Кіріспе
III ғасырдағы қытайлық инженер Ли Бинг (; б.з.д. Ол Цинь мемлекетіне әкімші ретінде қызмет етті және су тасқынын бақылауға және жыл бойы суару суын қамтамасыз етуге мүмкіндік беретін Дуцзяньян өзенін бақылау жүйесіне қатысты еңбегі үшін құрметке ие болды. Ли Бинг мәдениеттің нышаны болды, ол өзен құдайының жеңімпазы ретінде танылды және Ұлы Юмен салыстырылды. Дзюцзянььь әлі күнге дейін қолданыста және ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұралық орны болып саналады.
Li Bing (; c. 3rd century BC) was a Chinese hydraulic engineer and politician of the Warring States period. He served the state of Qin as an administrator and is revered for his work on the Dujiangyan River Control System, which both controlled flooding and provided irrigation water year round, greatly increasing the productivity of the valley. Li Bing became a cultural icon, known as the vanquisher of the River God and is compared to the Great Yu. Dujiangyan is still in use today and is listed as a UNESCO World Heritage Site.
Өмір және мансап
Цинь патшасы Чжаосян (б.з.д. 306-251) Ли Бинді қазіргі Чэндудан батысқа қарай орналасқан Сычуань провинциясындағы жуырда жеңілген Шу мемлекетіне бірлескен әскери және азаматтық губернатор (шоу) ретінде жіберді. Ұлы тарихшының жазбаларына сәйкес, Ли Бинг шамамен б.з.д. Алайда, Хуаянг жылнамалары Ли Бинді Шуда б.з.д. Ол Чжан Ру маркиздердің соңғы көтерілісін басып, Чу қаласының Ян қаласына шабуыл жасауға аттанған кезде келді. Чжан Руу министрлерді қалдырмады, ал Ли Бинг Шуды толық бақылап отырды. "Шу қаласына келген Ли Бинг жергілікті халықтың Мин өзенінің жиі суға батып, зардап шегуіне куә болды". Сонымен қатар, Цинь монархиясы өз елшілерін осы мемлекетке жіберіп отырды, ал Цинь әскеріне азық-түлік пен инфрақұрылым қажет болды. Ли Бинг кейін "Еуразия құрлығының шығыс жартысында бұрын-соңды болмаған ең үлкен, мұқият жоспарланған қоғамдық жұмыстар жобасын" жасады. Оны Дуцзянян деп атады. Ол Мин өзенінің су тасқынын тұрақтандыру және Чэндуға дейін суды кеңейту үшін суды кеңінен зерттеуді жүргізді. Бұл кеңейту - Чэндудағы жабдықтау желілеріне әскери-логистикалық қолдау көрсетудің әділ тәсілі. Бұл Цинь әкімшілерінің әдеттегі тәжірибесі, олар ауыл шаруашылығы жобаларын азаматтық және әскери мақсаттар үшін біріктіреді. Мин өзенінің ұзындығы 735 км. Бұл Янцзының ең үлкен және ең ұзын саласы. Цинь билігі дымқыл күріш алқаптарына қарағанда құрғақ жерлерді көбірек қолданған. Сонымен қатар, су ағысының баяулауы өзеннің көп мөлшерде шөгінді алып кету қабілетін төмендетеді. Жоғарғы ағызу кезінде Мин өзені секундына 5000 немесе тіпті 6000 текше метр жылдамдықпен ағады. Судың төмендеуі кезінде ол секундына 500 текше метрге дейін азаяды. Екінші жағынан, суды аудару Чэнду жазығындағы ылғалды күрішпен жер бөлудің Цин жүйесіне де оң әсерін тигізеді. Шудың анимистік халқы Минді құдай деп санайды. Сима Цянның "Шиджи" кітабында Сюмен Бао Вэй провинциясының әкімшісі болып тағайындалғаннан кейін өзен құдайы қалыңдықты қажет етеді деген жергілікті нанымнан бас тартқаны және осындай ырым-жырымдарды пайдаланған жергілікті ақсүйектер мен бюрократтарды жазалағаны туралы айтылған. Өңір әкімшілері осындай шараларды жиі қолданады, бірақ Сзимен Бао бұған қол жеткізе алмады. Сондықтан, осындай жаппай көтерілісті болдырмау үшін Ли Бинг бұл практиканы Стивен Сейдж "тактикалық және шоумендіктің комбинациясы" деп сипаттаған. Ол Мин құдайды құрметтеу үшін ғибадатхана құрды, содан кейін өзінің екі қызын құдайға келін ретінде ұсынды. Ол өзен жағасында үлкен той жасап, тост ұсынды. Өзен құдайы шарапты ішпегендіктен, Ли қатты ренжіді де, семсерін суырып алып қашып кетті. Сонда халық өзен жағасында шайқасып жатқан екі бұқаны көрді. Бұл Ли Бингтің құдаймен жекпе-жек өткізгенін білдіреді. Ли Бинг шайқастағандай терлеп, көмекке шақырды. Оның бір лейтенанты Ли Бингтің құдай деп атаған бұқасына жүгіріп барып, бұқаны өлтірді. Ли Бинг өзенге қарсы күшін басып, жергілікті тұрғындарды қанағаттандырды. Жұмысшылар негізінен Цинь империясы басып алған жерлерден және жергілікті тұрғындардан жер аударылғандар болатын.