Кіріспе
Британдық дворян (1948-1978) Ричард Валентин Гаскойн Сесил лорд (26 қаңтар 1948 - 20 сәуір 1978) - британдық сарбаз, консервативті саясаткер және еркін журналист. Ол Буш соғысын жария ету кезінде Родезияда қаза тапты. Солсберидің 6-шы маркизінің екінші ұлы Сесил Родезияда бостандық режиссер Ник Даунимен бірге соғысқа қатысты теледидар деректі фильмге материал түсіріп жүрді. Ол мылтықпен және Родезия әскерінің киім киіп, Зимбабве Африка ұлттық азаттық армиясының мүшесімен жақын аралықтан атып өлтірілді. Родезия үкіметі Сесилдің "жауынгерлік жорықта қаза тапқанын" және оның денесі жерлеу үшін Ұлыбританияға қайтарылғанын хабарлады. Сесилдің отбасы Родезиямен ұзақ уақыттан бері байланыста болды. Сесилдің өлімін отбасы мен жақтастары аза тұтты. Ұлыбритания мен АҚШ Родезияның Иан Смит бастаған үкіметі, епископ Абель Музорива және ZANU PF және ZANLA басшылары арасында келіссөздер жүргізуді жоспарлаған болатын.
Lord Richard Valentine Gascoyne Cecil (26 January 1948 – 20 April 1978) was a British soldier, Conservative politician and freelance journalist who was killed in Rhodesia whilst covering the country's Bush War. The second son of the 6th Marquess of Salisbury, Cecil was in Rhodesia with a freelance film maker, Nick Downie, recording material for a television documentary about the war. Carrying a rifle and wearing a Rhodesian Army uniform, he was shot dead at close range by a member of the Zimbabwe African National Liberation Army. The Rhodesian government reported that Cecil had been "killed in action"; his body was returned to the United Kingdom for burial. The Cecil family had long standing connections with Rhodesia. The death of Cecil was mourned by his family and supporters. Britain and the United States had already planned negotiations between the Rhodesian government led by Ian Smith, Bishop Abel Muzoriwa and the ZANU PF and ZANLA leaders.
Отбасылық байланыстар
Сесил Роберт Гаскойн Сесилдің, Солсберидің 6-шы маркизінің ұлы болды. Оның анасы Марджори (Молли) Олейн Уиндхам Куин, 1945 жылы әкесіне үйленген Дунравен және Маунт Эрлдің немересі. Сесил отбасы Оңтүстік Родезиямен жақсы байланыста болды, оның астанасы үшінші маркиздің есімімен Солсбери деп аталды (ол 1982 жылы Зимбабве тәуелсіздігінің екінші жылдығында Хараре деп қайта аталды). Отбасы елде кең көлемде жер иелігін иеленді және бесінші маркиз (Сесилдің атасы) 1965 жылдан 1979 жылға дейін Родезияны басқарған ақ нәсілді UDI үкіметінің жетекші британдық қолдаушысы болды. Сесил Кранборн виконтінің ағаларының ең үлкені болды, ол парламенттік депутаты және Лордтар палатасының басшысы болды. 2003 жылдың шілдесінде Лорд Кранборн әкесі қайтыс болғаннан кейін Солсберидің 7-ші маркизі болды.
Білім және ерте мансап
Сесил Итон колледжінде және Сандхерсттегі Корольдік әскери академияда білім алған. Сандхерст оқу орнын бітіргеннен кейін, ол Гренадерлік гвардияға тағайындалды. Солтүстік Ирландияда үш рет қызмет атқарғаннан кейін (1973 жылы жіберілген хабарламаларда аталған) ол капитан дәрежесіне ие болды. Ол әскери қызметтен бас тартып, саясаттануға бел буды. Ол 1973 жылы Сассекс университетінде саясат бойынша курсқа түсті, бірақ ол сирек сабаққа қатысып, ешқашан бітірмеген деп есептеледі. 1974 жылдың шілдесінде ол Консервативтік партияның Фурнесс қаласындағы Барроу үшін кандидаты болып таңдалды және 1974 жылдың қазан айындағы жалпы сайлауда сол орынға қатысты. Сайлау науқаны кезінде ол Солтүстік Ирландиядағы әскери іс-қимылға саясаткерлер тарапынан шектеулер қойылғанына шағымданды. Ол Ирландия Республикасына әскери шабуыл жасап, онда бас сауғалаған Уақытша ИРА мүшелерін өлтіру мүмкіндігін ұсынды. Семинарда жұмысшы партиясының депутаты Сесилді 7 400 дауыспен жеңіп, консервативті партиядан жұмысшы партиясына 3% ауысу болды. Содан кейін ол келесі сайлауда жеңіске жету үшін консервативті орынға үміткер болып, еркін журналист болуға шешім қабылдады.
