Кіріспе

Ата-ана жауапкершілігі және балаларды қорғау туралы Гаага конвенциясы немесе 1996 жылғы Гаага конвенциясы, ресми түрде 1996 жылғы 19 қазандағы Ата-ана жауапкершілігі және балаларды қорғау шараларына қатысты төрелік, қолданылатын заң, тану, орындау және ынтымақтастық туралы конвенция немесе 1996 жылғы Гаага конвенциясы - халықаралық жеке құқық жөніндегі Гаага конференциясының ("Гаага конференциясы" немесе HCCH) конвенциясы. Ол балаларға қатысты азаматтық қорғау шараларын қамтиды, ата-ана жауапкершілігі мен қарым-қатынасқа қатысты қаулылардан бастап қорғау немесе күтім жасау жөніндегі мемлекеттік шараларға дейін, сондай-ақ өкілдік ету мәселесінен бастап балалардың мүлкін қорғауға дейін. Сондықтан ол осы тақырыптағы HCCH-нің екі бұрынғы конвенциясынан әлдеқайда кеңірек. Конвенцияда қандай елдің органдары қорғау шараларын қолдануға құзырлы екенін анықтайтын бірыңғай ережелер бар. Конвенция қай елдің заңдарын қолдану керектігін анықтайды және бір Уағдаласушы Мемлекетте қабылданған шараларды барлық басқа Уағдаласушы Мемлекеттерде тану мен орындауды қарастырады. Конвенцияның ынтымақтастық туралы ережелері Уағдаласушы мемлекеттердің әкімшілік органдары арасындағы ақпарат алмасудың және қажетті деңгейдегі ынтымақтастықтың негізгі негізін құрайды. Конвенция 2002 жылғы 1 қаңтарда күшіне енді және 2022 жылдың қазанында оған 54 Уағдаласушы мемлекет кіреді. Аргентина, Канада, Солтүстік Македония және АҚШ конвенцияға қол қойды, бірақ оны ратификацияламады.

Қолданылу аясы мен қолданылуы

1996 жылғы Конвенция баланың мүлкі мен әл-ауқаты туралы (ата-ананың жауапкершілігі мен қарым-қатынасын қоспағанда) шешімдер баланың әдеттегі тұрғылықты жерінен басқа мемлекетте қабылдануын болдырмауға бағытталған. Сонымен қатар, баланың тұрақты тұратын жерінде шығарылған шешімдерді басқа Конвенция елінде тіркеуге және орындауды жүзеге асыруға мүмкіндік береді. Ол құқықтық жүйелерді үйлестірудің және халықаралық сот және әкімшілік ынтымақтастықтың негізін құрады.

Гаагадағы балалар конгрестері

Гаага конференциясы бір ғасырдан астам уақыт бойы шекарадан тыс жағдайларда қауіп төнген балаларды азаматтық құқық бойынша қорғау шараларына қатысты. Соңғы жиырма бес жылда үш бала туралы Гаага конвенциясы жасалды, оның негізгі мақсаты - балаларды қорғауды ортақ мүддесі бар мемлекеттердің бірлесіп жұмыс істеуі үшін практикалық механизмді қамтамасыз ету.

Еуропалық Одақта іске асыру

Конвенцияның тақырыбы Еуропалық Одақтың Брюссель II регламенттерінде қарастырылған тақырыптардың бірі болып табылады. Осы ереже мүше мемлекеттер арасында Гаага конвенциясына қарағанда басымдыққа ие, өйткені ол "кем дегенде Конвенцияда белгіленген ережелерге тең". және 2008 жыл. Ратификациялау директивасы Испания мен Ұлыбритания арасындағы Гибралтар даусының салдарынан кейінге қалдырылды. 2008 жылдың қаңтар айында осы және басқа да келісімдер бойынша ілгерілеуге мүмкіндік беретін жағдайды шешу үшін келісімге қол жеткізілді. Британия мен Испания "пост-бокс" жүйесі бойынша келісімге келді, оның негізінде Испания мен Гибралтар арасындағы келісімдерге қатысты байланыс Лондон арқылы өтеді. Осы келісімнен кейін Конвенция бірнеше ЕО елдері үшін, соның ішінде Испания мен Ұлыбритания үшін күшіне енді. ЕО-ның барлық мүше мемлекеттері осы конвенцияны ратификациялады.

Ресей Федерациясындағы іске асыру

1996 жылғы Конвенция Ресейде 2013 жылғы 1 маусымда күшіне енді. Ресейдегі Конвенцияның алғашқы қолданылуы, Нейштадт ісі деп аталады, бұл Ресейде екі кәмелетке толмаған баланың әкелерімен бірге болуы туралы, өйткені Ұлыбританияда шығарылған бұйрық бойынша олар аналарымен бірге тұруы керек еді. Мәселенің үстінен 2013 жылдың қыркүйегінде Мәскеу қалалық соты қарады, ол Ұлыбританиядағы балаларды анасына қайтару туралы ағылшын сотының бұйрығын мойындау және орындау туралы шешім шығарды. Алайда 2013 жылдың қараша айында Мәскеу қалалық соты бұл шешімді қолдап, балаларды қайтару туралы шешімді күшінде қалдырды. 2014 жылдың маусым айының соңында ресейлік құқық қорғау органдары балаларды тауып, әкелері арызданғаннан кейін жеті айдан астам уақыт бойы жасырып келген.