Кіріспе

Геотермиялық тұзсыздандыру – тұзды суды тәтті суға айналдыру процесін іске қосу үшін геотермиялық энергияны пайдалану. Бұл процесс экономикалық тұрғыдан тиімді деп есептеледі және жалпы экологиялық салдары әлі толық анықталмағанмен, ол дәстүрлі тұзсыздандыру әдістерімен салыстырғанда экологиялық жағынан жасыл болуы мүмкін. Геотермиялық тұзсыздандыру станциялары әртүрлі аймақтарда сәтті қолданысқа ие, сонымен қатар су тапшылығы күшті аймақтарда осы процестің қолданылуын кеңейту үшін одан әрі дамытуға мүмкіндік бар.

Процесс түсіндірілуі

Тұзды суды тазарту – теңіз суын минералдардан тазартып, тұщы суға айналдыру процесі. Тұзды суды тазарту процестері екі санатқа бөлінеді: жылу энергиясымен жүзеге асырылатын процестер және механикалық энергиямен жүзеге асырылатын процестер. Геотермиялық тұзсыздандыру геотермиялық энергияны тұзсыздандыру процесін іске қосу үшін жылу энергиясының көзі ретінде пайдаланады. Геотермиялық тұзсыздандырудың екі түрі бар: тікелей және жанама. Ал жанама геотермиялық тұзсыздандыру геотермиялық энергияны электр энергиясына айналдырып, оны мембраналық тұзсыздандыру үшін қолданады. Сол сияқты, егер геотермиялық энергия тікелей қолданылса, артық геотермиялық энергияны жылыту және салқындату процестерін іске қосуға болады. Геотермиялық энергияны ауыл шаруашылығында қолданудың бір мысалы – Түркиядағы Балкова Наридере геотермиялық алаңы (БНГФ). Нақтырақ айтқанда, геотермиялық тұзсыздандыру орны үшін қажетті жер көлемі әр мегаватт энергия өндірісі үшін 1,2 – 2,7 шаршы тераметрді құрайды деп есептелген. Геотермиялық энергияның сынап, бор және мырыш сияқты улы элементтерді қоршаған ортаға шығаратыны анықталды, яғни геотермиялық тұзсыздандыру станциялары айналасындағы орта үшін денсаулыққа қауіп төндіруі мүмкін. Дегенмен, геотермиялық энергиямен тұзсыздандыру станцияларының ұзақ мерзімді экологиялық салдары әлі толық анықталған жоқ. Геотермиялық энергияға ие елдерде геотермиялық тұзсыздандыруды жүзеге асыру экономикалық тұрғыдан тиімді болар еді. 1994 жылы Caldor Marseille компаниясы геотермиялық энергиямен жұмыс істейтін тұзсыздандыру прототипін жасады. Бұл прототип күніне бірнеше куб метр тұщы су өндіре алды.