Кіріспе

Диатоникалық жиынтық теориясындағы тұжырымдама Диатоникалық жиынтық теориясында Ротенбергтің орындылығы - бұл музыкалық масштабтардың жалпы теориясында маңызды тұжырымдама, қарама-қайшылық пен түсініксіздіктің жоқтығы, оны 1978 жылы Дэвид Ротенберг таныстырды. Бұл ұғымды Геральд Балзано өз бетінше, оны үйлесімділік деп атаған, шектеулі жағдайда тапты. "Ротенберг шкаланы жалпы тәртіпке ие болса, "қатаң түрде дұрыс", егер ол түсініксіздіктерді мойындаса, бірақ қарама-қайшылықтарды мойындамаса, "қате" деп атайды". Егер екі қадамдық аралық кез келген бір қадамдық аралықтан үлкен болса, барлық үш қадамдық аралық кез келген екі қадамдық аралықтан үлкен болса және т.б. Мысалы, диатоникалық шкалада бір қадамдық интервалдар жарты (1) және тон (2), екі қадамдық интервалдар кіші (3) және үлкен (4) үшінші, үш қадамдық интервалдар төртінші (5) және тритон (6), төрт қадамдық интервалдар бесінші (7) және тритон (6), бес қадамдық интервалдар кіші (8) және үлкен (9) алтыншы, ал алты қадамдық интервалдар кіші (t) және үлкен (e) жетінші. Сондықтан бұл қатаң түрде дұрыс емес, өйткені үш қадамдық интервалдар мен төрт қадамдық интервалдар интервалдың өлшемін бөліседі (тритон), бұл екіжақтылыққа әкеледі ("екі [ерекше] интервал, олар бірдей дыбыс шығарады, әртүрлі кодтарға [жалпы интервалдарға] картаға түсіріледі"). Мұндай шкала "тиісті" деп аталады. Мысалы, үлкен пентатоникалық шкала қатаң түрде дұрыс: 1C2D2E3G2A3C2C4E5A5D5G5C3C7G7D7A7E8C4C9AtG9EtDtC Қатаң түрде емес, дұрыс пентатоникалық шкалалар: Қате шкаланың мысалы - жапондық Хираджоши шкаласы. 1С2D1E4G1A4C2C3E5A6D5G5C3C7G7D6A7E9C4C8AeG8EeDtC Оның жартылай дыбыстағы сатылары 2, 1, 4, 1, 4 . Бір қадамдық интервалдар жартытоннан G-ден A-ға дейін А-дан C-ға дейінгі үлкен үштіктен өзгереді. Екі қадамдық интервалдар C-ден E-ге дейінгі кіші үштіктен және А-дан D-ге дейінгі тритоннан өзгереді. Онда екі қадамдық интервал ретінде кіші үштігі бір қадамдық интервал ретінде пайда болатын үлкен үштіктен кішірек, қарама-қайшылықты тудырады ("екі нақты интервалдың ретке келтіруі олардың сәйкес келетін жалпы интервалдардың ретке келтіруіне қарама-қайшы болғанда қарама-қайшылық пайда болады. ") деген сұраққа жауап береді .

