Кіріспе
Моурн аббатшылығы немесе Моурн аббатшылығы - Ирландияның солтүстік-батысындағы Барреттс барониясындағы шағын азаматтық және рим-католик шіркеуінің приходы. Ол Малоудан оңтүстікке қарай, Малоу Корк жолы мен теміржол желісінің бойында орналасқан. Қауымда 1000-ға жуық адам тұрады. Бұл жерде екі шіркеу мен мектеп бар, олар Аналеента және Бёрнфорт. Азаматтық енші 17 қаладан тұрады.
Mourne Abbey, or Mourneabbey, is a small civil and Roman Catholic parish in the barony of Barretts, northwest County Cork, Ireland. The parish is situated just south of Mallow, on the main Mallow Cork Road and Rail Line. The population of the parish is about 1,000 people. There are two churches and schools in the area, Analeentha and Burnfort. The civil parish consists of 17 townlands.
Тарих
Орта ғасырларда бұл аймақ ирланд тілінде An Mhóin Mhór (Ұлы батпақ) деп аталды. Аббатхана құрылғаннан кейін, ол Mainistir na Móna Móire (Ұлы батпақ аббатханасы) деп аталды. Орта ғасырлардағы латын құжаттарында ол әдетте қарапайым түрде Мора деп аталатын. Бұрын аббатхананы 1199 жылы Темплер рыцарлары салған деп саналған, кейіннен ол Сент-Джонның госпитальгерлік рыцарларына берілді. Негізгі қаланы қашан құрғаны нақты белгісіз, бірақ ең алғашқы мәлімет 1290 жылы "Мораның қожайыны" Дублиндегі Госпитальерлердің меншігіне қатысты жарғыға куә болған. Алғашқы қоршау қабырғаларының екі мұнарасы бар бөлімдері әлі күнге дейін сақталған. Алғашқы қоршау әлдеқайда үлкен болған, бірақ қазіргі заманғы жолдар мен темір жол берекесімен кесілген. Алғашқы шіркеудің көп бөлігі әлі де тұр, ал қоршаудың бір бұрышындағы үлкен шаршы мұнара диірмен болған деп есептеледі. 1334 жылы Мораның диірменін басқару 10 жыл мерзімге Генри Сэйдің әйелі Кристианаға берілді. Ғибадатхананың оңтүстігіндегі даладағы тағы бір қираған ғимарат монахтар залы болған болуы мүмкін. Қоршауда едәуір қақпа үйі және асхана, медпункт, қонақ үй, жатақхана, қоралар, сырахана, балқыма және т.б. тұрмыстық және ауыл шаруашылығы ғимараттарының қатары болуы керек еді. 1500 жылы монастырь Маккартилердің бақылауына түсті. Ол 1541 жылы король Генрих VIII монастырларды таратуға бұйрық бергеннен кейін жабылды және оны король Маккартилерге берді. Бұл аббатхана қазір құрып қалған, сондай-ақ жақын маңдағы төбе басында Барретт замогы. Қаланы бастапқыда Коган, жақын маңдағы Баллимона қаласын құрған және жерді абатхана салу үшін Госпитальерлерге берген англо-норман иелері салған. 1651 жылы Кромвельдің әскерлері қаланы қиратты деп айтылады.
This abbey now lies in ruins, as does Barrett's Castle, on the nearby hilltop. The castle was originally built by Cogans, the Anglo Norman lords who founded the nearby town of Ballynamona and who donated the lands to the Hospitallers to build the abbey. The castle was said to have been destroyed by Cromwell’s forces, around 1651.
