Кіріспе

Канадалық инженер Виннет Бойд (17 қазан 1916 жыл - 30 қаңтар 2017 жыл) - реактивті қозғалтқыш пен ядролық реактордың дизайнын дамытуға үлкен үлес қосқан канадалық инженер.

Ерте өмір және білім

Бойдтың әкесі Виннет Ворниб Бойд Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Уэльсте болған, ол жерде американдық Марджори Стерн Сент-Джорджмен танысқан. Олар үйленіп, 1917 жылы Виннетттің туған қаласына, Онтарионың Бобкайджон қаласына оралды. Бойд Бобкейджон, Порт-Хоуп, Бермуда және Торонтода өсті. 1935 жылы Виннет Торонто университетінің практикалық ғылымдар мектебінде механиканы зерттей бастады. Ол ғылым бакалавры дәрежесін алды. 1939 жылы Массачусетс технология институтының (МИТ) стипендиясын алды. Ол МТИ-де бір жыл аспирантураны және оқытушы ассистенттігін аяқтады.

Инженерлік мансап

1940-1943 жылдар аралығында Бойд Британдық Гвианадағы Демерара бокситінде және Монреаль мен Шоуниган-Фолстарындағы Канаданың алюминий компаниясында инженер болып жұмыс істеді. 1943 жылдың күзінде Бойд Канаданың Корольдік әскери-теңіз флотына қосылды, бірақ көп ұзамай Ұлттық зерттеу кеңесіне (NRC) жіберілді. Осы уақыт ішінде NRC Банктер баяндамасының ұсыныстарын жүзеге асыру барысында болды, онда Ұлыбританияның реактивті қозғалтқышын дамытуға көмектесудің жолдары ұсынылды. Оның ұсыныстарының ішінде британдықтар канадалықтарға қарағанда оңай қамтамасыз ете алмайтын суық ауа райының сынақ стансасын құру, сондай-ақ Ұлыбританияға немесе АҚШ-қа тәуелділіктен құтылу үшін жергілікті реактивті қозғалтқыш өндірушісін құру болды. NRC бірнеше инженерді, оның ішінде Бойдты, келесі жылы Ұлыбританияда реактивті қозғалтқыш дизайнын зерттеуге жіберді. Осы аралықта үкімет "Турбо" зерттеулерін Лисайдте, қазіргі Торонтоның орталығында, Корольдік корпорация ретінде құрды. Есепті жасауға қатысқан бірнеше инженерлер сол жерде жұмыс істеді, ал басқалары Виннипегте суық ауа райын сынау станциясын құрды. 1944 жылы Канадаға оралғаннан кейін, NRC Бойдты Turbo Research-ке жіберді. Бастапқыда командаға орталықтан қорғалатын немесе осьтік қозғалтқыш жобаларының арасында шешім қабылдау керек болды, және Бойд екіге де негізделген жобаларды атап өтті, TR.1 орталықтан қорғалатын нұсқасы, ал TR.2 және TR.3 осьтік жобаның екі нұсқасы. Топ ақыр соңында тікелей уәделі осьтік дизайнға көшуге шешім қабылдады және 1945 жылы TR.3 бойынша нақты жұмысты бастады. Бойд кішірек TR.4 жобасына жұмыс бастау үшін бөлініп кетті, кейін ол Chinook деп аталды. TR.3 бойынша жұмыстар кейіннен тоқтатылды. 1946 жылы Turbo Research компаниясы Avro Canada компаниясына сатылды, ал Бойд олардың Газ турбиналары бөлімшесінің бас дизайнері болды. 1946 жылдың қыркүйегінде олар үлкен TR.5 ұшағын әзірлеуді бастады, ол көп ұзамай Orenda деп аталды. Чинук 1948 жылы алғаш рет жарысқа шықты, бірақ сол кезде негізінен тасталды. Orenda алғаш рет 1949 жылдың ақпанында жарысқа шықты және 1949 және 1952 жылдар аралығында ең қуатты өндіріс қозғалтқышы болған керемет дизайнға айналды. Келесі бірнеше жылда 4000-нан аз дана шығарылды және әртүрлі жобаларда, соның ішінде Avro CF 100 Cannuck және Canadair F 86 Sabre нұсқаларында пайдаланылды. Бойд 1950 жылы 31 желтоқсанда Avro компаниясынан кетті, компания ірі қайта ұйымдастыруды жоспарлай бастады және Бойдты кеңесші болуға ұсынды. 1951 жылы ол Виннет Бойд Лимитед деген консалтингтік фирма құрды. Сол уақытта ол C. D. Howe компаниясында инженер-консультант болып жұмыс істей бастады, онда ол Ұлттық ғылыми-зерттеу универсалдық реакторының немесе NRU жобалауына жауапты болды. NRU 2018 жылға дейін Chalk River қаласындағы Канаданың атом энергиясы зауытында жұмыс істеді. NRU әлемдегі ең үздік зерттеу реакторларының бірі болып саналды және медициналық мақсаттарда қолданылатын изотоптардың үлкен қорын өндірді. 1956 жылы Бойд Дэниелс Бойд ядролық бу генераторын (D BNSG) жобалауды бастады, бұл ядролық электр станциясы Фаррингтон Дэниелстің қиыршық тас реакторының жобасына негізделген. D BNSG-ді екі жыл бойы ілгерілеткеннен кейін жоба аяқталды. Кейін ол бұл тақырыпта, атап айтқанда, 1958/59 жылдары Канаданың ядролық болашағында жазды. 1959 жылы Бойд Торонтодағы Артур Д. Литтлдің Канададағы филиалының бірінші президенті болды. Ол 1981 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін сол жерде жұмыс істеді, сонымен бірге Виннет Бойд Лимитедтегі жұмысын жалғастырды.

