Кіріспе

Финляндиядағы туризмге шолу

Финляндия 2018 жылы 6,8 миллионнан астам шетелдік туристі тартты, оның 53 пайызы Еуропалық Одақтың басқа елдерінен келді. 2017 жылы туризм саласының қосылған құны шамамен 4,6 миллиард евроны құрады, бұл Финляндияның ЖІӨ-сінің 2,6 пайызына тең, және шамамен 140 200 жұмыс орнын қамтамасыз етті.

Көрікті жерлер

Финляндия көптеген көлдерімен танымал, олардың саны шамамен 200 мыңға жуық (500 м2/0.12 акрдан үлкен). Тампере – Финляндия көлдер аймағындағы ең ірі қала. Басқа ірі қалалары – Ювскюля, Миккели, Лахти, Йоэнсуу, Лаппеенранта, Куопио және Савонлинна. Финляндияда судың сапасы өте жақсы, сонымен қатар теңіз, өзендер мен су жолдарының бойында терең, жасыл орман мен тоғайлар бар. Қыс мезгілінде Финляндияда жарысқа шаңғы тебу және тау шаңғысымен сырғанауға мүмкіндік бар. Көптеген танымал шаңғы курорттары Солтүстік поляр шеңберінен солтүстікке қарай Лапландияда орналасқан, бірақ Оулу провинциясының солтүстік-шығысындағы Куусамо және Хельсинкинің солтүстігіндегі Ямседегі Химос сияқты ерекшеліктер де бар. Финляндияда Санта-Клаус (Joulupukki) Корватунттури тауында, Лапландияда тұрады деген кең тараған сенім бар. Сонымен қатар, Финляндия Лапландиясының ең ірі қаласы Рованиемиде Санта-Клаус ауылы және Санта-Парк деп аталатын екі ойын-сауық паркі орналасқан. Финляндиялық Лапландия (Рованиеми және айналасы) – елдегі солтүстік шамына (аврора бореалис) куә болуға ең қолайлы орын. Елдегі тағы бір ойын-сауық паркі – Наантали қаласының шетінде орналасқан Мумин әлемі. Парк Тове Янссонның құраған танымал Мумин франшизасына негізделген. Жылдың ең үлкен пикнигі – «Ваппу» мерекесі 30 сәуір мен 1 мамыр күндері өткізіледі. Бұл мереке елдегі барлық қалалар мен ауылдарда тойланады.

Солтүстік Финляндия және қысқы спорт

Қыста Кеми қаласында жыл сайын үлкен қар сарайы мен мұзды қонақүй салынады. Рованиеми – солтүстік шамы немесе көк шұғыланы көруге болатын жер. Елдің солтүстігіне қыста келетін туристер көбінесе саамдық жүргізушілермен бұғы шанасында, ит шанасында немесе қар көлігінде саяхаттауды ұнатады. Саарисэлька мен Левиде тау шаңғысы тебуге арналған курорттар бар, сондай-ақ елдің солтүстік бөлігінде көптеген тау шаңғысы трассалары орналасқан. Қыста хоккей өте танымал спорт түрі, мұз үстінде яхтамен жүруге немесе коньки тебуге де болады. Көптеген көлдер қатып қалғандықтан, мұз балық аулау (pilkkiminen) кең таралған.

Қалалар

Финляндияның астанасы және ең ірі қаласы – Хельсинкиге жыл бойы көптеген саяхатшылар келеді. Жаз айларында мыңдаған туристер Балтық теңізі арқылы круиздік кемелермен Хельсинкиге жетеді. Хельсинки таза, заманауи және қауіпсіз, шығыс пен батыстың кездесу орны ретінде белгілі. Финляндиядағы танымал туристік орындардың ішінде Тампере, Ювяскюля, Турку, Оулу, Куопио, Рованиеми және Порвоо бар.

