Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Организмдегі фолат қышқылының (В9 витаминінің) қалыптан тыс төмен деңгейі Жүктілік кезінде фолат қышқылы жетіспейтін әйелдер салмағы аз, мерзімінен бұрын туған нәрестелерді, сондай-ақ жүйке түтігінің ақаулары бар және тіпті омыртқа қабыршағы бұзылған нәрестелерді тудыру ықтималдығы жоғары. Сәбилер мен балаларда фолие қышқылының жетіспеушілігі өсудің төмендеуіне немесе өсу жылдамдығының төмендеуіне, диареяға, ауыз қуысының жарасына, мегалобластикалық анемияға, неврологиялық нашарлауына әкелуі мүмкін. Сондай-ақ, сәл кішірек бас, ашуы, дамуының кешігуі, ұстамалар, соқырлық және мишашасының атаксиясы байқалуы мүмкін.
Abnormally low level of folate (vitamin B9) in the body
Women with folate deficiency who become pregnant are more likely to give birth to low birth weight premature infants, and infants with neural tube defects and even spina bifida. In infants and children, folate deficiency can lead to failure to thrive or slow growth rate, diarrhea, oral ulcers, megaloblastic anemia, neurological deterioration. An abnormally small head, irritability, developmental delay, seizures, blindness and cerebellar ataxia can also be observed.
Себептер
Фолат қышқылының жетіспеушілігі организмнің фолатқа деген қажеттілігі өскенде, тамақтан фолатты қабылдау немесе сіңіру жеткіліксіз болған кезде немесе организм әдеттегіден көбірек фолатты бөлгенде (немесе жоғалтқанда) пайда болуы мүмкін. Денеге фолатты пайдаланбайтын дәрі-дәрмектер де бұл витаминді қажет етеді. Кейбір зерттеулер ультрафиолет сәулесіне, соның ішінде күн сәулесін түсіретін орынға түсу фолие қышқылының жетіспеушілігіне әкелуі мүмкін екенін көрсетеді. Бұл жетіспеушілік жүкті әйелдерде, нәрестелерде, балаларда және жасөспірімдерде жиі кездеседі. Сондай-ақ, бұл дұрыс тамақтанудың болмауы немесе алкоголизмнің салдары болуы мүмкін. Сонымен қатар, гомоцистеин метилтрансферазасының ақаулығы немесе В12 витаминінің жетіспеушілігі тетрагидрофолаттың (THF) "метил тұзағына" әкелуі мүмкін, онда THF метил THF резервуарына айналады, ол одан кейін метаболизмге түспейді және фолат жетіспеушілігін тудыратын THF тұнбасы ретінде қызмет етеді. Осылайша, В12 жетіспеушілігі реакцияға түсе алмайтын және фолат жетіспеушілігін еліктейтін метил ТТФ-ның үлкен қорын тудыруы мүмкін. Фолат (птероилмоноглутамат) ұсақ ішек бойына, бірақ негізінен геюнумда сіңіріледі. Абсорбцияның маңызды кезеңдері - полиглутамат тізбекін птероилполиглутамат гидролазасымен (гамма- глутамил гидролазасымен) азайту және содан кейін протондық жұпталған фолат тасымалдаушысымен (SLC46A1) щетканың шекаралық мембранасы арқылы тасымалдау. Ұсақ ішектің диффузиялық қабыну немесе дегенеративті аурулары, мысалы, Крон ауруы, целиакия, созылмалы энтерит немесе энтероэнтерофистуланың болуы сіңіруді төмендетуі мүмкін.
A deficiency of folate can occur when the body's need for folate is increased, when dietary intake or absorption of folate is inadequate, or when the body excretes (or loses) more folate than usual. Medications that interfere with the body's ability to use folate may also increase the need for this vitamin. Some research indicates that exposure to ultraviolet light, including the use of tanning beds, can lead to a folate deficiency. The deficiency is more common in pregnant women, infants, children, and adolescents. It may also be due to poor diet or a consequence of alcoholism. Additionally, a defect in homocysteine methyltransferase or a deficiency of vitamin B12 may lead to a so called "methyl trap" of tetrahydrofolate (THF), in which THF is converted to a reservoir of methyl THF which thereafter has no way of being metabolized, and serves as a sink of THF that causes a subsequent deficiency in folate. Thus, a deficiency in B12 can generate a large pool of methyl THF that is unable to undergo reactions and will mimic folate deficiency. Folate (pteroylmonoglutamate) is absorbed throughout the small intestine, though mainly in the jejunum. Important steps in the absorption are reduction of the polyglutamate chain by pteroylpolyglutamate hydrolase (gamma glutamyl hydrolase) and then transport across the brush border membrane by the proton coupled folate transporter (SLC46A1). Diffuse inflammatory or degenerative diseases of the small intestine, such as Crohn disease, celiac disease, chronic enteritis or the presence of an entero enteric fistula may reduce absorption.
