызда Кастилия кеңесі (langes) Индия кеңесі (langes) бөлінді.