Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Үндістанның Джамму мен Кашмирдегі тау
Mountain in Jammu and Kashmir, India
Тау-кен көтеру
Массивті ерте зерттеуге 1898 жылы және 1902, 1904 және 1910 жылдары Артур Невтің үш сапары кірді. 1903 жылы голландтық альпинист Х. Силлем тау массивін зерттеп, шыңдардың арасындағы биік платоны тапты; ол Нун тауында 6400 м биіктікке жетті. 1906 жылы танымал зерттеуші жұп Фанни Буллок Уоркман мен оның күйеуі Уильям Хантер Уоркман Пинакл шыңына көтерілді. Олар сондай-ақ массив арқылы кеңінен саяхаттап, карта шығарды; алайда, Workmans-тің талаптары дау-дамайға ұшырады, ал аймаққа арналған тригонометриялық нүктелер аз болды, сондықтан олар шығарған карта қолдануға жарамсыз болды. 1934 жылы, 1937 және 1946 жылдары таудың басына шығуға сәтсіз тырысқаннан кейін, Нунға алғаш рет 1953 жылы батыс жота арқылы Бернард Пьер және Пьер Виттоз бастаған француздық швейцариялық үнді шерпалары командасы көтерілді. Екі таудың басында моравиялық миссионер, тәжірибелі альпинист Виттоз және тау-кенші Клод Коган болды. Содан бері басқа бағыттарда да ізашарлық қызмет атқарылды. Солтүстік-батыс бетке алғаш рет 27 және 28 қазанда 1976 жылы Ф. Чейка бастаған чех экспедициясының жеті альпинисі шықты. Бірінші британдық көтерілуді Стив Берри мен достары 1981 жылы шығыс қырқа арқылы жасады (оның әкесі 1946 жылы Нунға көтерілуге тырысқан). Италиялық альпинист Марио Пьяченца 1913 жылы солтүстік-шығыс қырқа арқылы Кунға алғаш рет көтерілді. Екіншіден, тау басына көтерілу үшін 58 жыл уақыт өтті. Географиялық және топографиялық сипаттама мен Нун тауының үстіне көтерілу тарихы туралы толық мәліметті Гималай журналының 2018 жылғы санында табуға болады. 2022 жылдың 20 тамызында ИАФ-тың итальяндық альпинисті құтқару операциясы өтті. Каргил аудандық әкімшілігі биік тауларда тау ауруына шалдыққан альпинисті емдеуге арнайы топты тағайындады. Массивке Каргиль мен Лехті байланыстыратын жол арқылы жету өте ыңғайлы. Батыстан жолдың басында Таңгол орналасқан, ол Каргилден шамамен 2 сағатқа қашықтықта орналасқан. Жол Санку және Панихар ауылдары арқылы өтеді. Таудың ең ұзын Солтүстік жотасы бар, ол Солтүстік-Батыс және Солтүстік-Шығыс жотасына бөлінеді. Солтүстік-батыс қырқасы Кангриз мұздықты батыс және шығысқа бөліп алады. Оңтүстік қырқасы 500 метрден кейін төмен түсіп, оңтүстік қабырғаға жол ашады. Батыс қырқасы батыс бетіндегі қар қабырғасына көтерілу арқылы тікелей және қол жетімді. Бұл жерге Кангриз мұздықтарының мұз қабырғасына көтерілгеннен кейін Кангриз мұздықтарының қарлы даласын кесіп өту арқылы жетеді.
Early exploration of the massif included a visit in 1898 and three visits by Arthur Neve, in 1902, 1904, and 1910. In 1903, Dutch mountaineer H. Sillem investigated the massif and discovered the high plateau between the peaks; he reached an altitude of 6,400 m (21,000 ft) on Nun. In 1906, noted explorer couple Fanny Bullock Workman and her husband William Hunter Workman claimed an ascent of Pinnacle Peak. They also toured extensively through the massif and produced a map; however, controversy surrounded the Workmans' claims, and few trigonometrical points were given for the region, so that the map they produced was not usable. After unsuccessful attempts to climb the mountain in 1934, 1937, and 1946 the first ascent of Nun was in 1953 by a French Swiss Indian Sherpa team led by Bernard Pierre and Pierre Vittoz, via the west ridge. The summit pair comprised Vittoz, a Moravian missionary to the Tibetans and an experienced alpinist, and Claude Kogan, a pioneering female mountaineer. Since then, other routes have been pioneered. The north west face was first ascended on 27 October and 28, 1976 by seven climbers from a Czech expedition, led by F. Čejka. The first British ascent was made by Steve Berry and friends via the east ridge in 1981 (his father had attempted Nun in 1946). Italian mountaineer Mario Piacenza made the first ascent of Kun in 1913, via the north east ridge. Fifty eight years passed before the second recorded attempt on the peak, which resulted in a successful ascent by an expedition from the Indian Army. A comprehensive geographic and topographical description along with a history of climbing Mt Nun can be found in the 2018 issue of the Himalayan Journal. on 20 August 2022 IAF operation was held to rescue an Italian mountaineer. The district administration of Kargil deputed a special team to shaped to treat the mountaineer who had suffered acute mountain sickness at a high altitude. The massif is most conveniently accessed from the road connecting Kargil and Leh. The roadhead from the West is Tangol, approximately a 2 hr drive from Kargil. The route goes through the villages of Sankoo and Panikhar. The mountain has the North ridge, the longest that splits into North West and North East ridge at around 500m below the summit. the Northwest Ridge splits the Kangriz Glacier into West and East. The South ridge drops from the mountain after 500m giving way to the formidable South wall. The West ridge, is more direct and accessible by climbing the snow wall on the West face. This is reached by traversing the snow field of the Kangriz glacier after climbing the ice wall of the Kangriz Glacier West reached from the base camp (4600m) typically established in the upper Sentik Valley.