Кіріспе
А. Э. Мэтьюс (англ. Alfred Edward Matthews; 22 қараша 1869 - 25 шілде 1960), ағылшын актері, сегіз онжылдық бойы сахнада және кинода көптеген кейіпкерлік рөлдерді сомдаған ағылшын актері. Фильмдер түсіріле бастағанда орта жаста болған ол Екінші дүниежүзілік соғыстан бастап британ киносының ең танымал, кейде қарақшы, қарт адамдарының бірі ретінде танымалдылығын арттырды.
Alfred Edward Matthews (22 November 186925 July 1960), known as A. E. Matthews, was an English actor who played numerous character roles on the stage and in film for eight decades. Already middle aged when films began production, he enjoyed increasing renown from World War II onwards as one of the British cinema's most famous crotchety, and sometimes rascally, old men.
Өмірбаян
Мэтьюс Англияның Йоркширдің шығыс сапындағы Бридлингтон қаласында дүниеге келген. "Мэти" деген лақап атпен, ол Альфред Эдвард Мэтьюс деп шомылдыру рәсімінен өтті. 40 жасының ортасында көрнекті сахналық актер болған Мэтьюс бірнеше театр қайраткерлерінің бірі болды, ол кейін 1916-1923 жылдар аралығында жұмыс істеген британдық актерлер кино компаниясымен үнсіз дәуірде кино карьерасын бастады. Мэтьюс Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде "The First Mrs. Fraser" фильмінде Деме Мари Темпест пен Барри Морспен бірге гастрольге шықты, кейіннен өте танымал фильмдерге түсті. Мэтьюстің басқа да танымал фильмдері: "Полковник Блимптің өмірі мен өлімі", "Миллион фунт нотасы" (Грегори Пекпен), "Торбаға арналған қонақүй", "Саққыр қорап", "Беркли скверінің арбақтары" және "Жақсы Уильямның сәттілігі". 1951 жылы Мэтьюсті Король Георг VI Британ империясының орденінің офицері етті, ал 1951 жылы 15 тамызда 81 жасында Рой Пломли оны BBC радиосының ұзақ уақыт бойы жұмыс істейтін Desert Island Discs бағдарламасында қонақ "қазақ" ретінде сұхбатқа алды. Ол Рой Пломлидің жүзінші кемеден шыққан адамы еді. 89 жасында Мэтьюс Лондон маңындағы әдемі грузин үйінің алдында бірнеше күн және түн бойы аспанда отырып, ұлттық тақырыптарға айналды, оның мақсаты - кеңеске жаңа көше шамдарын орнатудан аулақ болу, оның дизайны көршілес аймаққа мүлдем сәйкес келмейтін және оны жақсартуға мұқтаж. Спайк Миллиган осы оқиғаға негізделген "Бушей Спонның зұлымдықтары" атты Goon Show эпизодын жазды. Бағдарламаның алғашқы эфирі 1958 жылы 17 наурызда болды, эпизодтың соңында Мэтьюстің өзі қонақ ретінде пайда болды. Шоудың бұл бөлігі Милиган Мэтьюстің өмірінде ешқашан сценарий қолданбағанын білгендіктен, оған бос жолдарды жазды. Қонақтардың қонақпен араласуы туралы күлкі көп болды. Көп ұзамай, 1958 жылы 5 мамырда, Мэтьюс тікелей эфирде BBC телеарнасының "Бұл сіздің өміріңіз" бағдарламасында пайда болды. Шоу барысында көрермендер мен көрермендерді өте қызықты естеліктермен қуантып, БАҚ-қа көп баспасөз және қоғамдық шағымдар болды. Үйлестіруші Эмонн Эндрюс өзінің өмірбаянында "Мэти өмір бойы аздап адасқан, сүйкімді, күтпеген бүлікші болды, оның күлкі сезімі монументалды болды. Мен оның "өмірін" ұсыну туралы шешім қабылданғаннан кейін, менің алдымда қиын тапсырманың бар екенін білдім. Ол теледидар арқылы барлық жағдайды жасап, шоудың уақытын бұзып, мені мазалап жіберді. Ол тыныштанды, қарсылық білдірді, сөзін бүлдірді, күлді, тіпті бірде диванға жатып, ұйықтап кетуін айтты". Келесі күні "Йоркшир Пост" газетінде "Бұл сіздің өміріңізге ұқсайтын ештеңе болған емес" деп жарияланды, ал "Дейли Экспресс" газетінде "Мэтидің BBC-дегі ашулы көрермендер" деп аталатын мақаласында "Бұл бүкіл серияның өмірі болды" деп жазылды. Мэттьюс екі жылдан кейін қайтыс болғанға дейін актер болып жұмыс істеді. 1960 жылы 25 шілдеде 90 жасында Гертфордширдің Буши-Хитте қайтыс болды. Оның 38-ші кішкентай Бушэй-лейн, WD23 4RN-дегі бұрынғы үйінде көк тақтасы бар. 2008 жылы Грег Найт, Йоркширдің шығыс сапындағы парламент мүшесі (Мэттьюстің туған жері Бридлингтонды қамтиды) туған жерін көк тақтамен тану үшін сәтті науқан бастады. 2008 жылы 22 қарашада қалада оның өмірі мен мансабын еске алу үшін арнайы рәсім өткізілді. Оған Маттьюсті білетін және ол туралы естеліктері туралы айтқан іш сөйлеуші Рей Алан қатысты.