Кіріспе

Математикалық практика – кәсіби математиктердің жұмыс істеу жолдары: теоремаларды дәлелдеуге таңдау, соңғы дәлелдеменің әртүрлі қадамдарына сенімділік тудыру үшін бейресми жазбаларды пайдалану, сондай-ақ дәлелденген және жарияланған теоремалардың нәтижесіне қарағанда, пәлсапарлардың пікірін алу және жариялануға ұмтылу. Филип Китчер математикалық практиканың бес элементтен тұратын формалды анықтамасын ұсынды. Оның мақсаты, бастысы, математикалық практиканың тарихи өзгерістерін тіркеу болды.

Тарихи дәстүр

Математикалық практиканың эволюциясы баяу болды, және қазіргі математикаға үлес қосқан кейбір ғалымдар тіпті өз заманының практикасын да сақтамады. Мысалы, Пьер де Ферма дәлелдемелерін жасырып қалғанымен белгілі болды, бірақ нәтижелерді дұрыс айғақтап үлкен беделге ие болды. Математикалық практиканы зерттеудің бір себебі, 20 ғасырда көп жұмыс істелгеніне қарамастан, математиканың негізі әлі де түсініксіз және анық емес деп саналады. Ұсынылған шешімдердің бірі – назарды белгілі бір дәрежеде «дәлел дегеніміз не?» және басқа да әдістемелік сұрақтарға аудару. Егер математика тарих бойында көптеген мәдениеттер мен континенттерде бейресми түрде қолданылған болса, онда «математикалық практика» – күнделікті өмірде математиканы қолдану немесе пайдалану деп айтуға болады. Жоғарыда айтылғандай, математикалық практиканың бір анықтамасы – «кәсіби математиктердің жұмыс тәжірибесі». Дегенмен, математиканың кең таралған қолданысына сәйкес келетін тағы бір анықтама бар: математикалық практика – математиканы күнделікті қолдану немесе пайдалану. Азық-түлікке жұмсалатын жалпы соманы шамалау, бір галлонға жүрілетін қашықтықты есептеу немесе шоколадты эклер жеу үшін тренажерде қанша минут керек екенін анықтау болсын, күнделікті өмірдегі математика формалды дәлелдемеге қарағанда практикалыққа (яғни, ол сұраққа жауап бере ме?) негізделген.

Оқыту практикасы

Математиканы оқыту әдетте бірнеше маңызды оқыту әдістемелерін немесе компоненттерін қолдануды қажет етеді. Көптеген GCSE, A Level және бакалавриат деңгейіндегі математика курстары келесі компоненттерді талап етеді: Математика оқытылатын контексте ұсынылатын математикалық материалды көрсететін оқулықтар немесе дәріс жазбалары. Бұл, мысалы, бакалавриат деңгейінде оқытылатын математикалық мазмұн математикалық контексте дұрыс және мағыналы екендігін көрсететін, жақсы құжатталған және кеңінен қабылданған болуын талап етеді. Оқу жұмыстары. Әдетте, студенттерге оқыған материалды үйрену және тексеру мүмкіндігін беру үшін оқу жұмыстары немесе сұрақ жинақтары математикалық түсінікті бағалауға мүмкіндік береді. Емтихан сұрақтарының осындай тесттерден алынуы немесе математикалық прогреске қол жеткізу үшін осындай тесттерді білудің қажеттілігі де кездеседі. Емтихан қағаздары және стандартталған (көбінесе саяси ықпалдан тыс) бағалау әдістері. АҚШ, Ұлыбритания (сондай-ақ, әлдеқайда Қытай) сияқты елдерде орта мектептер мен университеттерге дейінгі курстар үшін қажетті нақты оқу материалдарын құрайтын стандартталған біліктіліктер, емтихандар мен оқулықтар жиі қолданылады (мысалы, Ұлыбританияда барлық студенттер шотландтық Жоғары/Қосымша Жоғары деңгейдегі емтихандарды, A Level немесе олардың эквиваленттерін тапсыруы керек, бұл математиканың әртүрлі тақырыптары бойынша белгілі бір минималды деңгейдегі біліктілікті қамтамасыз етеді). Алайда, осы елдердегі бакалавриат, магистратура және докторантура деңгейлерінде әртүрлі қабілеттегі математиктерді бағалау үшін міндетті түрде стандартталған процедуралар болмауы мүмкін. Ұлыбританияда және басқа елдерде қолданылатын басқа да кең таралған тест форматтарының бірі – BMO (Халықаралық математикалық олимпиадаға қатысу үшін елдердің ең жақсы үміткерлерін анықтауға арналған көп таңдаулы сұрақтардан тұратын сынақ).