Кіріспе

Тау Сашеги (саса hegy, Адлерберг; басс. "Бөркіт төбе") - Венгрияның Будапешттегі төбе және аудан. Бұл Будадағы қымбат отбасылық үйлер орналасқан жасыл, жоғары орта таптық аудан. Сашеги әкімшілік жағынан Будапешттің 11-ші және 12-ші аудандарына бөлінеді.

Атауы

Қазіргі атауы 1847 жылы Буда тауларының географиялық ерекшеліктері мажар филологы Габор Добрентей бастамасымен қайта аталған кезде берілді. Сашеги - бұрынғы неміс атауы Адлербергтің аудармасы. Халық аңызына сәйкес 1686 жылы 2 қыркүйекте Буда қас-қалтын Османлы түркілерінен тартып алғаннан кейін жеңіске жеткен христиан әскерлері парад өткізді. Парад кезінде бүркіт қалмақ жанына жақын төбеден қамалға қарай ұшып келді. Ортағасырлық венгр есімдері де жазылған. Алғашында төбе Киралыгей (лат. 13 ғасырда, өйткені венгр патшалары аң аулау сапарларында әдетте осы жерде демалатын. Кейіннен ол Пафеги, Баратхеги немесе Istenhegy (лат. Парсон тауы, Монахтар тауы немесе Құдай тауы). Османдықтар 16-17 ғасырларда төбені Муханек деп атады.

Тарих

Османдықтар басып алғаннан кейін төбенің төменгі беткейлеріне жүзімдіктер отырғызылды. Буда төбелеріндегі жүзім шаруашылығының қайта өркендеуіне неміс отаршылары маңызды рөл атқарды. 18-19 ғасырларда Адлерберг, сол кездегі атауы бойынша, Буда Сашеги шарап өңіріне қарасты. 1789 жылғы Буда жер тізіліміне сәйкес, Адлербергтегі жүзімдіктер 0,6 км2 аумақты алып жатыр. Қара кадаркадан дайындалған Буда Сашегi Кадарка шараптары бүкіл Еуропаға танымал болды. Сашегидің жүзімдіктері 1890 жылы филоксера ауруымен жойылған. Жарақаттан кейін жүзім өсірудің орнына тасты жемістер өндірілді. Төменгі беткейлер жеміс бақшаларымен, негізінен бұршақ ағаштарымен отырғызылған, ал төбенің жоғарғы жартасты аймақтары әрқашан құнарсыз болып қала берді. ХХ ғасырдың басында төбе басына әскери кешен салынды (қазіргі Петефи казармасы). Таудың өзінде алғашқы үлкен ғимарат 1930 жылы құрылған Нотр-Дам-де-Сион қауымының колледжі болды. Қала маңындағы қалалар 1940-1950 жылдары ескі бау-бақшалардың орнына отбасылық үйлер салынғаннан кейін ғана пайда болды. 1944 жылы төбе басына бетон бункерлер салынды, ал 1944 жылы Будапешт қоршауында көптеген жаңа виллалар қиратылды. Қазіргі үйлер негізінен ХХ ғасырдың соңғы онжылдықтарынан алынған. Табиғи жоғарғы аймақтар 1958 жылы табиғи қорық құрылғаннан кейін сақталды. 1990 жылғы санақ бойынша Сашегиде 9030 тұрғын бар (7969 11-ші және 1061 12-ші округте).

Көшелер

Қала маңындағы көшелерді жаңадан салу арқылы қала маңындағы аудандарды дамыту үрдісі тездетілді. Тау түбіндегі негізгі жолдар ескі Сашеги út (қазіргі Хегиаля út) сияқты ескі жолдарды ұстанды, ол Геллерт төбесіндегі аңғарды Фаркасретпен байланыстырды. Жаңа көшелердің басым бөлігі 1928-1941 жылдар аралығында салынған. Олардың ішіндегі ең маңыздысы 1930 жылы колледжге қарай баратын Миассоньюнк útja (қазіргі Мердек utca) болды.

Білім

Көршіліктегі жалғыз мектеп - Арань Янош бастауыш және орта мектебі (1 Meredek utca, 12-ші аудан). Тау беткейіндегі үлкен сары нео-барокколық ғимаратты 1930 жылы Нотр-Дам де-Сион қауымы салдырған. Ол бастапқыда француз тілі білім беретін қыздар колледжі болды. 1948 жылы коммунистер билікті басып алғаннан кейін мектеп секуляризацияланды. Арань Янош бастауыш және орта мектебі 1954 жылы құрылған.

Табиғат қорығы

Сасгей табиғи қорығы Дунай Иполи ұлттық паркіне жатады. 1958 жылы төбе басындағы аймақ қорғауға алынған. Бұл Венгрияның алғашқы табиғи қорықтарының бірі болды, ол әк тасты ландшафты мен оның ерекше флорасы мен фаунасын қорғады. Төбенің биіктігі 257 м. Буда қамалы, Геллерт төбесі және Буда аудандарына қарай көркем панорама ұсынады. Парк қызметі келушілер орталығын және қорықтың ең маңызды табиғи ерекшеліктерін көрсететін 2350 м ұзын шеңберлі жолды ұстайды.