Хельсинки қаласы

Хельсинки – елдің астанасы және ең ірі қаласы, бірақ басқа еуропалық астаналармен салыстырғанда салыстырмалы түрде кішкентай. Хельсинки Балтық теңізінің жағалауында орналасқан және ұзын жағалау жолына ие болғандықтан, оның көптеген орталық аудандары теңіз жағалауына жақын. Хельсинки теңіз қаласы деп есептеледі және оны Балтық теңізінің қызы деп атайды. Хельсинкидің жағалаудағы орналасуы жаз айларында Хельсинки портынан кететін көптеген экскурсиялық кемелермен қаланың көрнекті жерлерін аралауға мүмкіндік береді. Хельсинкидің көптеген маңызды тарихи және мәдени орындары теңізбен байланысты, соның ішінде Суоменлинна теңіз бекінісі (ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енген) және саябақтары мен ашық аспан астындағы мұражайы бар Сеурасаари аралы. Жергілікті тұрғындар көшпенді күндерін көбінесе Хельсинкидің Тёёлё ауданындағы Хиетаниеми жағажайында (жиі Хиэцу деп атайды) өткізеді. Қыс айларында Хельсинкидің солтүстік орналасуы күндіздің көп бөлігін қараңғы етеді, сондықтан Алексантеринкату көшесіндегі Рождестволық жарықтар (Жолукату) жарықтандырылады. Қыстың суық айларында жергілікті тұрғындар мұз үстінде серуендеуге шығады, бірақ мұздың қалыңдығына назар аудару қажет деп ескертеді. Жағалау бойында мұзда жүзуге арналған көптеген орындар бар, олардың кейбіреулерінде сауналар да бар. Хельсинкиге әуемен келу үшін Хельсинки әуежайы арқылы қатынауға болады, ол Хельсинки астанасының бөлігі болып табылатын көршілес Ваантаа қаласында орналасқан. Хельсинки Стокгольм (Швеция) және Таллин (Эстония) қалаларымен танымал круиздік паром қатынастарын да ұсынады. Silja, Viking және Tallink – ең ірі паром операторлары. Хельсинкиде сондай-ақ Linnanmäki ойын-сауық паркі орналасқан, онда бес американдық тау-кен және көптеген басқа да аттракциондар бар, соның ішінде әлемдегі алғашқы Intamin ZacSpin американдық тау-кені. Хельсинки туристер үшін де, тұру үшін де қауіпсіз қала. Жеке қауіпсіздік тұрғысынан, Финляндия 2019 жылғы Global Peace Index бойынша 163 елдің ішінде 14-орынды иеленді. Хельсинкиде сондай-ақ қала орталығында, Эспеланиди саябағының жанында орналасқан Хельсинки қаласының Туризм және конгресс бюросы ұстап тұратын тиімді туристік ақпараттық жүйе бар. UBS Group AG-нің 2018 жылғы бағалар мен табыс туралы есебінде Хельсинки әлемдегі ең қымбат қалалардың 10-орынында тұрды. Саяхатшылар Хельсинкидегі демалысқа күніне шамамен 216 АҚШ доллары немесе 199 евро жұмсауды жоспарлауы керек, бұл 4 жұлдызды қонақ үйде тұру, 2 танымал орынды аралау, қоғамдық көлікпен жүру және бір стақан шарап қосылған орташа деңгейдегі мейрамханаларда тамақтанудың орташа күн сайынғы шығыны.

Тампере

"Финляндияның Манчестері" деп те аталатын Тампере Финляндияның ең танымал қаласы ретінде жиі бағаланады; мүмкін, дәл осы себепті жылдар бойы ол Финляндияның екінші ірі қаласына және Хельсинкиден кейін әлемдегі екінші ең танымал фин қаласына айналды. Näsijärvi және Pyhäjärvi көлдері арасында және Таммеркоски шатқалы бойында салынған бұл ежелгі өнеркәсіптік қала, түрлі ұлттық және халықаралық шараларымен, музейлерімен (мысалы, Мумин мұражайы), базарларымен (мысалы, Тампере базар залы) және, әрине, Särkänniemi ойын-сауық паркімен, Тампередегі әлемге әйгілі табиғатымен маңызды туристік орынға айналды. Әсіресе Тамперенің дәстүрлі жергілікті тағамы – "мустамаккара" әлемде үлкен қызығушылық тудырып, тіпті әйгілі шеф-аспаз Энтони Бурденнің назарына іліккен. Тампере ресми түрде "Әлемнің сауна астанасы" деп жарияланды. Финляндияның маңызды тас жолдарының көптеген бағыттары, мысалы, Хельсинки-Тампере тас жолы (E12 магистралінің бөлігі) Тампереде қиылысады. Тампереге әуемен келу үшін Тампере Пирккала әуежайы қолданылады, ол Тампере агломерациясының құрамындағы көршілес Пирккала муниципалитетінде орналасқан. Тампере сонымен қатар бірнеше білім беру мекемелерімен танымал, мысалы, Қолданбалы ғылымдар университеті және Полиция университетінің колледжі; Тампере университеті, қала сияқты, Финляндиядағы осындай мекемелердің арасында екінші орында тұрады.

Ювскюля

Lonely Planet журналы Ювяскюльяны әлемдегі сәулет өнерін жақсы көретіндер үшін Мекка деп атайды, өйткені қалада Альвар Аалтоның көптеген ғимараттары бар. Қала Финляндия көлдері аймағындағы ең ірі қала және Орталық Финляндияның астанасы. Кейіннен Аалтоның шәкірті, заманауи сәулетші Арто Сипинен 1970 жылдан бері қаладағы жаңа университет ғимараттарының көпшілігін жобалау арқылы қаланың сәулеттік келбетіне әсер етті. Альвар Аалто мұражайы мен Орталық Финляндия мұражайы Ювяскюля университетінің тарихи кампусына жақын жерде мәдениет орталығын құрайды. Екі мұражай да функционалистік стильдегі Альвар Аалтоның жобасы бойынша салынған. Альвар Аалто мұражайында суретшінің ең маңызды туындылары мен дизайн үлгілері қойылған. Орталық Финляндия мұражайы мәдени тарихқа маманданған. Ол Ювяскюля қалалық және Орталық Финляндия облыстық мұражайы болып табылады. Ноккакиви ойын-сауық паркі Ювяскюля қаласынан шамамен 20 км қашықтықта орналасқан. Сәулетші Аалтоның ең маңызды туындыларының бірі – Сэйнецало қалалық әкімшілік ғимараты Пейяньенен көліндегі Сэйнецало аралында орналасқан. Қалада Neste Oil Rally Finland (бұрын 1000 Lakes Rally деп аталған) раллисі өтеді. Бұл Скандинавия елдерінде жыл сайын ұйымдастырылатын ең ірі қоғамдық шара, оған жыл сайын 500 000-нан астам көрермен жиналады. Ралли 1951 жылдан бері өткізіліп келеді, бастапқыда ұлттық жарыс ретінде, содан кейін 1959 жылдан бастап Еуропа ралли чемпионатының кезеңі ретінде, ал 1973 жылы Әлем ралли чемпионаты құрылғаннан бастап Финляндияның WRC раллисі ретінде өткізіледі. ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енген Петейевеси ескі шіркеуі Ювяскюляның жанында орналасқан.