Мидағы фолат қышқылының жетіспеушілігі
Мүзейдің фолат қышқылының жетіспеушілігі - бұл қанда нормада болғанына қарамастан, ми миы мен омыртқалық сұйықтықта өлшенген метилтетрагидрофолаттың деңгейі мида төмен болған кезде. Әдетте, симптомдар бес айлық жасында пайда болады. Емделмеген жағдайда бұлшықеттер тонусы төмендейді, үйлестіру қабілеті бұзылады, сөйлеу қабілеті нашарлайды, ұстамалар пайда болады. Протондық жұпталған фолат тасымалдаушысын (PCFT) кодтайтын SLC46A1 генінің мутациялары жүйелік фолат тапшылығы мен церебральді фолат тапшылығы бар CFD синдромдарын тудырады. Жүйелік жетіспеушілікті фолитті қышқылмен түзеген кезде де ми жетіспеушілігі сақталады және оны фолитті қышқылмен емдеу керек.
Cerebral folate deficiency is when levels of 5 methyltetrahydrofolate are low in the brain as measured in the cerebral spinal fluid despite being normal in the blood. Symptoms typically appear at about five months of age. Without treatment there may be poor muscle tone, trouble with coordination, trouble talking, and seizures. Mutations of the SLC46A1 gene that encodes the proton coupled folate transporter (PCFT) result in CFD syndromes with both systemic folate deficiency and cerebral folate deficiency. Even when the systemic deficiency is corrected by folate, the cerebral deficiency remains and must be treated with folinic acid.
Жүктілік
Жүктілік кезінде фолат тапшылығы өсіп келе жатқан ұрықтың жасушаларының санының артуы, фолат сіңуінің төмендеуі және оның қабылдануы, оның метаболизмін қамтамасыз ететін аналық гормондар, аналық және ұрық қанының тамырлық айналымы және қанның суландыруға әкелетін мөлшері артуы салдарынан пайда болуы мүмкін.
Folate deficiency can occur during pregnancy as a result of the increasing number of cells of the growing fetus, decreased absorption and intake of folate, maternal hormones that mediate its metabolism, vascular circulation of maternal and fetal blood and an increasing amount of blood resulting in dilution.
Диета
Фолат тағам арқылы жасыл жапырақты көкөністер, бақшалы дақылдар мен ағза етін тұтыну арқылы алынады. Пісіру кезінде бумен, тамақ бумен немесе микротолқынды пешпен пісіру пісірілген тағамдарда фолитті көбірек сақтауға көмектеседі.
Folate is acquired in the diet by the consumption of leafy green vegetables, legumes and organ meats. When cooking, use of steaming, a food steamer, or a microwave oven can help keep more folate content in the cooked foods.
Қосымшалау
Фолий қышқылы фолий қышқылының синтетикалық туындысы болып табылады және тамақпен қоректік қоспалар арқылы алынады. Көп витаминді тағамдық қоспаларда фолий қышқылы мен басқа да В витаминдері бар. Рецептісіз фолий қышқылы кейбір елдерде тамақ қоспасы ретінде қол жетімді, ал кейбір елдерде халықта қандағы фолий қышқылының деңгейін арттыру арқылы халық денсаулығын жақсарту мақсатында бидай ұны, жүгері ұны немесе күріш фолий қышқылымен қуаттандыруды талап етеді.
Folic acid is a synthetic derivative of folate and is acquired by dietary supplementation. Multi vitamin dietary supplements contain folic acid as well as other B vitamins. Non prescription folic acid is available as a dietary supplement in some countries, and some countries require the fortification of wheat flour, corn meal or rice with folic acid with the intention of promoting public health through increasing blood folate levels in the population.
