Кіріспе

Ауызбен қабылданатын диабетке қарсы препараттар Альфа глюкозидаза ингибиторлары (АГИ) - бұл 2- типті қант диабетіне қарсы қолданылатын ауызбен қабылданатын диабетке қарсы препараттар, олар көмірсулардың (мысалы, крахмал мен ас қантының) қорытылуын болдырмау арқылы жұмыс істейді. Көмірсулар әдетте ішек қабықшасындағы жасушаларда орналасқан альфа глюкозидаза ферменттері арқылы қарапайым қанттарға (моносахаридтерге) айналады, бұл моносахаридтердің ішек арқылы сіңірілуіне мүмкіндік береді. Сондықтан альфа глюкозидазаның ингибиторлары тағамдық көмірсулардың қандағы қант деңгейіне әсерін азайтады.

Табиғи альфа глюкозидаза ингибиторлары

Альфа глюкозидаза ингибиторлары бар көптеген табиғи өнімдер бар. Мысалы, зерттеулер бойынша, тамақтануға арналған майтаке (Grifola frondosa) саңырауқұлағының гипогликемиялық әсері бар екені анықталды. Maitake қандағы қант мөлшерін төмендетуінің себебі - оның құрамында альфа глюкозидаза ингибиторы бар. Көп көңіл бөлінген тағы бір өсімдік - салация облонга.

Клиникалық қолдану

Альфа глюкозидаза ингибиторлары 2- типті қант диабеті кезінде гипергликемияны, әсіресе, тамақтан кейінгі гипергликемияны күшейту үшін қолданылады. Олар диабетке қарсы диета мен жаттығулармен бірге монотерапия ретінде немесе басқа диабетке қарсы дәрілермен бірге қолданылуы мүмкін. Кокрейн жүйелі шолуында қандағы глюкозаның толеранттылығы төмен, қандағы глюкозаның толығу деңгейі төмен, гликозбен қамтамасыз етілген гемоглобин A1c (HbA1c) деңгейі жоғары адамдарда АГИ әсері бағаланды. Acarbose плацебомен салыстырғанда 2- типті қант диабеті ауруының жиілігін азайтады, бірақ диета мен жаттығулар, метформин, плацебомен салыстырғанда, ешқандай интервенция барлық себептер бойынша өлімді жақсартпайды, жүрек- қан тамырлары ауруынан өлім- дерт қаупін азайтады немесе арттыра алмайды, ауыр немесе ауыр емес жағымсыз оқиғалар, өлімге әкелмейтін инсульт, жүректің қабыну жетіспеушілігі немесе өлімге әкелмейтін миокард инфаркты.

Әрекет ету механизмі

Альфа глюкозидазаның ингибиторлары - көмірсуларды қорыту үшін қажетті ферменттердің, атап айтқанда, жұқа ішектің қосқыштық шекарасындағы альфа глюкозидазаның ферменттерінің бәсекелестік ингибиторлары ретінде әрекет ететін сахаридтер. Мембранаға байланған ішек альфа глюкозидазалары олигосахаридтерді, трисахаридтерді және дисахаридтерді жұқа ішекте глюкозаға және басқа моносахаридтерге гидролиздейді. Акарбоз сонымен қатар мембранаға байланған альфа глюкозидазаларды тежеумен қатар, панкреатикалық альфа амилазаны да бұғаттайды. Панкреатикалық альфа амилаза күрделі крахмалдарды жұқа ішек қабығында олигосахаридтерге гидролиздейді. Осы фермент жүйелерін тежеу көмірсулардың қорыту жылдамдығын төмендетеді. Глюкозаның аз мөлшерде сіңірілуі, себебі көмірсулар глюкоза молекулаларына бөлінбейді. Диабетпен ауыратын науқастарда бұл дәрілік терапияның қысқа мерзімді әсері қандағы глюкозаның деңгейін төмендету болып табылады: ұзақ мерзімді әсер - гемоглобин A1c деңгейінің аздап төмендеуі.

Дозалау

Альфа глюкозидаза ингибиторлары - ас қорыту ферменттерінің бәсекелестік ингибиторлары болғандықтан, оларды ең жақсы әсер ету үшін негізгі тағамдардың алдында қабылдау керек. Тамақтан кейін қандағы қант деңгейіне әсері тамақтағы күрделі көмірсулардың мөлшеріне байланысты болады.

Қосымша ескертулер

Альфа глюкозидаза ингибиторлары күрделі көмірсулардың глюкозаға ыдырауын болдырмағандықтан, көмірсулар ішекте қалады. Ішекке бактериялар күрделі көмірсуларды сіңіреді, осылайша асқазан-ішекке жанама әсер етеді, мысалы, желкендеу мен диарея. Бұл әсерлер дозаға байланысты болғандықтан, әдетте төмен дозадан бастау және дозаны қажетті мөлшерге дейін біртіндеп арттыру ұсынылады. Пневматоздық цистоидтық ішек ауруы - бұл тағы бір жағымсыз әсер. Егер альфа глюкозидаза ингибиторын қолданатын науқаста гипогликемия эпизоды пайда болса, онда ол глюкоза таблеткалары сияқты моносахаридтер бар тамақ ішуі керек. Препарат полисахаридтердің (немесе моносахаридтер емес) қорытылуын болдырмайтындықтан, альфа глюкозидаза ингибиторын қолданатын науқаста моносахаридтер емес тағамдар гипогликемиялық эпизодты тиімді теріске шығара алмайды.