Кіріспе

Батыс Бенгалиядағы мешіт, Үндістан, Бенгалияның екінші сұлтаны Сикандар Шах салған. Адина мешіті (N WB 81) - Үндістанның Батыс Бенгалиядағы Малда ауданындағы бұрынғы мешіт. Бұл Үндістан субконтинентіндегі ең ірі құрылыс болды және Бенгалия сұлтандығы кезінде Сикандар Шахтың корольдік мешіті ретінде салынған. Бұл мешіт бұрынғы патшалық астана Пандуада орналасқан. Үлкен сәулет өнері ислам дінін жаңа аймақтарға енгізу кезінде қолданылған Омейяд мешітінің гипостилімен байланысты. Бастапқы Бенгалия сұлтандығы 1353 және 1359 жылдары Дели сұлтандығын екі рет жеңгеннен кейін императорлық амбицияларды қорғады. Адина мешіті 1373 жылы пайдалануға берілді. Оның құрылысында исламға дейінгі индуизм және буддизм құрылыстарының материалдары қайта пайдаланылды.

Дизайн

Мешіттің дизайнында бенгал, араб, парсы және византиялық архитектуралар біріктірілген. Ол кірпішпен, таспен, шылаумен, гипсте, бетонмен, шынымен немесе әкпен жабылған қиыршық таспен салынған. Оның төртбұрышты гипостильді құрылымы және ашық ауласы болды. Бірнеше жүз күмбез болды. Құрылыстың өлшемі 172x97 м. Бүкіл батыс қабырғасы исламға дейінгі Сасани Персияның императорлық стилін еске салады. Мешіттің ең көрнекті ерекшелігі - орталық кемедегі монументалды қабырғалы баррельді күмбез, бұл субконтинентте салынған алғашқы осындай үлкен күмбез және Сасанид стилімен ортақ тағы бір ерекшелік. Мешіт парсы империясының салтанатты көркін аңдай білген.

Ортағасырлық Бенгал

Бенгалия сұлтандығының Ильяс Шахи әулетінің екінші сұлтаны. Бұл мешіт 14 ғасырда Дели сұлтандығына қарсы екі жеңістен кейін патшалықтың императорлық амбицияларын көрсету үшін салынған. 8 - 14 ғасырдың аяғы мен 9 - 15 ғасырдың басында Солтүстік Үндістан мен Таяу Шығыстан бөлініп қалған мұсылман бенгал монархтары мәдени илхам алу үшін батысқа құлшыныспен қарады. Мысалы, Адина мешітіндегі жазуда Сұлтан Секандар "Арабия мен Парсы сұлтандарының ең данасы, әділ, ең еркін және кемелдісі" (Араб о Аджам) деп сипатталады (С. Ахмед, 38-б.). Мешіттің сыртқы қабырғасының бірнеше бөлігінде филдер мен билеуші фигуралар сияқты ою-өрнектер бар. Мешіттегі жазулар Сикандар шаһты "Ұлы сұлтан" және "Сындар халифасы" деп жариялады. Сұлтан Мәккәге қараған қабырғаға бекітілген қабір камерасында жерленген. Бұл мешіт Бенгалия сұлтандығының бұрынғы астанасы Пандуаның тарихи қаласында орналасқан. Пандуа солтандық кезеңінде гүлденген және космополиттік сауда орталығы болды.

Колониялық Үндістан

Мешіт 19 ғасырда жер сілкінісі кезінде зақымдалған. Ол қолданылмай қалды. Пандуаның көп бөлігі де жабайы далаға айналды.

Тәуелсіз Үндістан

Бхаратия Джаната партиясы мен Вишва Хинду Паришад белсенділері мешіт "Адинатх ғибадатханасын" қиратып салынған, сондықтан оны индустар иелігіне қайтару керек деп мәлімдеді.