Беделдеу
Фол қышқылының жеткіліксіздігі мен жүйке түтігінің ақауларының арасындағы байланыс ашылғаннан кейін, әлемдегі үкіметтер мен денсаулық сақтау ұйымдары жүкті болуды жоспарлаған әйелдерге фолий қышқылын қосымша қабылдау туралы ұсынымдар жасады. Нейро түтік жүктіліктің алғашқы төрт аптасында жабылып, әйелдер жүкті екенін білместен бұрын-ақ біртіндеп жабыла бастағандықтан, көптеген елдер азық-түлікті міндетті түрде байыту бағдарламаларын іске асыруға шешім қабылдады. Спайна бифиданың дүниежүзілік таралуына арналған мета-талдама көрсеткендей, міндетті фортификация әйелдерге кеңес беретін, бірақ міндетті фортификация бағдарламасы жоқ денсаулық сақтау мамандары бар елдермен салыстырғанда, спина бифидамен тірі туғандардың 30% -ы азайды, ал кейбір елдер 50% -дан астам азаюды хабарлады. 1998 жылдан бастап АҚШ-тың ауыл шаруашылығы министрлігі ұнды күшейтуді талап етеді. Жалпы алғанда, фолий қышқылының жетіспеушілігіне байланысты анемияның дүниежүзілік таралуы өте төмен. Зерттеулер фолат қышқылы мен В12 витаминінің жеткіліксіздігі депрессиялық бұзылысқа ықпал етуі мүмкін екенін және осы жағдайда қосымша препараттар пайдалы болуы мүмкін екенін көрсетеді. В12 витаминінің және фолий қышқылының депрессиядағы рөлі олардың нейротрансмиттер (мысалы, серотонин, эпинефрин, никотинамидтер, пуриндар, фосфолипидтер) түзілуінде маңызды transmethylation реакцияларында атқаратын рөліне байланысты. Ұсынылған механизм фолитті немесе В12 витаминінің төмен деңгейі трансметилдеу реакциясын бұзады, бұл гомоцистеиннің жиналуына (гипергомоцистеинемия) және нейротрансмиттерлердің (әсіресе дофамин мен серотониннің тирозин мен триптофаннан гидроксилдеуіне), фосфолипидтер, миелин және рецепторлардың метаболизміне әсер етеді. Қандағы гомоцистеиннің жоғары деңгейі оксидациялық механизмдер арқылы қан тамырларының зақымдануына әкелуі мүмкін, бұл мидың бұзылуына ықпал етеді. Бұлардың бәрі әртүрлі ауруларға, соның ішінде депрессияға әкелуі мүмкін.
After the discovery of the link between insufficient folic acid and neural tube defects, governments and health organizations worldwide made recommendations concerning folic acid supplementation for women intending to become pregnant. Because the neural tube closes in the first four weeks of gestation, often before many women even know they are pregnant, many countries in time decided to implement mandatory food fortification programs. A meta analysis of global birth prevalence of spina bifida showed that when mandatory fortification was compared to countries with healthcare professionals advising women but no mandatory fortification program, there was a 30% reduction in live births with spina bifida, with some countries reported a greater than 50% reduction. The USDA has required the fortification of flour since 1998. Overall, the worldwide prevalence of anemia due to folic acid deficiency is very low. Studies suggest that insufficient folate and vitamin B12 status may contribute to major depressive disorder and that supplementation might be useful in this condition. The role of vitamin B12 and folate in depression is due to their role in transmethylation reactions, which are crucial for the formation of neurotransmitters (e. g. serotonin, epinephrine, nicotinamides, purines, phospholipids). The proposed mechanism, is that low levels of folate or vitamin B12 can disrupt transmethylation reaction, leading to an accumulation of homocysteine (hyperhomocysteinemia) and to impaired metabolism of neurotransmitters (especially the hydroxylation of dopamine and serotonin from tyrosine and tryptophan), phospholipids, myelin, and receptors. High homocysteine levels in the blood can lead to vascular injuries by oxidative mechanisms which can contribute to cerebral dysfunction. All of these can lead to the development of various disorders, including depression.