Кіріспе

Жапонияда адвокаттар (弁護士) елдің заңгерлік қауымдастығының негізін құрайды.

Мэйдзиге дейінгі қалпына келтіру

Тарихи тұрғыдан алғанда, жапондық әдет-ғұрып конфуцийшілдік ілімдерге және жапондық келісім қағидаларына негізделген заңдық араласудан аулақ болуды енгізді; қылмыстық немесе азаматтық іс бойынша сотқа әкелінген кез келген адам қоғамдық және жеке басын қорлауды бастан кешті, өйткені олар келісімді бұзған. XIX ғасырда жапон әдебиетінде "еуропалық стильдегі" заңгерлердің рөлі туралы мәліметтер пайда бола бастады. Даигеннин болу үшін заңгерлік білім алу талап етілмеді.

Біліктілік

Бірнеше кішігірім ерекшеліктермен, заңгерлер ұлттық адвокаттық емтиханнан (司法試験) өтуі керек, содан кейін бір жыл практикадан өтуі керек, оны Жапонияның Жоғарғы Сотының Заңдық зерттеулер және оқыту институты (司法研修所) бақылайды. Біліктілік процесін аяқтаған үміткерлер бенгоши болып табылады және теңгерімділік пен теңгерімділікті (теңдік) бейнелейтін, тиісінше, әділдік пен еркіндікті (күнбағыс) және әділдік пен теңдікті (теңдік) бейнелейтін, күнбағыспен қоршалған теңгерімді бейнелейтін, лапельдегі шынаны киюге рұқсат етіледі. 2013 жылдың шілдесінде Жапонияда 72 заң мектебі болды. Жапонияда заң факультеттеріне түсу саны күрт төмендеп, 2004 жылы шамамен 70 000-нан 2015 жылы шамамен 20 000-ға дейін төмендеді. Бұл жоғары оқу ақысы, жұмыс табу қиындығы және алдын ала емтиханға түсудің артуымен байланысты. Квази-заңгерлердің түрлері: патенттік агенттер (бенриши), салық агенттері (зериши), сот хатшылары (шихо-шоши) және әкімшілік хатшылар (гёсей-шоши).

Барлық іс-тәжірибе

2006 жылға дейін адвокаттық емтихан үш кезеңнен тұрады. Бірінші кезең мамыр айында өтті, онда конституциялық, азаматтық және қылмыстық құқыққа қатысты 60 сұрақтан тұратын бірнеше таңдаулы сұрақтар қойылды. Екінші кезең шілде айында екі күн бойы өтіп, конституциялық құқық, азаматтық құқық, қылмыстық құқық, коммерциялық құқық, азаматтық іс жүргізу құқығы және қылмыстық іс жүргізу құқығы бойынша он екі эсселік сұрақтан тұрды. Қазан айында өткен соңғы кезең конституциялық құқық, азаматтық құқық, қылмыстық құқық, азаматтық іс жүргізу құқығы және қылмыстық іс жүргізу құқығы бойынша ауызша емтихан болды. Соңғы нәтижелер қарашаның ортасында жарияланды. Орташа алғанда, 40,00050,000 адам бірінші кезеңді, 7,0008,000 екінші кезеңді, ал ауызша емтиханға жыл сайын 1,500-і ғана жарамды болды. 2006 жылы жаңа адвокаттық емтихан екі кезеңнен тұрады. Бірінші кезең - алты заңға қатысты қысқаша жауаптар мен әкімшілік құқық бойынша бір күндік сараптама. Екінші кезең - бұл мемлекеттік құқық, азаматтық құқық және қылмыстық құқық, сондай-ақ емтихан алушы таңдауы мүмкін тақырыптар (еңбек құқығы, экологиялық құқық, халықаралық қоғамдық құқық және халықаралық жеке құқық) туралы үш күндік эсселік емтихан. Сонымен қатар, заң факультетінің талабы енгізілді. Барлық адвокаттық емтиханға қатысушылар екі немесе үш жылдық заң бағдарламасын бітіруі керек және олар емтиханды бітіргеннен кейін бес жыл ішінде тапсыруға шектеледі. Заң факультетін бітірмегендер алдын ала біліктілік емтиханын ("Йоби Шикен") тапсырғаннан кейін адвокаттық емтихан тапсыра алады. Бірақ алдын ала емтихан тапсыру әлі де кіші жол болып табылады және көпшілігі заң факультетінен шыққандар. 2015 жылы алдын ала тексеруден өту көрсеткіші 3%-ды құрады. Бұл жол заң факультетіне түспеуге және жоғары оқу ақысын төлеуден аулақ болуға мүмкіндік береді. Жапондық адвокаттық емтихан әлемдегі ең қиын емтихандардың бірі ретінде танымал. 2006 жылғы құрылымдық реформадан кейін адвокаттық курсты тапсыру деңгейі өсіп келе жатқанмен, заң факультетінің түлектерінің тек 20%-ы ғана адвокаттық курсты тапсырады. Сондықтан Жапонияның үздік заң мектептері жоғары балдырлық деңгейін қол жеткізу арқылы бір-бірімен бәсекелеседі. Студенттер тек бес рет қана сынақтан өтуге тырыса алады, содан кейін олар жарамсыз деп танылады. 2013 жылға дейін олар адвокаттық емтиханға тек үш рет ғана қатыса алды. Студенттердің көпшілігі заң факультетінен басқа, адвокаттық емтихан тапсыру үшін жеке меншік мектептерде оқиды. Барлық адвокаттық емтихан тапсырушылардың орташа жасы 28-29 жас.

Жоғарғы Соттың заңгерлік оқыту және зерттеу институты

Адвокаттық емтихан тапсырғандар бір жылдық тәжірибелік дағдыларды (судьялар, прокурорлар және адвокаттар үшін дағдыларды) LTRI-да үйрену үшін оқыту процесіне қатысады. LTRI-дегі оқыту 1) ұжымдық оқытудан (сыныпта сабақ беру) және 2) іс-әрекетпен айналысудан (мысалы, судьялар, прокурорлар, заң кеңселері және т.б. LTRI сот ісін жүргізу дағдыларын үйретуге бағытталған. LTRI-де оқушылар соңғы емтиханнан (никаи шикен) өткеннен кейін олар заңгер, прокурор немесе судья болады. Прокурорлар мен судьяларды LTRI жеке таңдап алады.

Адвокаттық алқаға мүшелік

Адвокат адвокаттық емтиханнан өтумен қатар, адвокаттық кеңсе орналасқан префектураның адвокаттар алқасының (弁護士会) мүшесі болуы керек. Жапон адвокаттар қауымдастығы (JFBA) 2008 жылғы сауалнамаға сәйкес, барлық адвокаттардың 39,4% Токиодағы үш адвокаттар қауымдастығына (Токио адвокаттар қауымдастығы, Токио адвокаттар қауымдастығы және Токио адвокаттар қауымдастығы) жатады. Япондық адвокаттардың 18% құрайды.

Шетелдік адвокаттардың мүшелігі

2018 жылдың 1 сәуірінде жалпы саны 412 шетелдік заңгер тіркелді. Екінші дүниежүзілік соғыстан бұрын шетелдік білікті адвокаттар Жоғарғы соттың арнайы рұқсатымен жапондық адвокатураға кіре алды. Бұл адамдар адвокаттық алқаның квази мүшелері (準会員) деп аталды. Қазіргі таңда олардың ешқайсысы қолданылмайды. 1955 жылы сот реформасымен квази-мүшелік жойылған, 2014 жылдың тамызынан бастап адвокаттық алқаға осы тұрғыда 775 заң фирмасы қосылған.