Кіріспе
Малави темір жолдары - 1999 жылы жекешелендіруге дейін Малавидің ұлттық темір жол желісін жүргізген мемлекеттік корпорация. 1999 жылдың 1 желтоқсанынан бастап Желі жолдарын дамыту корпорациясының басшылығымен Орталық Шығыс Африка темір жол консорциумы желісін пайдалану құқығын алды. Бұл Африкадағы жартылай мемлекеттік оператор қатыспаған алғашқы темір жолды жекешелендіру болды.
Malawi Railways was a government corporation that ran the national rail network of Malawi, Africa, until privatisation in 1999. With effect from 1 December 1999, the Central East African Railways consortium led by Railroad Development Corporation won the right to operate the network. This was the first rail privatisation in Africa which did not involve a parastatal operator.
Тарих
1964 жылы тәуелсіздік алғаннан кейін, бұрын британдық Ньясаленд протектораты болған Малавиге үш темір жол желісі мұра болды. Олар - Малави көлінің жағасындағы Салимадан Блантайр арқылы Шеир өзенінің жағасындағы Порт-Геральдқа (қазіргі Нсанже) дейінгі Шир таулары темір жолы; Португалия Мозамбикіндегі Порт-Геральдтан Вила-Фонтеске (қазіргі Кайяға) дейінгі Орталық Африка темір жолы; Вила-Фонтестен Беираға дейінгі Транс-Замбезия темір жолы. Транс-Замбезия темір жолы толығымен шетел аумағында орналасқанына қарамастан, желі жалғыз, интеграцияланған Малави жүйесі ретінде жұмыс істеді. Бұл желілердің барлығы тар телімді және бір жолды болды, әсіресе Шир таулы жерлері темір жолының өткір қисықтары мен тік ауытқулары болды, сондықтан жүйе ауыр пойыз жүктемелеріне сәйкес келмеді. Жөндеу шығындары жоғары, ал жүк тасымалы аз болғандықтан, жүк тасымалы Родезия мен Шығыс Африка желілеріне қарағанда үш есеге дейін жоғары болды. Арзан және тиімсіз болғанмен, Бейраға темір жол 1979 жылға дейін ірі жүк тасымалдауының негізгі желісі болып қала берді, оны азаматтық соғыста RENAMO күштері қиратты. Сол кезде Малавиде Мозамбиктегі Накала портына екінші темір жол байланысы пайда болды, ол бүгінгі таңда импорт пен экспорттың негізгі жолы болып табылады. 1974 жылдан 1979 жылға дейін Малави Канаданың халықаралық даму агенттігімен (CIDA) жұмыс істеді, олар Салимадан Лилонгвеге дейін 70 миль (113 км) жаңа жол салуды қолдады.
Қазіргі заманғы шолу
1067 мм-лік желінің ұзындығы батыстағы Мчинжидегі Замбия шекарасынан Лилонгве арқылы оңтүстіктегі Блантайр мен Махангаға дейін созылады. Нкая торабында ол Накала желісімен шығысқа қарай Найучи арқылы Мозамбиктің Үнді мұхитындағы Накаладағы терең су портына жалғасады. Махангадан Мозамбиктің Бейра дәлізіне дейінгі оңтүстік байланыс Мозамбик азаматтық соғысынан бері жабылған, қайта құру жоспарлары әлі іске асырылмаған. 2010 жылы Мчинжиден Замбиядағы Чипатаға дейінгі кеңейту ашылды, содан кейін Мпикадағы TAZARA темір жолымен байланыстыру ұсынысы бар. Жүк тасымалы негізінен Накала арқылы экспортталады, оның ішінде қант, темекі, көгершін бұршақ және шай. Импорттық тасымал тыңайтқыштардан, отыннан, контейнерде орналасқан тұтыну тауарларынан және өсімдік майы мен дәнді дақылдарды қоса алғанда, азық-түлік өнімдерінен тұрады. Үкімет субсидиялаған жолаушылар темір жолы аптасына екі рет Блантайрдан Мозамбик шекарасына дейін Найучиден жүреді. Накала порты мен темір жолы 2005 жылдың қаңтар айында CEAR консорциумына берілген. 2006 жылдың шілдесінде Қытай Республикасы (Тайвань) Малави темір жолдарына 4 R20 сериялы (EMD G12) R56, R57, R58 және R59 дизельді электрлік локомотивтерін жіберді. Олардың екеуі - қосалқы құрал ретінде пайдаланылады, ал қалған екеуі ешқашан қолданылмаған.