Қасиеттіліктің математикалық анықтамасы

Ротенберг әдептілікті өте жалпы жағдайда анықтады; алайда барлық мақсаттар үшін музыкалық контексте жиі мерзімді шкала деп аталатын нәрсені қарастыру жеткілікті, бірақ шын мәнінде олар математиктердің квазипериодтық функция деп атауына сәйкес келеді. Бұл белгілі бір белгілердің белгілі бір шекті жиынтығында белгілі бір белгіленген аралықта жоғарыда әр нотаны қайталайтын масштабтар. Белгілі бір аралық әдетте октава болып табылады, сондықтан шкала шекті сандағы биіктік кластарына жататын барлық ноталардан тұрады. Егер βi әр i бүтін саны үшін масштаб элементін білдірсе, онда βi+ = βi + Ω, мұнда Ω әдетте 1200 центтің октавасы, бірақ ол кез-келген центтің белгіленген мөлшері болуы мүмкін; және - бұл Ω кезеңіндегі масштаб элементтерінің саны, оны кейде масштабтың мөлшері деп атайды. Кез келген i үшін масштаб элементтері арасындағы i сатыдағы барлық айырмашылықтардың жиынтығын қарастыруға болады class ((i) = {βn+i − βn}. Біз әдеттегідей жиын элементтерінің ретін жиынтықтардың өздеріне дейін кеңейте аламыз, егер және тек егер әр a ∈ A және b ∈ B үшін a < b болса. Егер i < j сыныпты білдірсе, онда шкала қатаң түрде дұрыс болады (i) < сынып (j). Егер i ≤ j класты білдірсе, ол дұрыс. Қатаң орындылық орындылықты білдіреді, бірақ дұрыс шкала қатаң түрде дұрыс болуы қажет емес; мысал ретінде тең темпераменттегі диатоникалық шкала, онда тритон аралығы төртінші (көбейтілген төртінші) және бесінші (кемделген бесінші) сыныпқа жатады. Балзанның түсінігінде қатаң әдептілік - бұл үйлесімділік.

Жалпы және арнайы аралықтар

Интервал класы class ((i) модуль Ω тек i модульге байланысты, сондықтан біз кластың нұсқасын, Class ((i) деп, жалпы интервалдар деп аталатын модуль Ω кластары үшін анықтауымыз мүмкін. Сабаққа жататын нақты биіктік кластары ((i) содан кейін нақты аралықтар деп аталады. Онисонның класы, Class(0), тек Ω еселіктерінен тұрады және әдетте қарастырудан шығарылады, сондықтан жалпы интервалдардың саны − 1 болады. Сондықтан жалпы аралықтар 1-ден - 1 дейін нөмірленеді, егер кез келген екі жалпы аралық үшін i < j сыныпты білдірсе ((i) < сынып ((j)) шкаласы дұрыс. Егер біз Class ((i) элементтерін unison мен Ω арасындағы аралықтарға дейін қысқартсақ, оларды әдеттегідей реттеп, i < j жалпы кластар үшін Class ((i) < Class ((j) дегенді білдіреді деп анықтай аламыз. Бұл процедура, бастапқыда айтылған анықтамадан гөрі күрделірек болса да, диатоникалық жиынтық теориясында әдетте осы мәселе қарастырылады. Жалпы 12 тондық тең темпераменттегі диатоникалық (мажорлық) шкаланы қарастырайық, ол үлгіге (жарты тонмен) сәйкес келеді 2 2 1 2 2 2 2 1. Бұл шкаладағы кез келген санды шкалалық қадамдарды қамтитын интервал, шкалалық қадамдарды қамтитын интервалға қарағанда тар (жартылай аз дыбыстардан тұрады) емес. Мысалы, осы шкалада үшіншіден кіші төртінші таба алмаймыз: ең кіші төртінші бес жартытонна, ал ең үлкен үшінші төрт жартытонна. Сондықтан диатоникалық шкала дұрыс. Алайда, кем шкалалық дәрежелерді қамтитын жартытон санымен бірдей аралық бар: кеңейтілген төртінші (F G A B) және кемітілген бесінші (B C D E F) екі жартытонның ені алты. Сондықтан диатоникалық шкала дұрыс, бірақ қатаң дұрыс емес. Ал мына бір таңғажайып өлшемені қарастырайық: 1 3 2 2 2 2 1 1. Бұл шкалада шкаланың аз қадамдарын қамтитын шкаладағы басқа аралықтарға қарағанда тар аралықтарды табуға болады: мысалы, 6-шы шкала қадамына салынған төртінші жартытонның ені үш жартытон, ал 2-ші шкала қадамына салынған үшінші жартытонның ені бес жартытон. Сондықтан, жұмбақ шкала дұрыс емес.