Ирландияның тәуелсіздік соғысы
Ол Ирландияның тәуелсіздік соғысында да рөл атқарды. Британдық әскерлердің күзеті бұзылды, ол жерде аббатхананың жанында IRA еріктілерінің қатары қаза тапты. 1921 жылдың басында ИРА көпірлерді, жолдарды қиратуға және британдық күштердің бұл аймақтағы қатынасы мен қатынасын қиындатуға тырысты. 1921 жылдың қаңтар айының соңында арнайы құрылған Малоу батальоны (ұшақпен) Моурн аббатшылығының аймағына көшіп барды, онда олар бірнеше рет аңдып қалады, бірақ күткен жау пайда болмады. 1921 жылы 14 ақпанның кешінде колонна мүшелері Моурн аббатханасына жақын үйге хабарласу керектігі туралы хабар келді. Колонна мүшесі Джон Молони өзінің әскери тарих бюросының куәлік мәлімдемесінде (WS 1,036), 1921 жылы 15 ақпанның таңертеңінде өзі мен жолдастары жоспарланған аңдыған жерді қарастыратын Маллоу Корк жолының батыс жағындағы биік жердегі таспен қоршалған қоршаудың артына орналасқанын еске алды. Шабуылға ұшыраған конвой Бутевант қаласындағы әскерлердің бас қолбасшысы генерал Каммингсті Оңтүстік командалық аймақтағы офицерлер жиналысына алып барады. Басқа қарулы ИРА мүшелері Моурн Абби темір жол вокзалының Корк жағында, шамамен бір миль жердегі Джордан көпіріне жиналды. Барлығы 53 адам Моурн абатханасындағы қоршауға жиналды, оның ішінде 43 адам Моурн абатханасынан, көбісі 20 жастағы жас фермерлер. 1921 жылы 15 ақпанда сағат 11:00-де Корк қаласынан негізгі жолға төрт-бес әскери жүк көлігі келді. Үшінші жүк көлігімен 100 метрдей қашықтықтағы алғашқы екі жүк көлігі Иордан көпіріне өтіп, Малоу жағындағы көпірден шамамен 150 метр қашықтықтағы нүктеге дейін жалғасты. Аэропорттың жанында әскерилер жолды арбамен бөгеуге тырысқан адамға оқ ашты. Сол сәтте жүк көліктері тоқтады. Содан кейін екінші арба түртілді, оны итерген адам қаптамаға оралды. Басқа әскери жүк көліктері осы кезеңде Иордан көпірінің Корк жағында тоқтады. Британдық әскерлер жүк көліктерінің сол жағында жерге секіріп, Иордан көпірінен өтті. Көліктердің оң жағындағы әскерилер жерге секіріп, биік жағалау арқылы Моурнеаббидегі фермаға және мылтықпен қаруланған ИРА Бёрнфорт ротасының позицияларына қарай қозғалды. Британ әскерлері атыс бастады, екі ИРА еріктісін өлтірді, ал Клогхинде әскерлер Кридон бауырларын атып, біреуін өлтіріп, екіншісін жарақаттады. Содан кейін ИРА партиясы батыс бағытта кері шегінді, олар Клэшморганға жеткенше. Олар бірнеше сағат сол жерде болып, кейін өздерінің мекендеріне қайтып кетті. Моурн Аббидегі шабуылынан ИРА-ның төрт адамы қаза тапты. Патрик Флинн, Мони (25), Патрик Дорган (22), Айленд және Эдмонд Кридон, Клогхин (20) атты, ал тағы бір адам Майкл Луни, Айленд (30) кейіннен жарақаттарынан қайтыс болды. Бірнеше адам тұтқындалды, соның ішінде Патрик Ронайн, Томас Малкахи, Кон Малкахи, Батт Риордан және Майкл Кридон, олар айыпты және Корк әскери қамауда ұстау казармасында әскери соттың алдында сотталды. Патрик Ронайн мен Томас Малкахи кінәлі деп танылып, 1921 жылы 28 сәуірде өлім жазасына кесілді. Олардың денелері Корк түрмесінің ауласына көмілді. Қалғандары дәлелдердің жоқтығына байланысты кінәсіз деп танылды. Британ армиясының майоры Комптон Смитті Бларниде ұрлап алып, ИРА тұтқындары үшін айырбастау үшін ұстады. Бірақ Патрик Ронайн мен Томас Малкахи өлім жазасына кесілгенде, Смитті ИРА өлім жазасына кесіп тастады. Бұл оқиғаға қатысты ақпарат ағып шыққан кезде, ол Кантурк батальонының құрамына кірген бұрынғы британдық сарбаздың қолынан шыққан. Бригадалық офицер Лиам Линч Моурн Аббидегі тұзақты тергеді. Линч британдықтардың колоннаның қатысатынын алдын ала білетініне сенімді емес еді. Ол былай деді: "Осы жағдайға жергілікті бөлімнің басшылығының нашарлығы мен тәртіпсіздік себепші болған сияқты".
Көлік
Моурн Абби темір жол станциясы 1892 жылы 1 мамырда ашылып, 1963 жылы 9 қыркүйекте жабылды.
Адамдар
1920 жылы британдық әскерлер өлтірген Корк қаласының бұрынғы Лорд-мэрі Томас Мак-Кертен Моурнеабби еншісіндегі Балликнокеннен шыққан.