Кіріспе

Степан Иванович Кретов; 25 желтоқсан 1919 жыл 19 қаңтар 1975 жыл) - Екінші дүниежүзілік соғыста әскери қызметте болған, екі рет Кеңес Одағының Батыры атағын алған совет ұшқышы.

Ерте өмір

Кретов 1919 жылы 25 желтоқсанда Малая Ничкада орыс шаруа отбасында дүниеге келген. 1933 жылы Минусинск қаласына көшіп келгеннен кейін, ол 1936 жылы мектептің жетінші сыныпты бітірді, содан кейін ол туған қаласына оралып, 1937 жылға дейін колхозда жұмыс істеді. 1938 жылы Канск ауыл шаруашылығы колледжінде курсты аяқтағаннан кейін ол Канск аудандық НКВД кеңсесінде клерк болып жұмыс істеді, бірақ 1939 жылы жергілікті аэроклубты бітіргеннен кейін Қызыл Армияға кетті. Алғашында ол 1939 жылдың қыркүйегіне дейін Чита әскери авиациялық ұшқыштар мектебінде оқыды, содан кейін 1940 жылдың тамызында 228-шы ұзын қашықтықтан бомбалау авиациялық полкіне жіберілгенге дейін бітірген Балашов әскери авиациялық ұшқыштар мектебінде оқыды. Алайда ол 1941 жылдың қаңтар айында 21-ші ұзын қашықтықтан бомбалау авиациялық полкіне ауысты.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Анозмияға байланысты ұшуға тыйым салу қаупіне қарамастан, ол ақыр соңында ұшуға рұқсат алды, бұл оған 1941 жылдың маусым айында DB ZA ауыр бомбардирімен соғыста алғашқы жауынгерлік ұшуға мүмкіндік берді. Қыркүйек айында ол әуе шайқасынан кейін өзінің мүгедек ұшағын өзінің үй әуеайлағына қайтаруға қол жеткізді, бұл бір қозғалтқышты алып тастады және фюзеляждың көп бөлігін тесіп тастады. 1 желтоқсанда оның ұшағын Таганрогтағы нысананы бомбалағаннан кейін бірнеше Мессершмитт истребителдері қуып, ақырында атып түсірді, бұл оны теңіз үстінде жанып жатқан ұшақтан құтылуға мәжбүр етті. Қолына қатты күйіп қалғанмен, ол басқа тірі қалған екіпазымен бірге суға шығып тұрған бір бүркенішке ілінеді. Ол ұшаққа оқиғадан кейін он күн өткен соң ғана қайта оралды. 1943 жылдың қыркүйегінде оның полкі Гвардиялық атау алды, нәтижесінде ол 24-ші Гвардиялық Ұзақ қашықтыққа ұшу полкі деп қайта аталды, және сол айда Кретов 284 шабуыл жасағаны үшін алғашқы алтын жұлдызына ұсынылды, барлығы 20-дан басқасы түнде. Ол кезде ол эскадрилья командирі лауазымына жеткен болатын, бірақ атақ берілуінен бір ай бұрын, 1944 жылдың 13 наурызында, ол Финляндияны соғыстан шығуға мәжбүрлеу үшін Хельсинкиді нысанаға алған қашықтықтан бомбалау науқанына қатысты. Сыйлық алғаннан кейін көп ұзамай, тәртіптік бұзушылықтар салдарынан эскадрилья командирінан қарапайым ұшқыш болып ауыстырылды және 24-ші гвардиялық ұзын қашықтықтан ұшу полкіне ауыстырылды. Соғыстың соңына қарай ол BD Za және Il 4 бойында 400 рет шабуыл жасады, барлығы 31 түнде, Молдова, Украина, Ростов, Қырым, Ленинград, Беларусь, Польша, Будапешт және Кенигсбергтегі жау күштерін нысанаға алды. 1945 жылы 21 мамырда екінші алтын жұлдызға ұсынылды, бірақ ол оны 1948 жылдың ақпанына дейін алмады.

Соғыстан кейінгі

1944 жылы мамыр айында төмендеуіне қарамастан, Кретов 240-шы гвардиялық бомбардировщик авиация полкінің эскадрилья командирі болды. Бір жылдан кейін ол 108-ші бомбардировщик авиация полкінің эскадрилья командирі болды, онда ол эскадрилья командирі болды, ақырында 1950 жылы Ұзақ қашықтыққа ұшатын ұшақтардың жоғары офицерлік және тактикалық мектебіне кетті. Сол жылы бітірген соң, ол Ұзақ қашықтыққа ұшатын 50-ші әуе армиясының ұшу бөлімінің бастығы болды. 1953 жылдың сәуірінде 11-ші гвардиялық ауыр бомбардировка авиация полкіне ұрыс-жауынгерлік оқу бөлімінің бастығы болып ауысты, онда 1959 жылдың наурызына дейін болды. 1959 жылдың қыркүйегіне дейін 335-ші зымыран полкінің командирі болып тағайындалды, одан кейін 151-ші зымыран полкінің командирі болды. Өзінің қалған мансабында ол әскери академияларда нұсқаушы болып жұмыс істеді, алдымен Ростов жоғары командалық және инженерлік мектебінде, содан кейін Ф. Е. Дзержинский әскери инженерлік академиясында 1972 жылдан бастап 1974 жылы зейнетке шыққанға дейін. 1975 жылы 19 қаңтарда Мәскеуде қайтыс болды және Введенское зиратында жерленді.