Журналистика және Родезия
Сесилдің әскери білімі мен әлеуметтік байланыстары оны 1970-ші жылдардың ортасында Оңтүстік Африкаға әкелді. Бұл кезде Родезиядағы саяси тәртіпсіздік ақ нәсілділердің үкіметі мен қара нәсілділер партизандары арасында соғыс жағдайына әкеліп соқты. Ол тез арада белгілі родезиандармен, соның ішінде Сыртқы істер министрі П. К. ван дер Бильмен достық қарым-қатынас орнатты. 1976 жылы қара нәсілшілдерге қарсы Буш соғысы басталғанда Сесил өзінің отбасылық байланыстарын Родезия армиясының қарсы көтеріліс операцияларына қол жеткізу үшін пайдаланды. Атап айтқанда, "ПК"мен достығы оған басқа журналистерге рұқсат етілмеген оқиғалар мен орындарға кіруге мүмкіндік берді. Ол бірнеше газеттерде (оның ішінде The Times және Time журналында) жарияланған баяндамаларды ұсынды. Ол сондай-ақ британдық ITN телеарнасының жаңалықтарына баяндама жасады. Сесил Родезия армиясының бөлімдерін іс-қимылға ертіп, өзі әскери киім киіп, мылтық алып жүретін. Оның некрологында (1978 жылы 22 сәуірде) "пистолет алып жүруге және тіпті оны қолдануға дайын" екені жазылған. Ол мұндай мінез-құлық журналист үшін орынсыз әрі қауіпті екендігі туралы ескертулерді елемеді. Сесил "Банг Банг" деп аталатын 20 адамнан тұратын хатшы топтың мүшесі болды. Бұл топ Родезия ісіне тығыз араласты және журналистік жұмысын ауыр қарумен жүргізді. Сесилді әріптестері "Жас Уинстон" деп атаған. Бұл Сесил мен Уинстон Черчилльдің алғашқы мансабының ұқсастығын білдірді. Бұл лақап әр жағдайда да мейірімділікпен қолданылған жоқ. Кейбір журналистер оның мінез-құлқы Родезиядағы барлық журналистерді жауынгер болуды айыптауды және тұтқындалу сияқты кейбір жағдайларда соған сәйкес қаралуын білдірді.
Өлім
1978 жылы 20 сәуірде Сесил және фриланс кино түсіруші Ник Дауни әскери "Fireforce" әуеде жүретін бөлімдерімен бірге Солтүстік-Шығыс Родезияға тікұшақпен қонды. Олар екі парашютші болды және соғысты тікелей өз көзімен көрген. Олар Буш соғысы туралы түсіретін теледидар деректі фильмінде қолданылатын материалды жазды. Сесил тығыз бұталық аралықта жүріп бара жатып, оған 5 метрден аз қашықтықта оқ атқан ZANLA ұрыскеріне тап болды. Оған екі рет оқ тиді, алдымен жамбасына, сосын көкірекке, бірнеше минуттан кейін ол қайтыс болды. Родезияның қорғаныс министрлігі оны "жауынгерлік жорықта қаза тапқан" деп хабарлады. Оның денесі Англияға жерлеу үшін қайтарылды.
Салдары
Сесилдің өлімі туралы хабар алған П. К. ван дер Биль былай деді: "Лорд Ричард мен білген ең жақсы жас жігіт болды және ағылшынды ұлы ететін және Британ империясын құрайтын барлық нәрсенің ең жақсысын білдірді". Сесилдің жерлеу рәсімі 27 сәуірде Кранборн қаласындағы Сент-Мария және Сент-Бартоломей шіркеуінде өтті. 9 мамырда Веллингтон казармасындағы гвардиялық часовняда оның ескерткіші жасалды. Екі іс-шараға да британдық аристократияның (оның ішінде Бирманың лорд Маунтбеттені), британдық армияның және БАҚ-тың ең көрнекті тұлғалары қатысты. Сесилдің өлімі 1978 жылы UDI-ді кенеттен тоқтатқан бірқатар оқиғалардың бірі болды. Бір адамның өлімі үлкен нәрсе емес, бірақ оның кім екені мен өлімінің қандай болғаны маңызды. 1965 жылдан бері UDI-ді қолдаған факторлардың бірі - британдық мекемедегі кейбір элементтердің тыныш қолдауы болды, олар антикоммунизмге әртүрлі әсер етті, отаршылдық дәуірінің жетістіктерін бағалады және инвестицияларды қорғау тілегі болды. Сесил сол қолдаудың бейнесі болды. Оның өлімі UDI жобасын күмәнге ұшыратты және кейбір адамдарды оның даналығы туралы қатты ойландырды. Ник Дауни Сесил екеуінің түсірген деректі фильмін түсіруді аяқтады. Бұл фильмді "Фронт желісі Родезиясы" атты тақырыппен "Темза теледидары" телеарнасының 30 минуттық "ТВ Eye" бағдарламасы көрсетті. 1979 жылғы британдық жалпы сайлауда Сесилдің ағасы виконт Кранборн Оңтүстік Дорсет депутаты болып сайланды. Палатадағы алғашқы сөзінде Лорд Кранборн Родезияның премьер-министрі Иан Смитті ББД-ны тоқтатуға және Родезияда Абель Музореваның көпшілік билігін қабылдауға шақырды.
"Lord Richard was the finest young man I ever knew and represented the best of everything that made the Englishman great, and built the British Empire." Cecil's funeral service was held at the Church of St Mary and St Bartholomew, Cranborne on 27 April. A memorial service was held for him at the Guards Chapel, Wellington Barracks, on 9 May. Both events were attended by the most prominent personalities from the British aristocracy (including Lord Mountbatten of Burma), the British army and the media. The death of Cecil was one of a number of events during 1978 that brought UDI to an abrupt end. The loss of one man did not amount to much in the whole scheme of things, but it was the identity of that man and the nature of his loss that had an impact. One factor that had sustained UDI since 1965 was tacit support from some elements in the British establishment who were variously influenced by anti communism, appreciation of the colonial era's achievements and a wish to safeguard investments. Cecil was the embodiment of that support. His death brought the UDI project into question and made certain people think very hard about the wisdom of it. Nick Downie completed filming of the documentary he and Cecil had been engaged in. It was broadcast by Thames Television's 30 minute TV Eye programme under the title "Frontline Rhodesia". In the 1979 British general election, Cecil's brother, Viscount Cranborne, was elected MP for South Dorset. In his maiden speech to the House, Lord Cranborne urged Rhodesian Prime Minister Ian Smith to end UDI and accept majority rule in Rhodesia under Abel Muzorewa.