Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Абулафия немесе Аболафия (أبو العافية , немесе; немесе) - араб тілінде шыққан еврей атауларының бірі. Отбасы атауы, басқа көптеген испандық сефардтық еврей тегі сияқты, Испанияда (ивритше Sefarad) испандық яһудилер арасында (сефардтар) пайда болды, ол араб тілінде сөйлейтін маврлар Аль-Андалус ретінде билік құрған кезде. Ата-анасының тегінің романшаланған нұсқасы көбінесе Аболафия. Басқа варианттар да бар, көбінесе ағылшын тіліндегі транслитерациялар, соның ішінде Абулафия, Абулафия, Абулафия, Абулафия, Абулафия, Абулафия және Абулафия.
Abulafia or Abolafia (أبو العافية , or ; or ) is a Sephardi Jewish surname whose etymological origin is in the Arabic language. The family name, like many other Hispanic origin Sephardic Jewish surnames, originated in Spain (Hebrew Sefarad) among Spanish Jews (Sephardim), during the time when it was ruled as Al Andalus by Arabic speaking Moors. The romanized version of the surname is most commonly Abolafia. Other variations also exist, mostly in English transliterations, including Aboulafia, Abolafia, Abouelafia, Aboulafiya, Abulafiya, Aboulafiyya and Abolafia.
Тарих
Иберия түбегіндегі 800 жылдай уақытқа созылған мавр билігі христиандар, мұсылмандар мен яһудилер арасындағы өзара өмір сүру мен оны қабылдау кезінде төзімді кезең ретінде қарастырылады. Испаниядағы яһудилер мосараб испан, андалуз араб және андалуздық еврей тілдерін жақсы білетін. Сондықтан испандық яһудилер арабы тілінде дүниелік есімдерді, соның ішінде әкесінің атын да, мәжілісханадан тыс жерлерде қолдана бастады. Испаниядағы көрнекті Абулафиялар арасында каббалистер Тодрос бен Жозеф Абулафия және Абрахам Абулафия, Толедоның күшті раввині Мейр Абулафия, ақын Тодрос бен Яһуда Халеви Абулафия және патша қазынашысы Самуэль ха Леви болды. Ол үшін Толедода Эль Трансито синагогасы салынған; ол қаладағы ең әдемі ескерткіштердің бірі болып табылады. Католик монархтары 1492 жылы маврлардан Испанияны қайта жаулап алғаннан кейін, олар Альгамбра жарлығын шығарды, ол яһудилерді католиктікке айналдырмаса, өлім жазасына кесілді. Жарлықпен көптеген абулафиялар, басқа да сефардтар сияқты, Испаниядан шығып, негізінен Осман империясына қоныстанды, онда түрік мұсылман Осман сұлтаны баспана ұсынды. Бұл әкесінің аты Испанияда мүлдем жойылған жоқ, ал әлі де Аболафио деген испан католиктері бар. 1492 жылы Италияға яһуди ретінде қоныс аударған абулафиялар көбінесе Abolaffio, Bolaffio және Bolaffi деп аталды. Абулафийлер басқа сефардтар сияқты негізінен Осман империясының Еуропалық бөліктеріне қоныстанды, негізінен бүгінгі Салоники, Грекия және Стамбул, Түркия. Бұл аймақта, кейінгі иммиграцияға дейін, Осман империясының басқа бөліктеріне, қазіргі Тунис пен Родос сияқты, тегін ең көп шоғырланған. Осман империясы Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін құлдырап, Түркия оның мұрагері болды, ал Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін және Израиль құрылғаннан кейін бұрынғы Осман империясының барлық сефард қауымдастықтары Израильге, Франция мен АҚШ-қа көшіп барды. Бүгінде Абулафия - Израильде танымал сефард тегі, сонымен қатар Францияда, АҚШ-та, Австралияда және Латын Америкасында кездеседі. Испаниядан қуылғаннан кейін Абулафия отбасының бір тармағы қазіргі Израильге қоныс аударды, алдымен Сафедте, онда олар ұзақ уақыт бойы раббилік династия құрды, содан кейін Тиберияда, онда Хайим Абулафияның синагогасы , Тиберияның ескі синагогаларының бірі, әлі күнге дейін басты сефард синагогасы болып табылады, ал раббидің қабірі діни саяхат орны болып табылады. Хайим бен Якоб Абулафия он тоғызыншы ғасырда Иерусалимде бас раввин болған және филантроп Мұса Монтефиоремен тығыз қарым-қатынаста болған. Палестина да сол кезде Осман империясының билігінде болды. Израиль жеріне қоныс аударған абулафиялардың кейбірі кейіннен араб тіліне айналып, араб тілін негізгі тілі ретінде қабылдап, араб этностық жеке басын қабылдады, бүгінде палестиналықтар мен араб израильдіктер ретінде танылды. Басқа да абулафиялар ХХ ғасырдың басында Тель-Авивтің негізін қалауға тығыз қатысы болды.