Порвоо

Порвоо жиі нағыз шағын қала деп аталады және бірнеше рет Финляндияның ең әдемі қалаларының бірі болып таңдалған. Қала Финляндиядағы алты ортағасырлық қаланың бірі болып табылады және алғаш рет 14 ғасырдағы жазбаларда қала ретінде тілге алынған. 19 ғасырдың басында қала Порвоо сеймімен байланысты маңызды рөл атқарды, сол кезде Ресей империясының құрамында болған Финляндия Финляндияның Ұлы Герцогтығы статусы арқылы автономия алды. Порвоо ескі қаласы – жақсы сақталған 18 және 19 ғасырлардағы ғимараттарымен және 15 ғасырлық соборымен, Порвоо соборымен танымал туристік орын. Ескі қала, Порво өзенінің аңғарымен бірге, Финляндияның ұлттық ландшафтының бірі ретінде тарихи және мәдени маңызы бар деп мойындалған. Порвоо сонымен қатар мәдени тұрғыдан да маңызды, себебі көптеген көрнекті жазушылар, бастап J. L. Рунеберг, Порвоодан немесе оған жақын аудандардағы муниципалитеттерден (мысалы, Асколадан Йоханнес Линнанкоски) шыққан. Порвоо ескі қаласын ЮНЕСКО-ның дүниежүзілік мұралар тізіміне қосуға әрекеттер жасалды, бірақ ол әзірге талаптарға сай келмейді.

Ас мәзірі

Финн асханасы жаңа өнімдерді, әсіресе аң мен балықты, орманнан терілген жидектер мен саңырауқұлақтарды (мысалы, нағыз жылтырқұлақтарды) және тіпті бұғы етін қамтиды. Ерекше алкогольдік сусындарға Коскенкорва, тұзды түймедақ дәмі бар Салмиакки Коскенкорва және бұлтжеміс ликері жатады.

Көлік

Фин теміржол жүйесі VR деп аталады. Ол елдің барлық аймақтарында InterCity және экспресс пойыздарын, сондай-ақ ірі қалаларды байланыстыратын жылдам Pendolino пойыздарын ұсынады. Балалар (7-16 жасқа дейінгі), студенттер, зейнеткерлер және мерзімі өткен әскершілер үшін үлкен жеңілдіктер (әдетте 50%) қарастырылған. Ресейде Санкт-Петербургке (фин және орыс күндізгі пойыздары) және Мәскеуге (орыс түнгі пойыз) халықаралық пойыздар бар. Швециямен байланыс теміржол кеңдігінің айырмашылығына байланысты автобус арқылы жүзеге асырылады. Хельсинкиден Аланд архипелагындағы Мариехамнға, Стокгольмге (Швеция), Германиядағы Росток және Травемундеге, сондай-ақ Таллинге (Эстония) Silja, Tallink және Viking Line компанияларының паромдарымен баруға болады. Viking Line бағалары көбінесе арзан, бірақ олардың кемелері Tallink Silja Line паромдарымен салыстырғанда ескі және кішкентай. NLC Ferry Ab Oy Ваасадан Умеадағы Холмсундқа паромын иеленді. Финляндияда жолаушылар тасымалымен 25 әуежай қызмет етеді. Finnair, Blue1 және Finncomm Airlines ішкі және халықаралық рейстерді жүзеге асырады. Хельсинки-Вантаа әуежайы Финляндияның әлемдік қақпасы болып табылады және Бангкок, Пекин, Гуанчжоу, Гонконг, Майами, Нагоя, Нью-Дели, Нью-Йорк, Осака, Сеул, Шанхай, Токио және Стамбул сияқты қалаларға тікелей рейстер ұсынады. Хельсинки Батыс Еуропа мен Азия арасындағы әуе қатынасы үшін стратегиялық жағдайда орналасқан. Сондықтан көптеген шетелдік туристер Азиядан Еуропаға немесе кері бағытта ұшатын кезде Хельсинкиде тоқтау жасап өтеді. Хельсинки-Вантаа әуежайы Skytrax әлемнің үздік 100 әуежайының тізімінде 18-орынды иеленді.