Кіріспе

Американдық суретші (1904-1953) Эдгар Уильям Литег (1904 жылы 13 сәуірде Шығыс Сент-Луис, Иллинойс штатында дүниеге келген) - американдық суретші, көбінесе американдық бархат суреттің атасы деп саналады. 1933 жылы Француз Полинезиясына көшіп келіп, өмірінің қалған уақытын жергілікті өмірді қара бархатқа суреттеумен өткізді. Алғашында театрлар мен кинотеатрлардың көрнекі белгілерін бояушы болып жұмыс істеді, бірақ өмір сүру үшін аз-кем ақша тапқан. Оның анасы мейрамхана басқарған, бірақ банкрот болып, АҚШ-қа оралған. Эдгар қала берді және кез келген жұмыс тапты. Ол арал әйелдерін модель ретінде пайдаланып, барларға және туристерге суреттерін сатты. Ол түрлі құралдарды, соның ішінде ағаш пен матаны сынап көрді, бірақ ақырында таңғаларлық табысқа ие болған қара бархатқа шешім қабылдады. Декерлер Литегпен кездесуді ұйымдастырып, оған алты картина салу үшін ақша төледі. Тапсырылған суреттер Солт-Лейк-Ситидегі үйлеріне келгеннен кейін олар Литегпен жылына кем дегенде он сурет салу туралы келісім жасады. Бұл келісім Литегтің өліміне дейін жалғасты, ал Декерлер Литегтің 200-ден астам барсақты суреттерін жинады. Литегтің экономикалық өмір сүруін қамтамасыз еткен Декерлердің қаржылық қолдауы болды, бірақ оны танымал ететін Гонолулу өнер саудагері Бернард ("Барни") Дэвис болды. Литегтің танымалдылығы Гонолулудағы өнер галереясының иесі Барни Дэвиспен сәтті кездесуден кейін көтерілді, ол оның агенті болды. Дэвистің көмегімен Литег Мореадағы өзінің үлкен Вилла Велур қожалығын салды. Дэвис Литегтің агенті болып жұмыс істеді және олардың өзара қарым-қатынасы жемісті және пайдалы болды. Оның суреттері Америка мен Полинезияның барларында танымал болды. Дэвис Литегті "Америкалық Гоген" деп атады, көп ұзамай Литегтің суреттері мыңдаған долларға сатылды. Суретші ретінде атақ-даңқ ол ешқашан күткен емес, "Менің суреттерім музейге емес, джин-фабрикаға тиесілі. Егер осы заманауи арамшөп өнер болса, онда менің суреттерімді әдемі деп атаңыз. Оларды өнер деп атамаңыз". Джеймс Миченер оны "түсті теңіздердегі кем дегенде Ремингтон" деп атаған. Литегтің суреттері аз, бірақ Миченер оны "қысқа, ұзындығы 1,5 метрден аспайтын, дөңгелек бет пен шашы қара. Аузы кең, төменгі жақшасы сәл алға шығып тұр, мұрны үлкен. Оның көздері темірдей көк". Ол өзінің ельфантиаз ауруынан зардап шеккенін, бірақ оны "Гетразан" дәрісімен емдеуге болғанын жазды. Дегенмен, оның жан-жақты құрметіне ие болған жанкүйерлері әлі де бар.

Танымал мәдениетте

"Психонавт" видеоойынында Эдгар Тегли деген қара қайыс суретші кейіпкер бар. "Black Velvet" - ән, көбінесе қара бархатқа суреттелген Элвис Преслиге арналған құрметті. Канадалық әнші-күйшілер Кристофер Уорд пен Дэвид Тайсон әнді жазды, бастапқыда 1990 жылы Аланна Майлс жазды.