Кейінгі қызығушылықтары

Бойд 1965 және 1967 жылдары Пугаш конференциясына қатысты. Бойд әлемдік істермен де айналысатын Рим клубының Канадалық қауымдастығының негізін қалаушы мүшесі болды. Бойд 1972 жылғы жалпы сайлауда Йорк-Скарбороу округінде Прогрессивті консерваторлар партиясынан үміткер болды, бірақ Либералды кандидат Роберт Стэнбериден жеңілді. Ол бұл науқанды досы Луи О. Келсоның капиталистік идеологиясын жария талқылау үшін қолданды. 1974 жылы Бойд Кеннет Макдональд және Орвилл Гейнспен бірге BMG Publishing баспасын құрды. BMG 1975 және 1979 жылдар аралығында Канада саясатына қатысты сегіз кітап шығарды. Бойд 1970-ші жылдары велосипед тежегісін жасауды бастады. 1990 жылдардың басында ол BMG Suburban деп аталатын велосипедтерді жасады, ол өзі ойлап тапқан артқы педальді тежегішпен жабдықталған. Бойд бұл велосипедтерді жеке сатумен айналысады. Бойд көптеген инженерлік марапаттарға ие болды, оның ішінде 1948 жылы Торонто университетінің инженерлік түлектер медалі, 1954 жылы Канаданың Аэронавтика институтының қауымдасқан мүшесі болды және 1959 жылы Квебектің кәсіби инженерлер корпорациясының танылу сертификаты. 1981 жылы Бойд Торонто университетінің инженерлік түлектер залына кірді. Бойдтың шығармалары түрлі мерзімді басылымдарда көп жарияланды. Сондай-ақ, ол үш кітап жариялады: Жеке ойлар: Канада перспективасы туралы серия (1966), Ұлттық дилемма және Кеннет Макдональдпен шығу жолы (1975) және Көтерілісші инженер (1998). Виннет Бойд Бобкейджонға қайтты. Ол 2017 жылы 30 қаңтарда 100 жасында Онтарионың Линдсей қаласындағы Виктория Манор ұзақ мерзімді күтім мекемесінде қайтыс болды.