Moorish rule in the Iberian Peninsula, lasting some 800 years, is regarded as a tolerant period in its acceptance and co existence between Christians, Muslims and Jews. The Jews of Spain were proficient in Mozarabic Spanish, Andalusian Arabic and the Andalusi variety of Hebrew. Thus, it was commonplace among Spanish Jews to use the Arabic language for secular names, including surnames, for use outside of the synagogue. Among prominent Abulafias in Spain were the kabbalists Todros ben Joseph Abulafia and Abraham Abulafia, the powerful Toledo rabbi Meir Abulafia, the poet Todros ben Judah Halevi Abulafia, and the royal treasurer Samuel ha Levi, for whom the Synagogue of El Tránsito was built in Toledo; it remains one of the city's most beautiful monuments. After the Catholic Monarchs' successful Reconquista (reconquest of Spain) from the Moors in 1492, they then issued the Alhambra Decree expelling the Jews unless they converted to Catholicism; the penalty was death. With the decree, many Abulafias, like other non converted Sephardim, left Spain and settled mostly in the Ottoman Empire, where the Turkish Muslim Ottoman sultan offered refuge. The surname did not entirely disappear in Spain itself, and there are still Spanish Catholics named Abolafio. Those Abulafias who left in 1492 and settled as Jews in Italy often became known as Abolaffio, Bolaffio and Bolaffi. The Abulafias – as with most other Sephardi expellees – settled mostly in the European portions of the Ottoman Empire, largely in what is today Thessaloniki, Greece and Istanbul, Turkey. This area is where the surname was most concentrated until later immigration to other parts of the Ottoman Empire, such as modern Tunisia and Rhodes. The Ottoman Empire collapsed following World War I, with Turkey becoming its successor state, and after World War II and the establishment of Israel, almost all the established Sephardic communities of the former Ottoman Empire moved to Israel, France and the United States. Today, Abulafia is a well known Sephardic surname in Israel, and it is also present in France, the United States, Australia and Latin America. Following the expulsion from Spain, a branch of the Abulafia family settled in what is now Israel, first in Safed, where they established a long lasting rabbinic dynasty, and then in Tiberias, where the synagogue of Hayyim Abulafia , one of the old synagogues of Tiberias, is still the principal Sephardic synagogue, and the rabbi's tomb is a place of pilgrimage. Hayyim ben Jacob Abulafia was chief rabbi in Jerusalem in the nineteenth century and had close dealings with Moses Montefiore, a philanthropist. Palestine was also under Ottoman rule at that time. It has been claimed that some of the Abulafias who settled in the Land of Israel would later convert, adopt Arabic as their primary language and assume Arab ethnic identities, today identifying as Palestinians and Arab Israelis. Other Abulafias were closely involved in the foundation of Tel Aviv at the start of the twentieth century.